Силсила– Июл/Август 2013 –Маҷаллаи «Файз ва Ҳақиқат»
Ҳақиқати воқеӣ дар бораи Исои Масеҳ
Қисми 1: Таваллуд ва ҳаёти шахсии Исои Масеҳ
Исо, ки дар деҳаи хурди Байт-Лаҳм дар Исроил таваллуд шудааст, тақрибан 33 сол зиндагӣ кард, то даме ки дар салиби Румӣ мурд. Ҳарчанд Ӯ сарватманд набуд, ҳеҷ гоҳ силоҳ набардошт ва китобе нанавишт, Ӯ ҳатто то имрӯз таъсири бузург дорад; ва таъсир ва нуфузи Ӯ бар одамон доимӣ ва абадӣ аст. Аз таваллуди Масеҳ беш аз 2000 сол гузаштааст, аммо Худо тавре кард, ки ҳаёти Ӯ дар Китоби Муқаддас дақиқ сабт шавад. Китоби Муқаддас Каломи Муқаддаси Худост – барои мо илҳомбахш ва бетағйир то имрӯз нигоҳ дошта шудааст. Дар асл Китоби Муқаддас маҷмӯаи 66 китоб аст, ки чаҳортои он (Матто, Марқӯс, Луқо ва Юҳанно) ба мо дар бораи ҳаёти Ӯ нақл мекунанд. Биёед бубинем, ки онҳо чӣ мегӯянд.
Таваллуди Исои Масеҳ
Мувофиқи Луқо фаришта Ҷабраил ба Марями бокира омад ва ба ӯ гуфт: «Шод бош, эй касе ки файз ёфтаӣ, Худованд бо туст; ту дар миёни занон муборак ҳастӣ!» Марям ба ташвиш афтод ва ҳайрон шуд, ки фаришта чӣ дар назар дорад. Ӯ ба вай фаҳмонд, ки вай Писар таваллуд хоҳад кард ва ӯро Исо ном хоҳад гузошт. «Ӯ бузург хоҳад буд ва Писари Ҳаққи Таоло номида хоҳад шуд», гуфт ӯ (Луқо 1:28,32 NKJV). Аммо Марям издивоҷ накарда буд, аз ин рӯ ҳайрон шуд, ки ин чӣ гуна имконпазир аст. Ҷабраил минбаъд фаҳмонд: «Рӯҳулқудс бар ту хоҳад омад, ва қудрати Ҳаққи Таоло туро фаро хоҳад гирифт; аз ин рӯ, он Қуддус, ки таваллуд хоҳад шуд, Писари Худо номида хоҳад шуд» (Луқо 1:35).
Марям бо Юсуф издивоҷ карданӣ буд, аммо ӯ дар бораи он чӣ рӯй дод, чизе намедонист. Вақте ки ӯ фаҳмид, ки Марям ҳомиладор аст, ӯ қариб буд, ки аз вай ҷудо шавад. Фариштае ба ӯ омад ва гуфт: «Юсуф, писари Довуд, аз гирифтани Марям, зани худ, натарс, зеро он чӣ дар вай ҳомила шудааст, аз Рӯҳулқудс аст. Ва ӯ Писар таваллуд хоҳад кард, ва ту Ӯро Исо хоҳӣ номид, зеро Ӯ қавми Худро аз гуноҳҳояшон наҷот хоҳад дод» (Матто 1:18-21).
Пас аз таваллуди Исо, як шаб чанд чӯпон рамаҳои худро нигоҳубин мекарданд, ки фариштае ба онҳо эълон кард: «Ман ба шумо хушхабари шодии бузургро меорам, ки барои ҳамаи мардум хоҳад буд. Зеро имрӯз дар шаҳри Довуд Наҷотдиҳандае ба шумо таваллуд шудааст, ки Масеҳ Худованд аст» (Луқо 2:10-11). Баъдтар, мардони доно, ки ситорае онҳоро роҳнамоӣ мекард, аз шарқ омаданд, то Исоро бубинанд. Вақте ки онҳо Ӯро ёфтанд, саҷда карданд ва Ӯро парастиш карданд ва ба Ӯ тӯҳфаҳо доданд (Матто 2:1-12).
