Ҳаёт чист? Ҳаёт ҳамчун принсипи мавҷудиятро муайян кардан ғайриимкон аст, хоҳ дар робита ба табиӣ ва хоҳ ба рӯҳонӣ баррасӣ шавад. Бо вуҷуди ин, далели ин ҳузурро ҳаракат нишон медиҳад, ки байни зинда ва беҷон фарқ мекунад. Ин як принсипи фаъол аст ва аз ин рӯ, сарчашмаи он дар Худост, зеро «дар Ӯ мо зиндагӣ мекунем ва ҳаракат мекунем ва вуҷуд дорем» (Аъмол 17:28).
Аммо ҳаёт шаклҳои гуногун дорад, ба монанди фаришта, одам, ҳайвон, парранда, моҳӣ ё растанӣ; ки ҳама аз рӯи шакл фарқ мекунанд. Ҳар як шакл низ табиати хоси худро дорад; яъне, он дорои хислатҳои муҳиммест, ки онро чӣ буданашро ташкил медиҳад. Табиат (юнонӣ -phusis, аз phuo - ба вуҷуд овардан, истеҳсол кардан, тавлид кардан) он чизест, ки дар ҳаёти мавҷудот хос аст ва ба он импулс медиҳад, ки хоҳ аз ҷиҳати рӯҳӣ, хоҳ ахлоқӣ ё ҷисмонӣ, ба тавре ки бо шакли мавҷудот мувофиқат кунад, амал кунад, ин ҳаракатҳо хусусиятҳои тавсифии он шакли муайяни ҳаёт мегарданд.
Боз, ҳар як шакли ҳаёт мавҷудияти худро дар доира, унсур ё ҷойе мегузаронад, ки дар он шароит, ассотсиатсияҳо ва муносибатҳое мавҷуданд, ки бо шакл ва табиати он мувофиқанд ва барои некӯаҳволии он заруранд.
Пас, ҳаёт на танҳо як принсипи мавҷудият аст, балки он чизест, ки ҳамаи мулоҳизаҳои дар боло зикршударо дар бар мегирад; ва агар дар мавриди ҳаёт дар маҷмӯъ чунин бошад, пас, бешубҳа, дар мавриди «ҳаёти абадӣ» ба таври хос. ҲАЁТИ АБАДӢ на танҳо мавҷудияти абадӣ аст, хоҳ дар ҳолати баракат ва хоҳ дар ҳолати бадбахтӣ - зеро наҷотнаёфтагон то абад вуҷуд хоҳанд дошт, инчунин фариштагони бегуноҳ, аммо на ин ва на он дорои он чизе нахоҳанд буд, ки «ҳаёти абадӣ» номида мешавад. Ва на танҳо намирандагӣ, зеро гарчанде ки ҳамаи имондорон ҳоло ҳаёти абадӣ доранд, аммо то даме ки онҳо дар бадани гӯшту хун ҳастанд, онҳо ба марг тобеъанд; яъне марги ҷисм. Аммо намирандагӣ ҳолати бадани ҷалол хоҳад буд, ки ба маънои «таваллуди нав» гирифта шудааст. Ҳарду зич алоқаманданд, зеро таваллуд ва ҳаёт ҳамзамон вуҷуд доранд, аммо ҳар як истилоҳ дар Навиштаҳо ҳамчун фарқкунанда истифода мешавад, то ба ақл маънои равшан ва гуногунро расонад. Ҳаёти абадӣ ду маротиба дар Аҳди Қадим, дар Забур 133 ва Дониёл 12 зикр шудааст. Дар ҳардуи ин порчаҳо он ба ҳаёт дар давраи Ҳазорсола ишора мекунад ва ҳамчун чунин қисми марди худотарс, дар рӯи замин ва дар шароите хоҳад буд, ки дар он давра ба даст хоҳад омад. Аммо «ҳаёти абадӣ», ки дар Аҳди Ҷадид, яъне дар навиштаҳои Юҳанно ва Павлус гуфта шудааст, ба ҳаёте ишора мекунад, ки ба таври мушаххас маълум аст. Ин дар Юҳанно 17:3 ба таври равшан нишон дода шудааст, ки дар он гуфта мешавад, ки он бо дониши Худои ягонаи ҳақиқӣ ҳамчун Падар ва Исои Масеҳ, ки Ӯро фиристодааст, тавсиф мешавад. Пас, ҳаёт, ки имондор дар ин рӯзи файз дорад ва медонад, натиҷаи фиристодани Писар ва ваҳйи Ӯ аз Худо ҳамчун Падар аст; ки дар нури ҳама чизе, ки дар он оят гуфта шудааст, дарк мешавад. Ин бешубҳа ҳаёти дорои хислати фарқкунанда аст. Сарчашма ва зуҳури он
«Он чизе ки аз ибтидо буд, он чизе ки мо шунидаем, он чизе ки бо чашмони худ дидаем, …(ва ҳаёт зоҳир шуд, ва мо дидем, ва шаҳодат медиҳем, ва ба шумо ҳаёти абадиро, ки бо Падар буд, ва ба мо зоҳир шуд, хабар медиҳем) он чизе ки мо дидем ва шунидем, ба шумо хабар медиҳем, то ки шумо низ бо мо муошират дошта бошед; ва муоширати мо дар ҳақиқат бо Падар ва бо Писари Ӯ Исои Масеҳ аст» (1 Юҳанно 1:1-3).
