Антарктида имрӯз қариб пурра бо ях пӯшида шудааст, ва инчунин қисми зиёди Гренландия.
Аммо оё медонистед, ки он қабати бузурги ях дар бисёр ҷойҳои дигар, ба монанди Африқои Ҷанубӣ, Италия, Тасмания (Австралия) ва ҳатто Огайо (ИМА) вуҷуд дошт? Он ях аз куҷо омад ва ба куҷо рафт? Ях, ях ва боз ҳам ях.
Тақрибан 4500 сол пеш, Худо гуноҳи инсониятро бо фалокати обхезии ҷаҳонӣ (Ҳастӣ 6-9) доварӣ кард. Бисёре аз олимоне, ки ба Библия бовар доранд, тавзеҳ медиҳанд, ки ин обхезӣ шароити мувофиқро барои ташаккули қабати бузурги ях пас аз он фароҳам овард.
Дар оғози обхезӣ, вақте ки «чашмаҳои умқи бузург» кушода шуданд, оби гарм аз дохили замин ба уқёнусҳо ҷорӣ шуд ва дар ниҳоят заминро пӯшонд.
Дар охири обхезӣ, обҳо аз замин ба уқёнусҳо рехтанд. Аммо онҳо аз имрӯз гармтар буданд, аз тамоми фаъолияти вулқонӣ, ки аз кушода шудани «чашмаҳо» ва ҳаракати массаҳои замин ба вуҷуд омада буд.
Азбаски гармтар буданд, об дар уқёнусҳо назар ба имрӯз тезтар бухор мешуд. Абрҳои буғи об ба вуҷуд омада, аз болои замин ҳаракат мекарданд, чунон ки мо имрӯз дар гузоришҳои обу ҳаво мебинем. Аммо ин абрҳо калонтар буданд, оби бештар доштанд, назар ба абрҳои имрӯза, зеро бухоршавӣ аз уқёнусҳо бештар буд. Аз ин рӯ, дар солҳои пас аз обхезӣ барф ва борон хеле бештар буд.
Инчунин, барф дар минтақаи хеле калонтар дар ҷойҳое, ки имрӯз барф надоранд, борид. Ин аз он сабаб буд, ки вулқонҳо миқдори зиёди ғубори майдаро ба ҳаво партофта буданд, ки гармии офтоб аз замин баста шуда буд. Аз ин рӯ, ҷойҳое, ки имрӯз гарм ҳастанд, он вақт хеле сардтар буданд.
Бо тамоми ғубори вулқонӣ ва абрҳо, ки заминро сард нигоҳ медоштанд, барф дар замин дар тобистон об нашуд. Ба ҷои ин, он ба ях табдил ёфт ва тадриҷан қабатҳои ғафси яхро ба вуҷуд овард, ки дар ниҳоят тақрибан сеяки заминро фаро гирифт!
Пас аз солҳои зиёд, уқёнусҳо сард шуданд. Аз ин рӯ, бо бухоршавии камтар; барфрезии камтар буд. Инчунин, вулқонҳо он қадар фаъол набуданд ва ғубор тоза шуд, ки гармии офтоб ба обшавии барф ва ях ҳар тобистон имкон дод. Дар ниҳоят, «давраи яхбандӣ» ба охир расид.
Дар маҷмӯъ, давраи яхбандӣ тақрибан 700 сол давом кард - 500 сол барои ташаккул ва 200 сол барои обшавӣ.
Баъзе қисматҳои ҷаҳон ҳанӯз ҳам бо ях пӯшидаанд, махсусан дар кӯҳҳои барфпӯш ва наздики онҳо. Аксар вақт ях оҳиста аз нишебиҳои баланд ҳаракат мекунад. Ин пиряхҳо, чунон ки онҳоро меноманд, сангҳоеро, ки аз болои онҳо мехазанд, майда мекунанд, водиҳои U-шаклро мекашанд, нишонаҳои чуқурро дар паси худ мегузоранд ва инчунин тӯдаҳои сангҳои шикастаро ба масофаҳои дур мебаранд. Аз ин рӯ, мо медонем, ки бояд як вақтҳо қабатҳои яхбандии хеле калонтар аз он чизе ки имрӯз дорем, вуҷуд дошта бошанд. Мо водиҳои U-шакл, нишонаҳои чуқур ва тӯдаҳои сангҳои майдашуда ва сангҳои калонро дар бисёр ҷойҳои ҷаҳон мебинем.
Библия дар бораи яке аз насли Нӯҳ (марде бо номи Аюб) нақл мекунад, ки эҳтимолан таъсири давраи яхбандиро аз сар гузаронидааст. Худо аз Аюб пурсид: «Аз батни кӣ ях баромад? Ва сармои осмонро кӣ падарӣ кард? Обҳо мисли санг пинҳон шудаанд, ва рӯи умқ ях бастааст» (Аюб 38:29-30).
