Асирӣ

Ин асосан дар Аҳди Қадим ба «асирӣ бурдани» Исроил ва Яҳудо ишора мекунад. Тартиби ба асирӣ бурдани Исроил чандон равшан нест. Аммо чунин ба назар мерасад, ки воқеаҳои дар 1 Вақоеънома 5:26 сабтшуда аввал ба вуқӯъ омадаанд, зеро Пули подшоҳи Ашшур зикр шудааст, ки ӯ пеш аз Тиглат-Пилесер ҳукмронӣ кардааст: дар ин ҷо охирин ҳамчун бурдани Рубениён, Годиён ва нисфи қабилаи Менаше номбар шудааст: ин нишон медиҳад, ки исроилиёне, ки аз имтиёзҳои худ даст кашиданд ва аз Урдун нагузаштанд, аввалин шуда ба асирӣ бурда шуданд. Дар ин порча чизе нест, ки санаро муайян кунад, аммо дар 2 Подшоҳон 15:29 ишораи дигаре ба Исроил мавҷуд аст, вақте ки Тиглат-Пилесер Иҷон, Абел-Бет-Мааха, Ҷаноа, Кедеш ва Ҳазорро гирифт, ки ҳама дар шимол дар ғарби Урдун ҷойгиранд; аммо баъд Ҷилъод илова шудааст, ки дар шарқ аст, ва ин метавонад барои фаро гирифтани дувуним қабила пешбинӣ шуда бошад; баъд Ҷалил бо тамоми замини Нафталӣ илова шудааст, ки боз дар шимол дар ғарб аст. Ҳамин тавр, ин метавонад хулосаи ҳамаи он чизе бошад, ки ин подшоҳ ба Ашшур ба асирӣ бурдааст. Ин «дар рӯзҳои Пеқаҳ» буд, ва Пеқаҳ 20 сол ҳукмронӣ кард: сана одатан ҳамчун 740 пеш аз милод барои асирии дувуним қабила ҳисоб карда мешавад. Санаи дақиқтари асирии қисми боқимондаи Исроил дар 2 Подшоҳон 18:10-11 дода шудааст. Дар соли нӯҳуми Ҳушеъ, подшоҳи Исроил ва соли шашуми Ҳизқиё буд, ки Самария пас аз се соли муҳосира аз ҷониби ашшуриён гирифта шуд: ин 722 пеш аз милод хоҳад буд. Асирон ба Ҳалаҳ ва Ҳабор дар назди дарёи Гозан бурда шуданд (ин ҳамон номҳо дар 1 Вақоеънома 5:26 зикр шудаанд, бо иловаи Ҳара). Ин ҷойҳо дар шимоли Ашшур қарор доранд; аммо дар порчаи дар боло зикршуда дар Подшоҳон калимаҳои «ва дар шаҳрҳои Модиён» илова шудаанд. Ин минтақаест, ки хеле дуртар дар шарқ аст, ки дар он ҷо онҳо аз бародарони худ дар Ашшур ва аз Яҳудо, ки баъдтар ба Бобил бурда шуданд, хеле дур мешуданд. Асирии Яҳудо дар чор марҳила сурат гирифт. Набукаднесар, 606 пеш аз милод, зарфҳои муқаддас ва асиронро бурд, ки дар байни онҳо Дониёл ва ҳамроҳонаш буданд. Ин оғози «замонҳои халқҳо»-ро ташкил дод. 2 Вақоеънома 36:6-7. Асирии дуюм дар 599 пеш аз милод буд, вақте ки Еҳуёкин се моҳ ҳукмронӣ карда буд. Он асирии бузург номида мешавад. Сидқиё ҳамчун вассали Бобил монд. 2 Подшоҳон 24:14; 2 Вақоеънома 36:10. Асирии сеюм дар 588 пеш аз милод буд. 2 Вақоеънома 36:20. Чорум дар 584 пеш аз милод таҳти роҳбарии Набузар-Адан буд. Ирмиё 52:12, 30. 70 соли асирӣ, ки Ирмиё пешгӯӣ карда буд (Ирмиё 25:11-12), 606 пеш аз милод оғоз ёфт ва 536 пеш аз милод ба охир расид, вақте ки яҳудиён бо эълони Куруши подшоҳи Форс ба Яҳудо баргаштанд. Ирмиё 29:10; Эзро 1. Асирӣ дар Матто 1:11, 17 ҳамчун «бурд» зикр шудааст. Ҷойҳое, ки Исроил ва Яҳудо ба он ҷо бурда шуданд, таҳти номҳои мувофиқи худ баррасӣ мешаванд. Онҳое, ки аз бадарға баргаштанд, ду қабила, Яҳудо ва Бинёмин буданд (агар чанд нафар аз даҳ қабила онҳоро ҳамроҳӣ накарда бошанд; ниг. Луқо 2:36). Онҳо заминро, бо тағйироти зиёд ва тағйироти сарнавишт, то пайдо шудани Масеҳи худ нигоҳ доштанд. Рад кардан ва маслуб кардани Ӯ боиси харобшавии Ерусалим аз ҷониби румиён дар соли 70 мелодӣ ва пароканда шудани яҳудиён ба тамоми гӯшаву канори ҷаҳон гардид.