Номаи якуми Юҳанно ба тавре оғоз мешавад, ки ҳеҷ номаи дигар оғоз намешавад, ва ду калимаи аввал, мо пешниҳод мекунем, калимаҳои калидии нома мебошанд. «Он чизе ки» як истилоҳи абстрактӣ аст ва ба «ҳаёти абадӣ» ишора мекунад. Ин «он чизе ки» бо Падар буд. Бале, ҳамеша ва доимӣ! Изҳороте, ки ба ақл на танҳо далели мавҷудияти онро дар он замон ва дар он ҷо мерасонад, балки хислати онро низ ифода мекунад.
Дар ин ҷо воқеан як ҳаёти беҳамто буд; он қадар аз ҷиҳати ахлоқӣ ҷалолнок буд, ки онро танҳо Писар, ки ҷисм гирифтааст, метавонист бо ҳамаи хислатҳо ва файзҳои муҳими худ зоҳир кунад - «Худо дар ҷисм зоҳир шуд». Аз ибтидо шунида ва дида шуд. Бале, аз ибтидои зуҳур ва намоиши он дар назди мардум дар Писар дар инсоният. Ва аз ин рӯ, Ӯ «калимаи (логос) ҳаёт» номида мешавад. Ӯ ҳамеша чунин буд, аммо ҳоло дар инсоният дар назди чашмони мардум чунин дида мешавад, ки Ӯ таҷассум ва ифодаи он аст. Ин ҳаёт қаблан дар рӯи замин дида нашуда буд ва наметавонист дида шавад, то даме ки Ӯ омад, зеро «Ӯ Худои ҳақиқӣ ва ҳаёти абадӣ аст» (1 Юҳанно 5:20).
Ин ҳаёт дар ақли Худо барои одамон пеш аз асрҳои замон буд (Тит 1:2), ва барои он ки он ҳаёти инсон гардад, Писар инсон шуд, «Инсон Исои Масеҳ». Инро дигаре чӣ қадар равшан баён кардааст - «Дар худ ҳаёт буда, Ӯ ба ҷаҳон ҳамчун ҳаёт омад. Ин чиз дар шахсияти Худованд ҳамчун Инсон таҷассум ёфт, ва он дар он ҷо буд - ҳаёти инсон, на фариштагон». Шахсан, моҳиятан ва ба таври равшан - ин МАСЕҲ аст! Ин он чизе буд, ки ҳаввориён на танҳо «дида ва шунида буданд», балки он чизе ки дастҳои онҳо ламс карда буданд. Пас, дар ин ҷо ҳаёте буд, ки онҳо метавонистанд бо чашм, гӯш ва тамоси наздик дарк кунанд, ва он дар ҳамаи аълоиятҳо ва камолотҳои ахлоқии худ, ки дар Ӯ дида мешуд. Ҳаёте низ, ки онҳо, ҳамчун аз Худо таваллудшуда (ва баъдтар аз Рӯҳ сокиншуда), аз ҷиҳати ахлоқӣ қодир буданд, ки қадр кунанд ва ба он посух диҳанд. Бо посух додан ба он, онҳо дар бораи он бо ҳам муошират доштанд, муоширате, ки ҳамчун «бо Падар ва бо Писари Ӯ Исои Масеҳ» дар як мутақобилаи муқаддаси лаззат ва қадрдонӣ муайян шудааст.