Вақте ки Исо чанд ҳафтаина буд, Юсуф ва Марям Ӯро ба Ерусалим бурданд. Дар он ҷо онҳо бо марде бо номи Шимъӯн вохӯрданд, ки марди худотарс буд. Худо ба ӯ ошкор кард, ки ӯ то дидани Исо нахоҳад мурд. Вақте ки ӯ Ӯро дид, Ӯро ба оғӯш гирифт, Худоро ситоиш кард ва гуфт: «Худовандо, акнун ту ба бандаи худ иҷозат медиҳӣ, ки мувофиқи каломи Ту дар осоиш бимирад; зеро чашмони ман наҷоти Туро дидаанд» (Луқо 2:29-30).
Дар бораи таваллуди Масеҳ чизи дигари хеле ғайриоддӣ вуҷуд дорад: Он садҳо сол пеш дар китобҳои қаблии Китоби Муқаддас, ки Аҳди Қадим номида мешавад, пешгӯӣ шуда буд. Масалан: Микоҳ пайғамбаре буд, ки 700 сол пеш аз таваллуди Масеҳ зиндагӣ мекард. Ӯ менависад: «Аммо ту, Байт-Лаҳми Эфрото, ҳарчанд дар миёни ҳазорон Яҳудо хурд ҳастӣ, аммо аз ту барои Ман Он ки дар Исроил ҳоким хоҳад буд, берун хоҳад омад» (Микоҳ 5:2). Пайғамбари дигаре тақрибан дар ҳамон вақт навишт: «Инак, бокира ҳомиладор хоҳад шуд ва Писар таваллуд хоҳад кард, ва Ӯро Иммануил хоҳанд номид» (Ишаъё 7:14). Номи Иммануил маънои «Худо бо мост»-ро дорад. Ин ҳам дар Матто 1:23 иқтибос оварда шудааст.
Дар Аҳди Қадим пешгӯиҳои зиёди дигар дар бораи омадани Исои Масеҳ ба ин ҷаҳон мавҷуданд. Ӯ ягона шахсест, ки садҳо пешгӯӣ дар бораи Ӯ садҳо сол пеш аз омаданаш дода шуда буд. Ин худ аз худ мӯъҷиза аст – кӣ ғайр аз Худо метавонад ояндаро пешгӯӣ кунад?
Ҳаёти шахсии Исои Масеҳ
На танҳо таваллуди Исо ғайриоддӣ буд, балки ҳаёти Ӯ низ чунин буд, зеро Исои Масеҳ ягона марде буд, ки ҳаёти комилро зиндагӣ кард. Ӯ ҳеҷ гоҳ як гуноҳе накард, на дар фикр, на дар сухан ва на дар амал (2 Қӯр. 5:21; 1 Пет. 2:22; 1 Юҳ. 3:5). Тааҷҷубовар нест, ки Худо хомӯширо шикаст ва бо овози худ эълон кард: «Ин Писари маҳбуби Ман аст, ки аз Ӯ хеле хушнудам!» (Матто 3:17; 17:5).
Исо муқаддас буд. Пешвоёни динии он замон Ӯро хеле бодиққат мушоҳида мекарданд, ба умеди пайдо кардани ягон хато дар Ӯ, зеро онҳо ҳасад мебурданд. Исо онҳоро даъват кард: «Кадоме аз шумо Маро ба гуноҳ маҳкум мекунад?» (Юҳ. 8:46). Ҳеҷ кас ба Ӯ ҷавоб дода натавонист; ҳеҷ кас наметавонист ба чизе бад дар Ӯ ишора кунад. Ҳатто дар мурофиаи Ӯ, вақте ки ҳоким Пилат Исоро тафтиш кард, ӯ маҷбур шуд иқрор шавад, ки дар Ӯ ҳеҷ гуноҳе наёфт (Луқо 23:4). Пас аз қатли Ӯ як фармондеҳи низомии Румӣ шунида шуд, ки мегӯяд: «Албатта, ин марди одиле буд» (Луқо 23:47).
