Назар–Декабри 2016 –Маҷаллаи «Файз ва Ҳақиқат»
Таваллуди Масеҳ
Худо мехоҳад, ки мо донем ва ба шодии Худаш аз файзи фаровонаш дохил шавем, вақте ки Ӯ дар бораи Масеҳ, Масеҳ сухан меронад. Дар мавриди Масеҳ, се шарт бояд ҳатман иҷро мешуд:
Ӯ бояд аз Марями бокира воқеан таваллуд мешуд. Ӯ бояд ҳуқуқҳои шоҳии шохаи Сулаймонии хонадони Довудро, мувофиқи ваъда, мерос мегирифт. Ӯ бояд, ба маънои ҳақиқӣ ва олӣ, Яҳуваи Исроил, Иммануил – Худо бо мо мебуд.
Ҳамаи инҳо дар ҳисоботи мухтасаре, ки дар Инҷили Матто ба мо дода шудааст, ҷамъ омадаанд: «Таваллуди Исои Масеҳ чунин буд: Вақте ки модараш Марям ба Юсуф фотиҳа шуда буд, пеш аз он ки онҳо якҷоя шаванд, вай аз Рӯҳулқудс ҳомиладор ёфт шуд» (Мат. 1:18 KJV ). Мо қайд мекунем, ки файзи Ӯ буд, ки Ӯро водор сохт, ки худро ин қадар фурӯтан кунад, ва ҳикмати комили Ӯ буд, ки медонист, ки чӣ тавр шартҳоеро, ки барои инсон муттаҳид кардан хеле душвор буданд, мувофиқат диҳад. Худо сухан мегӯяд, ва он иҷро мешавад.
Рӯҳи Худо таваҷҷӯҳи моро ба якчанд далелҳо дар Матто 1 равона мекунад. Дар он ҷо мо мебинем, ки Юсуф насли шоҳ Довуд аз тариқи Сулаймон буд. Масеҳ бояд писари Юсуф мебуд; аммо агар Ӯ воқеан писари Юсуф мебуд, ҳама чиз гум мешуд – чӣ қадар беумед ба назар мерасид. Аммо душвориҳо барои Худо чистанд? Бо Ӯ ҳама чиз имконпазир аст; ва имон ҳама чизро бо итминон қабул мекунад. Исои Масеҳ на танҳо писари Юсуф аст, ба тавре ки ҳеҷ яҳудӣ инро инкор карда наметавонад, аммо Ӯ писари ӯ нест. Баръакс, Ӯ инчунин ба таври комил писари Марям, Насли зан аст.
Худо махсусан кӯшиш кард, ки ба Масеҳ аҳамияти комил диҳад, ки аз нигоҳи қонун, писари Юсуф бошад ва ба ин васила ҳуқуқҳои шохаи шоҳиро мерос гирад. Ӯ инчунин махсусан ғамхорӣ кард, то исбот кунад, ки Ӯ, дар воқеияти таваллудаш ҳамчун инсон, писари Юсуф нест. Пеш аз он ки зану шавҳар якҷоя шаванд, Марями фотиҳашуда аз Рӯҳулқудс ҳомиладор ёфт шуд. Ин хислати ҳомиладорӣ буд.
Ғайр аз ин, Ӯ Яҳува аст. Ин дар худи номи Ӯ зоҳир мешавад. Писари бокира бояд «Исо» номида мешуд, «зеро Ӯ қавми Худро аз гуноҳҳояшон наҷот хоҳад дод» (ояти 21). Ӯ танҳо як инсон нест, ҳарчанд ба таври мӯъҷизавӣ таваллуд шуда бошад. Қавми Яҳува, Исроил, аз они Ӯст; Ӯ қавми Худро аз гуноҳҳояшон наҷот хоҳад дод. Ин бо пешгӯии Ишаъё, ки дар оянда оварда шудааст, ва махсусан бо татбиқи он ном, ки дар ҳеҷ ҷои дигар ба ҷуз Матто ёфт намешавад, боз ҳам бештар ошкор мегардад: «Иммануил, ки маънояш Худо бо мост» (оятҳои 22-23).
Пас, ин муқаддима ва асоси бузурги воқеӣ аст. Ҳеҷ чизе нест, ки шубҳаро ин қадар зуд бартараф кунад ва ҳар саволи инсони табииро хомӯш созад, ба мисли итминони оддӣ, вале хушбахтона, ки он чизе ки Худо мегӯяд, бояд ҳақиқӣ бошад ва ягона чизи дуруст аст.
Албатта, азбаски Яҳува худро фурӯтан кард, то Масеҳ бошад, то аз бокира таваллуд шавад, бояд ҳадафҳои хеле арзишманде бошанд, ки беохир амиқтар аз нияти, ҳарчанд бузург, нишастан бар тахти Довуд бошанд. Ҷалоли Ӯ чунон дурахшон буд, ки Ӯ бояд коре дошта бошад, ки ба он ҷалол мувофиқ ё муқоисашаванда бошад. Ӯ, ки шаъну шарафи шахсиаш берун аз ҳама замон ва ҳатто фикр буд, ки худро ин тавр фурӯтан кард, то ба сафи Исроил ҳамчун писари Довуд дохил шавад, бояд дар омаданаш ва, пеш аз ҳама, дар мурданаш ҳадафе дошта бошад, ки ба чунин ҷалол мувофиқ бошад.
Идома дода, мо мебинем ки Матто 2 ба мо нишон медиҳад, ки Масеҳ чӣ гуна қабул хоҳад шуд. Аз аввал Ӯ Масеҳи радшуда буд, ва инро ба таври возеҳ, ё бо зӯрӣ, аз ҷониби онҳое, ки масъулияти қабули Ӯро доштанд, рад карданд.
