Библия таълим медиҳад, ва масеҳиёни ҳақиқӣ дар ҳама ҷо розӣ ҳастанд, ки тамоми Навиштаҳо аз илҳоми Худо дода шудаанд. Онҳо инчунин розӣ ҳастанд, ки Худо мақсаднок аст, на танҳо дар фикрҳое, ки дар Каломи Ӯ ифода ёфтаанд, балки дар забоне, ки Ӯ ин фикрҳоро ифода мекунад. Ӯ як муошираткунандаи моҳир аст ва принсипҳои Ӯ умумӣ ва мувофиқ мебошанд. Онҳоро бо роҳҳои гуногун дар ҳар забон баён кардан мумкин аст. Аммо, Худо интихоб накард, ки онҳоро ба мо бо истилоҳоти технологии асри 21 диҳад – ки аксарияти 6,5 миллиард аҳолии ҷаҳон фаҳмиданаш душвор аст – балки бо забони Шарқи Наздик тақрибан 2000-4000 сол пеш.
Барои ин одамон тасвирҳое, ки Худо худро дар онҳо ифода мекард, ба таври возеҳ фаҳмо буданд. Ҳарчанд муҳити фарҳангии мо аз бисёр ҷиҳатҳо тағйир ёфтааст, ин тасвирҳо умуман барои мо то ҳол хеле равшананд. Худо дар Каломи Худ бисёр ибораҳои маҷозӣ истифода мебарад, аммо дар ин мақола мо худро ба тасвирҳои чӯпонии Навиштаҳо маҳдуд мекунем – ибораҳое ба монанди гӯсфанд, барра, чӯпон, чарогоҳ, рама, оғил, гургҳо ва гумроҳӣ.
Чӯпонон ва Гӯсфандон
Истилоҳи «чӯпон» – ки шуғли касеро, ки чорво нигоҳ медорад, ифода мекунад – то Ҳастӣ 46:32 ба луғати Навиштаҳо дохил намешавад, вақте ки Юсуф ба Фиръавн бародарони худро чунин тасвир кард: «Ин мардон чӯпононанд, зеро шуғли онҳо чорводорӣ буд». Аммо Библия сабт мекунад, ки Ҳобил, писари дуюми Одам ва Ҳавво, «чӯпони гӯсфандон» буд, як истилоҳи хеле содда (Ҳастӣ 4:2 NKJV). Ӯ гӯсфандонро нигоҳ медошт ва «аз нахустзодагони рамаи худ ва аз чарбуи онҳо» қурбонӣ мекард (Ҳастӣ 4:4). Ҳамин тавр, мо дар аввали Навиштаҳо мебинем, ки гӯсфандонро нигоҳубин кардан лозим буд ва мақсади ниҳоии онҳо қурбонӣ ба Худо буд.
Библия аксар вақт гӯсфандонро мустақиман бо одамон, ҳам ба маънои мусбат ва ҳам манфӣ муқоиса мекунад. Инҳоянд як мисол аз ҳар як: «Мо халқи Ӯ ва гӯсфандони чарогоҳи Ӯ ҳастем», ва «Ҳамаи мо мисли гӯсфандон гумроҳ шудем; ҳар яке аз мо ба роҳи худ рафт» (Забур 100:3; Ишаъё 53:6). Ҳизқиёл 34 ба таври графикӣ баъзе мушкилоти гӯсфандони Худоро пешниҳод мекунад. Онҳо метавонанд заиф, бемор, шикаста, рондашуда, гумшуда, пароканда, саргардон ва ҳатто хӯрок барои ҳайвоноти ваҳшӣ бошанд. Гӯсфандони қавӣ метавонанд чарогоҳҳоро поймол кунанд, обҳоро лой кунанд, гӯсфандони заифро тела диҳанд, бархӯрд кунанд ва пароканда кунанд. Баъзе чӯпонон метавонанд бо гӯсфандон чунон муносибат кунанд, ки гӯё онҳо танҳо барои хӯрок ва либос буданд, аммо Худо нишон медиҳад, ки Ӯ чӣ гуна ба гӯсфандони Худ бо нармӣ ғамхорӣ мекунад ва некии онҳоро меҷӯяд.
Бисёре аз халқи заминии Худо, исроилиён, чӯпонон буданд. Дар байни онҳо бародарони Юсуф буданд. Азбаски чӯпонон барои мисриён нафратовар буданд (Ҳастӣ 46:34), исроилиён ба осонӣ чӯпонони рамаҳои бузурге шуданд, ки Фиръавн аз мисриён дар ивази хӯрок барои онҳо ҳангоми тамом шудани пулашон гирифта буд. Чӯпон қариб ки бе бӯи гӯсфанд кор карда наметавонад. Илова бар ин сабаби хеле табиӣ, Миср, як тасвири библиявии ҷаҳон дар истиқлолияти мағруронаи худ аз Худо, чӯпононеро, ки ба нигоҳубини ҳайвоноте, ки қариб ки мустақилона зинда монда наметавонистанд, бахшида буданд, қадр намекард.