Юҳанно шаҳодат дод, ки Исо пур аз файз ва ҳақиқат буд; ва ӯ ҷалоли Ӯро дид (Юҳ. 1:14). Ишаъё пайғамбар навишт: «Ӯ зӯроварӣ накарда буд, ва дар даҳони Ӯ ҳеҷ фиребе набуд» (Ишаъё 53:9).
Вақте ки шумо дар бораи пайғамбарон дар Аҳди Қадим мехонед, шумо хоҳед фаҳмид, ки онҳо гуноҳҳои худро эътироф мекунанд. Масалан, Довуд гуфт: «Зеро ман гуноҳҳои худро эътироф мекунам, ва гуноҳи ман ҳамеша дар пеши ман аст. Бар зидди Ту, танҳо Ту, ман гуноҳ кардам ва ин бадиро дар назари Ту кардам» (Заб. 51:3-4). Ишаъё низ менависад: «Аммо мо ҳама мисли чизи нопок ҳастем, ва ҳамаи адолатҳои мо мисли латтаҳои ифлос ҳастанд» (Ишаъё 64:6).
Пайғамбарони Аҳди Қадим мардони худотарс буданд, аммо онҳо аз комилият дур буданд. Исои Масеҳ аз ҳар ҷиҳат комил буд. Ӯ дар муҳаббат, файз ва дар қурбон кардани худ ба хотири дигарон комил буд. Ӯ меҳрубон ва раҳмдил буд, бадбахтонро тасаллӣ медод ва дилшикастагонро шифо мебахшид. «Ӯ ба ҳар сӯ мерафт, некӣ мекард ва ҳамаи онҳоеро, ки аз ҷониби иблис зулм дида буданд, шифо мебахшид, зеро Худо бо Ӯ буд» (Аъмол 10:38). Инчунин Матто 9:35 ва Марқӯс 7:37-ро бубинед.
Исо файзбахш ва раҳмдил буд. Рӯзе Ӯ ва шогирдонаш ба деҳае рафтанд, аммо мардум аз қабули Ӯ сарпечӣ карданд. Ду нафар аз шогирдонаш аз Исо пурсиданд: «Худовандо, оё мехоҳӣ, ки мо фармон диҳем, ки оташ аз осмон фуруд ояд ва онҳоро фурӯ барад, ҳамон тавре ки Илёс кард?» Аммо Исо онҳоро сарзаниш кард: «Шумо намедонед, ки аз кадом рӯҳ ҳастед. Зеро Писари Одам на барои нобуд кардани ҳаёти одамон, балки барои наҷот додани онҳо омад» (Луқо 9:54-56).
Ин муносибатро бо бисёре аз пешвоёни сиёсӣ ва динӣ муқоиса кунед, ки ҳаёти пайравон ва душманони худро барои расидан ба хоҳишҳои тамаъкоронаи худ қурбон карданд. Исо барои забт кардани шаҳрҳо, ба даст овардани заминҳо ва дороиҳо, ё пайдо кардани пайравон ҷанг накард. Не, Ӯ чашмони кӯронро кушод, онҳоро шифо дод ва инчунин онҳоро дар бораи ниёзҳои рӯҳонии онҳо равшан кард. Ӯ дилҳои одамонро кушод, то онҳоро пок кунад ва гуноҳ ва айби онҳоро бартараф созад.
Боре чанд пешвои динӣ занеро ба назди Исо оварданд ва аз Ӯ пурсиданд: «Устод, ин зан дар зино, дар худи амал, дастгир шуд. Акнун Мусо, дар шариат, ба мо фармон дод, ки чунин касонро сангсор кунанд. Аммо Ту чӣ мегӯӣ?» Онҳо кӯшиш мекарданд, ки Исоро ба хатои ҷиддӣ водор кунанд, то Ӯро айбдор кунанд. Ин як мушкилот буд! Агар Исо мегуфт, ки ӯро раҳо кунед, Ӯ гунаҳкор мешуд, ки бар зидди шариат амал кардааст. Агар Ӯ розӣ мешуд, ки ӯро сангсор кунанд, раҳмате, ки Ӯ дар борааш таълим медод, куҷо мешуд? Ҷавоби Ӯ ин буд: «Касе аз шумо, ки бегуноҳ аст, аввал ба вай санг партояд». Айбдоркунандагони ӯ, ки аз виҷдони худ маҳкум шуда буданд, як ба як рафтанд. Исо гуноҳи ӯро сабук нашуморид. Ин бешубҳа гуноҳи ҷиддӣ буд. Вай мувофиқи шариат сазовори қатл буд, аммо Ӯ ба вай имконияти дигаре дод, ки тавба кунад ва ҳаёти худотарсона зиндагӣ кунад. Ӯ ба вай гуфт: «Бирав ва дигар гуноҳ накун» (Юҳ. 8:1-11).