Мо ҳоло ба ин доираи зебои муошират ворид шудаем, зеро ин имтиёз ва насиби ҳамаи онҳоест, ки дар нури ваҳйи пурраи Падар дар шахсияти Писар роҳ мераванд. Ин мавқеъ, «дар нур», он мавқеъест, ки дар он ҳамаи имондорон ҳоло гузошта шудаанд ва роҳ мераванд. Дар он ҳеҷ унсури халалдоркунандаи торикӣ нест, зеро «нури ҳақиқӣ аллакай медурахшад», ва «хуни Исои Масеҳ, Писари Ӯ, моро аз ҳар гуноҳ пок мекунад». Ин охирин асоси ахлоқии мавқеъ аст.
Интиқоли он ба одамон
Аввалан, гуфта мешавад, ки он ТУҲФА (ё амали файз) аз Худост (Румиён 10:23). Ин бояд чунин бошад, зеро ба даст овардани он таҳти қонун ё бо ягон воситаи дигар ғайриимкон аст. Инсон, дар Одам, як муфлиси ахлоқӣ буда, он бояд тавассути туҳфа ё ҳеҷ гоҳ наояд. Аммо, гарчанде ки ин ихтиёри Худо буд, ки ба одамон ҳаёти абадӣ диҳад, Худои муқаддас бояд барои бахшидан, ё «амали файз» асоси одилона дошта бошад. Ӯ наметавонист ҳаёти абадиро бо ҳолати инсон «дар ҷисм» пайваст кунад. Ин бо адолат мувофиқат намекард, зеро инсон дар он ҳолат таҳти ҳукми марг буд, ҳамчун ҳукм бар зидди замон барои гуноҳҳо. Ҳукм бояд иҷро шавад! Аз ин рӯ, «Чӣ тавре ки Мусо морро дар биёбон баланд кард, ҳамин тавр Писари Одам бояд баланд карда шавад, то ҳар кӣ ба Ӯ имон оварад, нобуд нашавад, балки ҳаёти абадӣ дошта бошад» (Юҳанно 3:14).
Ӯ, Писари Одам, ки бар салиб баланд карда шуд, барои мо гуноҳ гардид, ҳукм ва ғазаби Худои муқаддасро бар худ ҳамчун бардорандаи гуноҳ бардошт, дар он ҷо аз ҷониби Худо тарк карда шуд; мурд ва дафн карда шуд. Ҳамин тавр мо мехонем: «Худо, ки Писари Худро фиристода, дар шабоҳати ҷисми гуноҳ . . гуноҳро дар ҷисм маҳкум кард» (Румиён 8:3). Пас, ба таври намояндагӣ, дар он ҷо дар Масеҳ бар салиб «гуноҳ дар ҷисм» доварӣ карда шуд, ва ҳаёти пурра ва таърихи инсон дар он ҳолат аз ҷиҳати ҳуқуқӣ хотима ёфт.
Аз ин рӯ, Худо ҳоло озод аст, ки ҳаёти абадиро бо инсон дар ҳолати нав дар назди Ӯ пайваст кунад; яъне, ҳамчун «дар Масеҳ» Инсони эҳёшуда, Сарвари зиндаи насли нав ва осмонӣ - «Ӯ ба онҳо нафас кашид» (Юҳанно 20:22), чунон ки Ҷ.Н.Д. мегӯяд, «нафаси ҳаёти ботинӣ», ва ҷои худро ҳамчун Сарвари насли - насли зиндаи одамон мегирад, ки то абад бо Худаш ҳамчун Инсони ҷалолнок дар осмон алоқаманд бошанд. Ҷалолнок шуда, Ӯ Писар, ин мавқеи навро ҳамчун Инсон дар осмон гирифта, «ҳокимият бар ҳамаи ҷисм»-ро қабул кард, то ки ба ҳама чизе, ки Падар ба Ӯ дода буд, «ҳаёти абадӣ» диҳад (Юҳанно 17:2). Пас, ин ҳаёт «туҳфаи Худо» аст ва аз ҷониби Писар ба одамон интиқол дода мешавад.