Худо пайваста пешвоёни ояндаи халқи Худро ҳамчун чӯпонон таълим медод, Мусо ва Довуд намунаҳои асосӣ буданд (Хуруҷ 3:1-12; Забур 78:70-72). Пеш аз ҳама, Худованд Исо дар бораи худ ҳамчун Чӯпони Некӯ сухан меронад, ки ҷони худро барои гӯсфандон медиҳад (Юҳанно 10:11). Забур 23 чӯпонро аз чашми гӯсфандони дӯстдори ӯ мебинад ва ба мо тасвири зебое аз роҳҳои гуногуне медиҳад, ки Чӯпони Некӯ ба гӯсфандони Худ ғамхорӣ мекунад. Бисёре аз тасвирҳои дигар дар Навиштаҳо, аз ҷумла Ҳизқиёл 34 ва Ишаъё 40:11, ин тавсифро пурра мекунанд. Калиди ин тавсифҳо он аст, ки чӯпони ҳақиқӣ, дар муҳаббати сабркунанда, худро барои гӯсфандони худ медиҳад, дар ҳоле ки чӯпони беарзиш танҳо барои он аст, ки аз гӯсфандон чӣ ба даст орад.
Барраҳо гӯсфандони ҷавон мебошанд. Онҳо ҳамчун ниёзманди нигоҳубини махсус, ғизои махсус, махсусан дӯстдошта ва тасвири бегуноҳӣ ва заифӣ дида мешаванд (Ишаъё 40:11; Юҳанно 21:15; 2 Подшоҳон 12:3; 1 Подшоҳон 7:9). Барра ҳайвони асосие буд, ки барои қурбонӣ истифода мешуд. Худо барои худ барраеро барои қурбонии сӯхтанӣ таъмин хоҳад кард, Иброҳим ба писараш Исҳоқ гуфт; ҳар як хонаводаи исроилиён бояд дар Иди Фисҳ дар Миср барраи беайбро қурбонӣ мекард; ва ин тасвирҳо дар ниҳоят дар «Барраи Худо, ки гуноҳи ҷаҳонро мебардорад» иҷро шуданд (Ҳастӣ 22:8; Хуруҷ 12:3-5; Юҳанно 1:29).
Нигоҳубини Рама
Албатта, чӯпонони некӯ рамаҳои худро ба чарогоҳҳои сабз ва обдор мебурданд, ҳарчанд Навиштаҳо аксар вақт ин чарогоҳҳоро дар биёбон тасвир мекунанд. Эҳтиёҷоти гӯсфандон, на роҳати чӯпон, ҳамеша меъёр буд. Библия ғизо додани рамаро бо алаф ё хӯроки хушк дар назар надорад. Забур 23:2 ба мо тасвири таъминоти аҷиберо медиҳад, ки чӯпони некӯ таъмин мекунад: «Ӯ маро дар чарогоҳҳои сабз хобонда». Дар чарогоҳҳои сабз хобидан фаровонии дастрас барои гӯсфандонро нишон медиҳад. Пас аз он ки гӯсфандон ба қадри дил сер шуданд, онҳо барои хоидан мехобанд.
Ҳамин оят ҳамчунин мегӯяд: «Ӯ маро дар назди обҳои ором мебарад». Дар назди обҳои ором бурда шудан оромии нигоҳубини чӯпонро нишон медиҳад, зеро гӯсфандон аз нӯшидан аз ҷӯи пуробу пурталотум метарсанд. Дар ин ҷаҳон мо дар биёбон ҳастем, аммо Чӯпони Некӯи мо аз ҳар як ниёзи мо дар ин ҷо огоҳ аст ва таъминоти файзбахши Ӯ бепоён аст. Бигзор ҳамаи онҳое, ки ба Ӯ ҳамчун чӯпонон хизмат мекунанд, аз Ӯ омӯзанд, ки чӣ гуна ба онҳое, ки Ӯ пайваста «гӯсфандони Ман» ва «рамаи Ман» меномад, ғамхорӣ кунанд (Ҳизқиёл 34:6-31).
Чӯпон на танҳо гӯсфандони худро ғизо медиҳад ва об медиҳад, балки дар бораи муҳофизати онҳо низ ғамхорӣ мекунад. Ҳайвоноти ваҳшӣ дар биёбон пинҳон мешаванд, чунон ки мо дар Ҳастӣ мебинем (31:39; 37:33). Довуд ҳангоми чӯпонӣ кардани гӯсфандони падараш дар биёбон шер ва хирсро кушт (1 Подшоҳон 17:34-35). Худованд дар бораи гурге сухан меронад, ки гӯсфандонро мегирад ва пароканда мекунад (Юҳанно 10:12), ва Павлус ба пирони Эфсӯс ҳушдор дод ва гуфт: «Пас аз рафтани ман гургҳои ваҳшӣ ба миёни шумо хоҳанд омад, ки рамаро дареғ намедоранд» (Аъмол 20:29).