Он чизе ки беимонии Исроилро ин қадар ташвишовар зоҳир кард, ин буд: Худо мехост, ки ба чунин Масеҳ шаҳодати муносиб диҳад; ва агар яҳудиён омода намебуданд, Ӯ аз дуртарин гӯшаҳои замин чанд дилро ҷамъ меовард, то Исо, Масеҳи Исроилро истиқбол кунанд. Аз ин рӯ, мо мебинем, ки ғайрияҳудиён аз Шарқ меоянд, ки ситора онҳоро роҳнамоӣ мекунад. Дар муҳаббати худ, Ӯ дилҳоеро, ки аз ҷониби Ӯ омода шуда буданд, роҳнамоӣ кард. Ва ҳамин тавр ҳам шуд. Аз хонаи дури худ онҳо ба Ерусалим равона шуданд, зеро ҳатто интизории умумии одамон дар он вақт ба он ҷо ишора мекард.
Вақте ки онҳо ба Ерусалим омаданд,аломати берунии ситора пинҳон шуд. Дар куҷои шаҳр ҷонҳои содиқ Масеҳро интизор буданд? Меҳмонон ақлҳои фаъолро пайдо карданд – зеро на кам буданд онҳое, ки ба онҳо равшан гуфта метавонистанд, ки Масеҳ дар куҷо таваллуд мешавад. Худо қавми Худро ба Каломи Худаш вобаста кард ва онҳо Навиштаҳоро дар бораи таваллуди Ӯ омӯхта буданд. Сафаргарон аз онҳое омӯхтанд, ки на ба он ва на ба Ӯ аҳамият намедоданд, аммо ба ҳар ҳол Номаи Худоро то андозае медонистанд.
Дар роҳ ба Байт-Лаҳм, ба шодии беандозаи онҳо, ситора дубора пайдо шуд, ки он чизеро, ки онҳо қабул карда буданд, тасдиқ кард, то он даме ки бар кӯдаки хурдсол истод. Дар он ҷо, дар ҳузури падар ва модар, онҳо исбот карданд, ки чӣ қадар воқеан аз ҷониби Худо роҳнамоӣ шудаанд; зеро на падар ва на модар хурдтарин ибодати онҳоро қабул накарданд: ҳама чиз барои Исо нигоҳ дошта шуда буд – ҳама чиз дар пойҳои Масеҳи кӯдак рехта шуд.
Ғайр аз ин, ба инҳо аз ҷониби Худо огоҳӣ дода шуд, ва онҳо аз роҳи дигар баргаштанд. Ҳамин тавр онҳо нақшаи дили хиёнаткор ва сари бераҳми шоҳи эдомӣро шикаст доданд – сарфи назар аз куштори кӯдакони бегуноҳ дар Байт-Лаҳм ва наздики он (оятҳои 16-18).
Баъд пешгӯии аҷибе меояд дар бораи Масеҳ тавассути Ҳушаъ. Худованди мо аз тӯфон ба Миср бурда шуд. Воқеан, ин таърихи ҳаёти Ӯ буд. Ин дарди доимӣ, як қатор азобу шарм буд. Дар Худованд Исо танҳо қаҳрамонӣ набуд, балки комилан баръакс. Бо вуҷуди ин, ин Худо буд, ки ҷалоли Худро мепӯшонд; ин Худо дар шахси инсон, дар кӯдаке буд, ки дар ҷаҳони мағрур пасттарин ҷойро мегирад. Аз ин рӯ, мо абреро намебинем, ки Ӯро мепӯшонад, сутуни оташеро намебинем, ки Ӯро муҳофизат мекунад. Ӯро волидонаш ба кӯраи қадимии азоб бурданд. Ҳамин тавр, ҳатто аз аввал Худованди мо Исо, ҳамчун кӯдак, нафрати ҷаҳонро чашид – чӣ маъно дошт, ки комилан фурӯтан шавад.
Аз ин рӯ, пешгӯӣ ба маънои амиқтаринаш иҷро шуд. На танҳо Исроилро Худо даъват кард, балки Писари Худро аз Миср. Ин Исроили ҳақиқӣ буд; Исо насли аслии назди Худо буд. Ӯ дар шахси худ таърихи Исроилро аз сар гузаронд: Ӯ ба Миср рафт ва аз он даъват карда шуд.
Дар вақташ баргашта ба сарзамини Исроил, волидони Ӯро, чунон ки ба мо гуфта шудааст, дастур доданд ва ба тарафи Ҷалил рафтанд. Ҳамин тавр сухани зерин иҷро мешуд: «То он чизе ки аз ҷониби пайғамбарон гуфта шуда буд, иҷро шавад: Ӯ Носирӣ номида хоҳад шуд.» Ин номи тамасхури инсон буд; зеро Носира ҷои аз ҳама нафратдошта дар сарзамин буд. Чунин, бо инояти Худо, ҷой барои Исо буд.
Аз ҷониби Вилям Келли, мутобиқшуда аз «Инҷили Матто».
«Оҳ, дурахши ҷалол дар чеҳраи Наҷотдиҳанда медурахшад!
Ҳама достони мубораки роҳҳои Худоро дар файз нақл мекунад: Фурӯтан, нафратдошта ва радшуда дар ҷаҳоне, ки Ӯ барои наҷот додан омад,Бо ҷалоли Падар аз қабр пирӯзмандона эҳё шуд.»—Хонум Ҷ. А. Тренч (1843-1925)