Ин аст он чизе ки Исо барои гуноҳкороне мекунад, ки барои бахшиш ба назди Ӯ меоянд. Ӯ гуноҳҳои онҳоро мебахшад ва ба онҳо қувват медиҳад, ки ҳаёти худотарсона зиндагӣ кунанд. Оё шумо мебинед, ки шафқати Исо аз ҳамаи пешвоёни рӯҳонӣ ва динӣ ва асосгузорон болотар аст? Ӯ омад, то ба мардон, занон ва кӯдакон ҳаёти нав, биниши рӯҳонӣ ва қудрати зиндагии худотарсонаро диҳад.
Исо фурӯтан буд. Сарфи назар аз бузургӣ ва қудраташ, Ӯ марди фурӯтан буд ва одамонро даъват мекард: «Ба назди Ман оед, ҳамаи шумо, ки меҳнат мекунед ва бори гарон доред, ва Ман ба шумо оромӣ хоҳам дод. Юғи Маро бар худ гиред ва аз Ман омӯзед, зеро Ман ҳалим ва фурӯтандил ҳастам, ва шумо барои ҷонҳои худ оромӣ хоҳед ёфт» (Матто 11:28-29).
Исо дар қалъа ё қаср зиндагӣ намекард, на ғулом ва на хизматгор дошт; баръакс, Ӯ ба шогирдонаш гуфт, ки Ӯ дар миёни онҳост, то хидмат кунад (Луқо 22:27). Марқӯс дар китоби худ сабт мекунад: «Зеро Писари Одам ҳам на барои он омад, ки ба Ӯ хидмат кунанд, балки барои хидмат кардан, ва ҷони Худро фидияи бисёриҳо додан» (Марқӯс 10:45).
Исо доно буд. Ӯ ба мактаб ё ягон муассисаи таҳсилоти олӣ нарафта буд, аммо ҳикмат ва дониши Ӯ амиқ буд. Вақте ки Ӯ 12-сола буд, дар миёни духтурон ва муаллимони Шариат нишаста буд, ба онҳо гӯш медод ва аз онҳо савол мепурсид. Ҳар касе, ки Ӯро мешунид, аз фаҳмиш ва ҷавобҳои Ӯ дар ҳайрат мемонд (Луқо 2:41-50). Ишаъё дар бораи Исо пешгӯӣ кард: «Рӯҳи Х УДОВАНД бар Ӯ хоҳад нишаст, Рӯҳи ҳикмат ва фаҳмиш, Рӯҳи маслиҳат ва қудрат, Рӯҳи дониш ва тарси Х УДОВАНД» (Ишаъё 11:2).
Сартарин суханони Ӯ барои риёкорони динии замони Ӯ буд, ки аз Ӯ нафрат доштанд ва ҳар имкониятеро, ки пайдо мекарданд, бо Ӯ баҳс мекарданд. Вақте ки одамон аз Ӯ савол мепурсиданд, Ӯ ҳамеша бо ҳикмати бузург ва файз ҷавоб медод. Аз ин рӯ, бисёриҳо ба Ӯ имон оварданд, аммо бисёриҳо наоварданд.
Аз ҷониби Рафиқ (таҳриршуда)
Моҳи оянда мо таълимот, кор ва мӯъҷизаҳои Худованд Исои Масеҳро баррасӣ хоҳем кард. Ҳақиқати воқеӣ дар бораи Исои Масеҳ аз Файз ва Ҳақиқат дар шакли китобча дастрас аст.