Се боби бузург мавҷуданд, ки ба ин мавзӯи олӣ дахл доранд: Юҳанно 1, Қӯлассиён 1, Ибриён 1, ва ба инҳо 1 Тимотиюс 6:15-16 ва Луқо 10:22 бояд дар мо эҳтироми муқаддасеро ба вуҷуд оранд, ки ба онҳое, ки иҷозат доранд, ки дар бораи мавҷудияти абадӣ ва ҷалоли Шахси Худованди мо Исои Масеҳ фикр кунанд, мувофиқ аст. Дар баробари ин, бояд омодагӣ ба гӯш кардани суханони Рӯҳулқудс бо имон, фурӯтанона кӯшиш кардан ба фаҳмидани ин суханон ва эҳтиёткор будан, ки мо на аз онҳо чизе кам кунем ва на ба онҳо чизе илова кунем. Натиҷаи ин муносибат он хоҳад буд, ки мо бо навсозии ақли худ тағйир хоҳем ёфт.
Ман дар бораи тағйир ёфтан аз мавқеи онҳое, ки дар гуноҳҳо ва хатоҳо мурдаанд, ба сулҳи онҳое, ки тавассути Худованди мо Исои Масеҳ ҳаёт ва бахшиш гирифтаанд, сухан намегӯям, балки ман ба ҷавонони масеҳӣ, ки инро медонанд, сухан мегӯям ва ман бо маслиҳат мегӯям, ки мо бояд ҳаёти худро тағйир диҳем. Мо ҳама одамони оддӣ ҳастем, мисли нависандаи Инҷили чорум, зеро Юҳанно дар ниҳоят танҳо як моҳигир дар соҳили кӯли Ҷалил буд. Аз ҷиҳати зеҳнӣ ё ахлоқӣ чизе набуд, ки ӯро аз дигар моҳигирон фарқ кунад, аммо ӯ бо забони соддатарин муқаддастарин ва амиқтарин китоберо навишт, ки то ҳол навишта шудааст. Чӣ боиси ин натиҷаи ҳайратангез гардид? Ҳеҷ чиз камтар аз он, ки ӯ бо дурахши ҷалоли Шахси Писари Худо бар рӯҳи ӯ тағйир ёфт; ҳақиқати олӣ дар бораи Шахси Масеҳ ӯро на танҳо ҳамчун ҳақиқат, балки дар тамос бо Ӯ, ки ӯро мешинохт ва дар бораи Ӯ менавишт, нигоҳ дошт. Ҳаёти тағйирёфта тавассути шиносоии зинда бо Шахси пурҷалоли Писари Худо ба вуҷуд меояд. Бигзор Худо инро дар ҳамаи мо ба ситоиши худ ба анҷом расонад.
Калом: Фаҳмиши Юҳанно 1
Юҳанно Инҷили худро бе муқаддима оғоз мекунад; дарҳол ӯ изҳороти амиқро баён мекунад: «Дар ибтидо Калом буд». Ин номи шахсии Худованди мо Исои Масеҳ аст, Ӯ Калом аст, ва ин на танҳо ҳамчун воситаи муошират, балки ҳамчун худи чизи муоширатшуда.
Дар забони юнонӣ се калима барои ифодаи сухан истифода мешавад: «лалия», суханоне, ки гуфта мешаванд; «рема», чизе, ки баён мешавад; «логос» фикреро дар бар мегирад, ки боиси муошират мегардад ва аз ин рӯ, шахсиятро дар бар мегирад. Худованди мо ба атрофиёнаш гуфт (Юҳанно 8:43), «Чаро сухани маро намефаҳмед» (лалия) он чиро, ки ман мегӯям, «зеро шумо каломи маро намешунавед» (логос). Шумо далели он ки ман кистам, дарк накардаед; аз ин рӯ, суханони ман барои шумо маъно надоранд.
Имрӯз дар бораи риояи таълимоти мавъизаи кӯҳ бисёр сухан меравад, дар ҳоле ки Шахси пурҷалоле, ки онро баён кардааст, аз ҷониби онҳое, ки чунин сухан мегӯянд, инкор карда мешавад. Аммо онҳо наметавонанд суханони Ӯро фаҳманд ва онҳоро иҷро кунанд, то даме ки Ӯро ҳамчун Каломи илоҳӣ, худи Писари Худои Зинда эътироф накунанд. Дар паси суханоне, ки ман ба шумо мегӯям, чизе ҳаст, яъне фикр дар зеҳни ман, ва ин фикр дар он ҷо намебуд, агар ман шахси зинда намебудам, ва ин ҳамон чизест, ки дар калимаи «Калом» ифода ёфтааст, фикр худро бо сухан ифода мекунад. Ин ба мо мегӯяд, ки Худованд Исои Масеҳ касе ҷуз Худо нест, зеро танҳо Худо метавонист фикрҳои худро баён кунад.