Бо вуҷуди ин хатарҳо, мо метавонем бо гӯсфандони қаноатманд шодӣ кунем, ки мегӯянд: «Бале, ҳарчанд аз водиҳои сояи марг гузарам, аз бадӣ наметарсам; зеро Ту бо ман ҳастӣ; асо ва чӯби Ту маро тасаллӣ медиҳанд. Ту дар пеши назари душманонам барои ман дастархон мегузори» (Забур 23:4-5).
Оғили Гӯсфанд
Барои муҳофизати онҳо, махсусан шабона, чӯпон аксар вақт рамаи худро ба оғили гӯсфанд мебурд. Дувуним қабилаи Исроил, ки дар тарафи шарқии Урдун монданд, мехостанд барои чорвои худ оғилҳои гӯсфанд созанд (Ададҳо 32:16,24). Ин оғилҳои гӯсфанд баръало сохторҳои доимӣ буданд, на танҳо деворҳои муваққатии бутта барои шаб. «Ту бо ман ҳастӣ» дар ин ҷо низ дуруст буд, зеро чӯпон одатан дар саросари даромадгоҳи ягонаи оғил мехобид. «Ман дари гӯсфандон ҳастам», гуфт Исо, бешубҳа ба ин одат ишора карда. Ӯ ҳамчунин қайд кард, ки дар ҳоле ки дуздон ва ғоратгарон метавонанд кӯшиш кунанд, ки бо роҳи дигар дохил шаванд, чӯпони гӯсфандон аз дар дохил мешуд (Юҳанно 10:7,1-2).
Аммо гӯсфандон дар оғилҳои гӯсфанд танҳо муддати кӯтоҳе буданд. Онҳо ҳеҷ гоҳ ба таври доимӣ маҳкам карда намешуданд. Рӯзона чӯпон «гӯсфандони худро бо ном даъват мекунад ва онҳоро берун мебарад». Онҳо аз паси ӯ мераванд, ва ӯ онҳоро ба чарогоҳ мебарад (Юҳанно 10:3-9). Шодии Худованд таъмини фаровон барои гӯсфандони Худ аст.
Аз як ҷиҳат Исроил оғил буд. Худо мехост рамаи Худро аз хатарҳое, ки дар ҷаҳон бо онҳо рӯ ба рӯ мешуданд, муҳофизат кунад. Такрори Шариат 4-11 нишон медиҳад, ки Ӯ ба онҳо Шариат дод, ки ин корро барои манфиат ва муҳофизати худашон анҷом дод. Аммо Худованд Исо аз ин ҳам зиёдтар рафт, ки аз Исроил хеле фаротар рафт. Ӯ гуфт, ки Ӯ гӯсфандони дигаре дорад, ки аз он оғили яҳудӣ нестанд. «Онҳоро низ Ман бояд биёрам», гуфт Ӯ, «ва онҳо овози Маро хоҳанд шунид; ва як рама ва як Чӯпон хоҳад буд» (Юҳанно 10:16).
Чӯпони Некӯи Мо
Мо масеҳиёни имрӯза метавонем аз насли ғайрияҳудӣ ё яҳудӣ бошем, аммо мо аз як тараф ба оғил маҳдуд нестем ё аз тарафи дигар аз он хориҷ карда нашудаем. Мо аз овозҳои бегонагон ҷалб намешавем, балки аз овози Чӯпони Некӯи худ ҷалб мешавем ва Ӯро пайравӣ мекунем. Ӯ моро мешиносад ва на танҳо ҳама чизеро, ки дар ин зиндагӣ ба мо лозим аст, таъмин мекунад, балки ба мо ҳаёти ҷовидонӣ низ медиҳад, ва мо ҳеҷ гоҳ нобуд намешавем ва ҳеҷ кас моро аз дасти Ӯ гирифта наметавонад (Юҳанно 10:27-28). Чӣ қадар насиби пурҷалолест насиби мо! Бигзор мо ҳамеша ба Чӯпони Некӯи худ наздик бошем!
Албатта, чунин Чӯпони аҷиб бояд барои нигоҳ доштани мо аз гумроҳӣ кофӣ бошад. Аммо баъзан чашми мо ба Ӯ мутамарказ намешавад. Мо метавонем аз ҷониби бегонае васваса шавем ё шояд, чунон ки Ишаъё 53:6 ба мо мегӯяд, ки «ҳамаи мо, мисли гӯсфандон, гумроҳ шудем; ҳар яке аз мо ба роҳи худ рафт». Худоро шукр, Чӯпони Некӯи мо гӯсфандони гумшудаи Худро меҷӯяд, то даме ки моро пайдо кунад. Вақте ки Ӯ моро пайдо мекунад, моро бар дӯши Худ мегузорад, шодӣ мекунад ва моро то хона мебарад. Дар ҳақиқат, Ӯ моро «беайб дар пеши ҳузури ҷалоли Худ бо шодии бузург» пешниҳод хоҳад кард (Луқо 15:3-7; Яҳудо 24).