Доштани он аз ҷониби имондор
Ҳоло ба таври қатъӣ гуфта шудааст, ки
Ин ҳаёт дар Писари Ӯст» 1 Юҳанно 5:11. Он дар Ӯ моҳиятан аст. Бо вуҷуди ин, ин ҳам дуруст аст, ки «Ҳар кӣ Писарро дорад, ҳаёт дорад» (ояти 12). Чӣ тавр ӯ Писарро дорад, магар бо имон? Ӯ, Писар, дар назди рӯъёи ҷон ҳамчун Объект барои имон ба даст овардан пешниҳод карда мешавад. Бо ин роҳ ба Ӯ, ки ҳаёт дар Ӯст, пайваст шуда, имондор соҳиби «ҳаёт» мегардад, ки дар Писар барои инсон аст. Далели муборак! Имон ӯро бо Сарчашмаи ҳаёт барои одамон пайваст мекунад ва ӯ «ҳаёти абадӣ» дорад. Ӯ онро ҲОЛО дорад. Аммо ин азхудкунии Ӯ ҳамчун Он касест, ки дар «гӯшту хун» Писари Одам, гӯшти Худро барои ҳаёти ҷаҳон додааст (Юҳанно 6:52). Чӣ тавр Ӯ метавонист инро кунад, магар бо марг? Ҷисми Ӯ дода шуд, хуни Ӯ рехта шуд; то ки «Ҳар кӣ гӯшти Маро мехӯрад ва хуни Маро менӯшад, ҳаёти абадӣ дорад» (ояти 54).
Ин азхудкунии Худаш дар марг аст; аз зарурат ва далели марги ивазкунандаи Ӯ ва рехтани хуни Ӯ, ҳамчун асоси ахлоқӣ барои интиқоли «ҳаёти абадӣ». Аммо, эҳё шуда ва ҷалолнок шуда, Ӯ «ғизо» барои нигоҳ доштани ҳаёти интиқолшуда мегардад, зеро - «Ҳар кӣ Маро мехӯрад, низ ба хотири Ман зиндагӣ хоҳад кард». Ҳамин тавр ҷон ғизо мегирад, сохтори рӯҳонӣ ва ахлоқӣ бо хӯрдани Ӯ сохта ва инкишоф меёбад! Мо зиндагӣ мекунем, мувофиқи фикри илоҳии ҳаёт барои мо.
Рӯҳ, қудрати ҳаёт дар имондор
РӮҲ, ҚУДРАТИ ҲАЁТ ДАР ИМОНДОР: Пас, ҳоло барои онҳое, ки дар Масеҳ Исо ҳастанд, ҳеҷ маҳкумияте нест. «Дар Масеҳ Исо». Ин мавқеи нави мост. Дигар ҳамчун «мувофиқи ҷисм» ҳисоб карда намешавад, балки «мувофиқи Рӯҳ».
Мо ба як мавҷудияти нави ахлоқӣ ворид шудаем, ва як қонуни нав, ё принсипи ҳаёт ҳоло моро идора мекунад - «қонуни Рӯҳи ҳаёт дар Масеҳ Исо». Ҳамин тавр, бо ин қудрати нави ҳаёт зинда карда шуда, мо аз фикр кардан дар бораи чизҳои ҷисм даст мекашем ва аз фикр кардан дар бораи чизҳои Рӯҳ, яъне чизҳои ҳаёт ва сулҳ лаззат мебарем. Рӯҳи Худо дар мо сокин аст, Рӯҳи ҳаёт «ба хотири адолат»; ки ба таври хос «Рӯҳи Масеҳ» аст (Румиён 8:1-9).
Таъсири ин қудрат, ки дар дохил амал мекунад, пас дар ин боби аҷиб муфассал баён шудааст. Мо «аъмоли ҷисмро» мекушем ва зиндагӣ мекунем (ояти 13). Ҳамчун писарон мо «аз ҷониби Рӯҳ роҳнамоӣ мешавем» (ояти 14). Бо ҳамон Рӯҳ мо «Абба, Падар» фарёд мезанем (ояти 15). Ниҳоят, ҷисмҳои мирандаи мо бояд «зинда карда шаванд» аз ҷониби Рӯҳе, ки ҳоло сокин аст.