Луқо низ номи «Калом»-ро дар боби 1:2 истифода мебарад, ки дар он мо бояд хонем: «Онҳое, ки шоҳидони чашм ва хизматгорони КАЛОМ буданд», як лаҳзаи зебо дар оғози Инҷил, ки файзҳои нозуки Каломи ба ҷисм табдилёфтаро баён мекунад.
Дар Юҳанно 1 ду ном истифода шудааст, ки ҳеҷ гоҳ набояд аз ҳам ҷудо карда шаванд; яке «Калом» ва дигаре «Писари ягоназод» аст, ё боз, Писар ҳамон касест, ки Худо тавассути Ӯ сухан гуфтааст.
Мавҷудияти абадӣ ва Худои Калом
Ояти 1 ба мо мегӯяд, ки дар ибтидо Ӯ буд, моро ба замони пеш аз ҳама вақт мебарад, на вақте ки замон оғоз шуд, балки пеш аз он ки замон буд, берун аз дуртарин ҳудуди ақли инсонӣ метавонад бирасад, «Калом» на оғоз шудан, балки абадӣ мавҷуд будан ёфт мешавад. Дар айни замон Ӯ шахси алоҳида буд, «Калом бо Худо буд». Ҳарфи изофаи истифодашуда на танҳо маънои дар паҳлӯи, балки ба сӯи, ифодакунандаи ғояи муоширати наздик бо Худоро дорад.
Пас, то ки ақли мо тасаввур накунад, ки ҳарчанд пеш аз офариниш, Ӯ мавҷуди мустақил, берунӣ ва камтар аз илоҳӣ буд, илова шудааст: «Калом Худо буд». Ҳамин тавр, мо аз мавҷудияти абадии Ӯ ба шахсияти алоҳидаи Ӯ мебароем, ки бо далели Худои мутлақи Ӯ тоҷгузорӣ шудааст.
Аммо ақли инсонӣ дар мавриди чунин изҳороти азим ба хато кардан хеле моил аст, ки мо метавонем тасаввур кунем, ки Ӯ аз Худоӣ ба вуҷуд омадааст, ё чунон ки баъзеҳо мегӯянд, «Пеш аз ҳама ҷаҳониён аз Падар таваллуд шудааст». Не, ояти дуюм чунин фикрро муҳофизат мекунад: «Ҳамон дар ибтидо бо Худо буд».
Офаридгор ва Сарчашмаи Ҳаёт
Ҳар чизе, ки офарида шудааст, мавҷудияти худро ба Ӯ қарздор аст, «Ва бе Ӯ ҳеҷ чизе, ки офарида шудааст, офарида нашуд». Оё ин такрори беҳуда аст? Не, зеро одамон дар бораи абадияти модда сухан мегӯянд; аммо чунин чизе вуҷуд надорад, танҳо Худо абадӣ аст.
«Дар Ӯ ҳаёт буд». Ин ҷумлаи кӯтоҳ ҳамаи мушкилоти ҳаётро, ки олимон дар бораи онҳо сар мехуронанд, ҳал мекунад. Як профессори донишманд чанд сол пеш ба Ассотсиатсияи Бритониё муроҷиат карда, пас аз муҳокимаи пайдоиши ҳаёт ба таври муфассал, аз он ҷое ки оғоз карда буд, хотима дод, аммо дар ин ҷо он дар чор калимаи якҳиҷоӣ ҳал шудааст.
«Дар Ӯ ҳаёт буд».
Ӯ Муаллифи ҳар як шакли ҳаёт аст, ва пеш аз ҳама Сарчашмаи ҳаёти рӯҳонӣ, ки тавассути он мавҷудоти ахлоқӣ метавонанд бо Худо робита дошта бошанд, зеро «Калом ҷисм шуд». Сирри сирҳо, объекти мубораки имон, ки ҳеҷ ақли махлуқ наметавонад онро дарк кунад. Ӯ инсон шуд, ҳеҷ гоҳ барои як лаҳза аз он чизе, ки мо дар оятҳои аввали Юҳанно 1 хондаем, кам нашуд.
Ҳарчанд Ӯ ҷои фурӯтаниро гирифт, аммо ҳеҷ гоҳ аз Худо кам набуд. Ҷалоли зоҳирӣ канор гузошта шуд, аммо на аълоияти аслие, ки ба Ӯ тааллуқ дошт.
Ӯ ҳанӯз Писари абадӣ буд, Ӯ ҳанӯз Шахси алоҳидае буд, ки дар оғӯши Падар зиндагӣ мекард, Ӯ ҳанӯз Худои бар ҳама муборак то абад буд. Ҳеҷ нур ё ваҳйи дигари Худо ҷуз дар Ӯ нест. Паёме, ки Ӯ овард, ин буд, ки Худо худро дар Писари маҳбуби худ ошкор мекард. Ин нури ҳақиқӣ аст, ки мисли офтоб дар осмон барои ҳар як инсон медурахшад. Вазъияте, ки Ӯ ба он омад, чӣ буд? Ҷаҳон на танҳо дар торикӣ, балки худи торикӣ буд, ва он далели омадани нурро дарк накард. Аммо Исроил халқе буд, ки Худо ба онҳо дар ваҳйҳои қисман аз худ сухан гуфта буд. Дар тӯли замонҳои Аҳди Қадим барои омадани нур омодагии тадриҷӣ вуҷуд дошт, аммо вақте ки Ӯ ба назди худ омад, онҳо Ӯро қабул накарданд.
Қабули Нур: Аз Худо таваллуд шудан
Аммо баъзеҳо буданд, ки нурро диданд, баъзеҳо буданд, ки Ӯро қабул карданд. Аммо ин чӣ гуна ба амал омад? Танҳо аз он сабаб, ки дар онҳо кори илоҳӣ буд, онҳо аз Худо таваллуд шуда буданд, ва ҳеҷ кас ҳеҷ гоҳ нурро надидааст ё Исоро ҳамчун Масеҳ ба таври дигар қабул накардааст. Ин аз хун, яъне аз таваллуди табиӣ ба амал намеояд. Одамон ба номи Ӯ имон намеоранд, зеро онҳо ба нажод ё оилаи муайян тааллуқ доранд. На ин ки аз рӯи иродаи ҷисм, яъне аз рӯи такмили ахлоқӣ, ин аз рӯи рушди қобилиятҳои ахлоқӣ нест. Ва боз, ин аз рӯи иродаи инсон нест, зеро ин бо парвариши ақл нест, ки ҳолате ба вуҷуд меояд, ки қодир ба қабули Ӯ бошад. Ин танҳо ва танҳо аз Худост.
Юҳаннои моҳигирро гиред, чӣ гуна ӯ ба дидани ҷалоли Худованд омад? На аз он сабаб, ки ӯ аз нажоди интихобшудаи Исроил буд, на аз он сабаб, ки ӯ аз дигарон ахлоқан беҳтар буд, ва албатта на аз сабаби иштирокаш дар мактабҳои омӯзишӣ. Ҳеҷ яке аз ин чизҳо ӯро ба дидани он наовард. Ӯ аз Худо таваллуд шуда буд, ва ҳамин чиз дар бораи ҳамаи онҳое, ки нури ҷалол ба дилҳояшон дурахшидааст, дуруст аст. Ҷалоле, ки онҳо диданд, чӣ буд? Ин ваҳйи муҳаббат буд. Онҳо дар Он ки ҳар рӯз бо онҳо роҳ мерафт, Писари ягоназоди Падарро диданд.
Унвони «Писари ягоназод»
Унвони «ягоназод» ба таваллуди Ӯ дар замон ишора намекунад, балки ба ҷои муҳаббати шадид ва наздикӣ, ки абадӣ дар оғӯши Падар аз они Ӯ буд. Ҳамин калима дар Забур 22:20 «маҳбуби ман» тарҷума шудааст. Дар ишора ба таваллуди Ӯ аз Марям дар замон, мо дар Забур 2:7 мехонем: «Ту Писари ман ҳастӣ: имрӯз Ман туро таваллуд кардам; Ту Писари ман ҳастӣ», зеро
Ӯ аллакай «Писар» буд, вақте ки ба дунё омад, ва дар инсоният Ӯ ҳанӯз «Писари Худо» аст (Луқо 1:35). Ӯ бо худ тамоми меҳру муҳаббати амиқи Падарро овард ва инро дар Шахси худ ва бо суханон ва корҳои худ зоҳир кард. Радшуда, нофаҳмида, ва дар миёни торикӣ, ки бо нур пароканда нашуда буд, роҳ мерафт, аммо ба ҳар ҳол Писар дар оғӯши Падар буд, чунон ки пеш аз ҳама ҷаҳониён буд. Тавзеҳи минбаъдаи Шахси Ӯ ғайриимкон аст. Ҳеҷ ақли маҳдуд наметавонад Шахси Писарро дарк кунад; биёед кӯшиш накунем, балки ибодат ва парастиш кунем.
Хулоса: Зиндагӣ дар посух ба Шахси Ӯ
Он чизе, ки хеле орзу мекард, ин аст, ки ин Шахси пурҷалол барои мо бештар воқеӣ ва фармонраво гардад. Агар мо Ӯро бидонем, суханони Ӯ бар мо бартарӣ хоҳанд дошт ва ҳар овози дигарро хомӯш хоҳанд кард. Агар бузургӣ ва ҷалоли муҳаббати Ӯ моро нигоҳ дорад, чунон ки нависандаи ин Инҷилро нигоҳ дошт, мо мехоҳем суханони Ӯро фаҳмем ва маҳз он чиро, ки Ӯ мегӯяд, иҷро кунем, зеро танҳо ин дар рӯзе, ки мо Ӯро рӯ ба рӯ хоҳем дид, муҳим хоҳад буд. Биёед, инчунин дар хотир дорем, ки бо ин санҷиши итоаткорӣ Ӯ воқеияти муҳаббати моро ба худ чен мекунад. (Юҳанно 14:21)