Пас, бо дарназардошти ҳамаи ин, биёед «ба Рӯҳ» кишт кунем, то ки аз Рӯҳ ҳоло «ҳаёти абадӣ» дарав кунем (Ғалотиён 6:8). Боз, биёед «ҳаёти абадиро ба даст гирем» (1 Тимотиюс 6:12).
Табиат ва хусусиятҳои он
Худост, ки ба мо ин ҳаётро додааст (1 Юҳанно 5:11).
Аз ин рӯ, он ҳаёти илоҳӣ ва рӯҳонӣ аст. Илоҳӣ, ба маънои он ки он аз Худо ҳамчун Сарчашмаи он аст ва аз ин рӯ дорои табиатест, ки бо табиати Бахшандаи илоҳӣ мувофиқат мекунад; рӯҳонӣ, ба маънои он ки он берун аз доираи табиӣ аст. Он дар доираи панҷ ҳиссиёт нест. Пас, ин ҳаёт ва табиати ба он тааллуқдоштаро дошта, аз ин бармеояд, ки хусусиятҳое, ки аз импулси фаъоли он табиат ба вуҷуд меоянд, ҳатман чунин хоҳанд буд, ки хоси Сарчашмаи илоҳии он мебошанд ва бо он мувофиқат мекунанд. «Худо нур аст». Ӯ моҳиятан чунин аст.
Аммо он чизе ки дар бораи Ӯ моҳиятан дуруст аст, ҳоло бояд дар бораи мо ба таври хос дуруст бошад, агар ин ҳаёт ифода ёбад. Аз ин рӯ, биёед «ҳамчун фарзандони нур роҳ равем, зеро самари нур дар ҳама некӣ ва адолат ва ростӣ аст» (Эфсӯсиён 5:8). Инчунин, «Худо муҳаббат аст», пас «ҳар кӣ дӯст медорад, аз Худо таваллуд шудааст» (1 Юҳанно 4:7). Ва, «Ҳар кӣ Ӯро, ки таваллуд кардааст, дӯст медорад, ӯро низ, ки аз Ӯ таваллуд шудааст, дӯст медорад». Пас, нур ва муҳаббат бояд дар мо ҳамчун хусусиятҳои ифодаёфтаи «ҳаёти абадӣ» дида шаванд. Доира, муносибатҳо ва муҳити он
Аммо ҳаёти абадӣ бояд дар доираи муносибатҳои муқаддас ва аз ҷониби илоҳӣ ташаккулёфта маълум ва дарк карда шавад; ва ин ҳам дар шароите, ки аз ҷиҳати ахлоқӣ ба ҳаёти дошта мувофиқ ва мувофиқ аст. Инҳоро бояд дар доираи муҳаббатҳое пайдо кард, ки мувофиқи мақсади илоҳӣ ба онҳо оварда шудаанд, ки ҳоло дар назди Падар муқаддас ва беайб дар муҳаббат гузошта шудаанд; ва «бо ҳар баракати рӯҳонӣ дар осмонҳо дар Масеҳ баракат дода шудаанд» (Эфсӯсиён 1:3-6). Дар ин мавқеи файзи беҳамто ҳамчун писарон, мо «Падарро мешиносем» ва ба муҳаббати Ӯ посух медиҳем.
Ҳаёти абадӣ дар шахсияти Писар ба осмон баргаштааст. Хонаи абадии он дар он ҷоест, ки Ӯст, ва барои мо муҳим аст, ки қайд кунем, ки «Ҳоло байни доираҳои ҳаёти осмонӣ ва ҳаёти заминӣ ҳеҷ умумияте нест, мо бадани рӯҳонӣ ва ҷалолнокро интизорем; пас, пурра қобилиятнок шуда, мо ба дарки пурраи он чизе, ки «ҳаёти абадӣ» аст, ворид хоҳем шуд, ки дар тамоми пуррагии худ ҳоло дар Инсони ҷалолнок дар осмон дида мешавад.
