Умед ва ҷалоли имон
Павлуси расул ба имондорони Эфсӯс
Павлус инчунин мегӯяд, ки «мо бо умед наҷот ёфтем: аммо умеде, ки дида мешавад, умед нест: зеро он чиро, ки одам мебинад, чаро боз умед дорад?» (Румиён 8:24). Ин матн намунаи хуби итминони масеҳиён ба наҷоти абадӣ аст, ки ба сабаби имонашон ба Наҷотдиҳанда, ки барои онҳо дар хонаи Падар ҷой ваъда додааст (Юҳанно 14:2), хонаи беохирро дар осмон интизор аст. Ва Петрус дар бораи ҳамон Наҷотдиҳанда мегӯяд: «Ӯро надида, дӯст медоред; ва ҳарчанд ҳоло Ӯро намебинед, вале имон оварда, бо шодии бебаён ва пур аз ҷалол шодӣ мекунед» (1 Петрус 1:8).
Умед бе интизорӣ
Аҳди Ҷадид истилоҳи юнонии элпизоро бо се роҳи гуногун истифода мебарад. Масалан, аксари одамони оқилона ва пешрафта ба ҷаҳони осоишта умед доранд, ки ин идеали дилхоҳ аст, ки дарҳол интизори амалӣ шуданаш нест. Луқо ин умедро ҳангоми навиштанаш истифода бурд: «Вақте ки Ҳиродус Исоро дид, хеле шод шуд: зеро ӯ муддати дароз мехост Ӯро бубинад... ва умед дошт, ки аз Ӯ мӯъҷизае дидааст» (Луқо 23:8). Умеди подшоҳ ба ҳеҷ чиз нарасид, зеро Писари Худо ба кори мӯъҷизавӣ барои гуноҳҳои мо қурбон шудан машғул буд, на барои қонеъ кардани кунҷковии марде, ки фармони қатли Яҳёи Таъмиддиҳандаро дода буд.
Мисли Ҳиродус, одамони ин асри шарир ба чизҳои зиёде умед мебанданд, ки аз дастовардҳои инсонӣ берунанд. Баръакс, умеди «ғайриимкон»-и масеҳӣ ба амал омаданаш муқаррар шудааст. Ҳамин тавр, дар ҳоле ки инсони табиӣ ба сулҳ умед дорад, фарзанди аз нав таваллудшудаи Худо медонад, ки рӯзе меояд, ки миллатҳо «шамшерҳои худро ба оҳанҳои шудгор ва найзаҳои худро ба досҳо хоҳанд зад: миллат бар зидди миллат шамшер нахоҳад бардошт ва дигар ҷангро нахоҳанд омӯхт» (Ишаъё 2:4). Масеҳиён медонанд, ки рӯзе Шоҳи Сулҳ, Исои Масеҳ, ҷангро барҳам медиҳад, вақте ки Ӯ тахти Худро дар Ерусалим барпо мекунад (Забур 45:6; Ишаъё 9:6-7, 24:23; Дониёл 7:14; Закарё 6:13).
Умед бе таҳкурсии мустаҳкам
Шакли дигари умед дар Юҳанно 5:45 ёфт мешавад. Дар ин ҷо Худованд ба фарисиён гуфт: «Гумон накунед, ки Ман шуморо назди Падар айбдор мекунам: яке ҳаст, ки шуморо айбдор мекунад, яъне Мусо, ки ба ӯ боварӣ доред». Дар ин порча мо мардони диндорро дорем, ки боварӣ доштанд, ки онҳо тавассути итоати худ ба Қонуни Мусо наҷот хоҳанд ёфт. Ба кӯшишҳои беҳтарини худ барои наҷот бовар кардан бидъати худкушӣ аст ва бар таҳкурсии рег асос ёфтааст. Аммо дарвозаҳои дӯзах ҳеҷ гоҳ бар онҳое, ки боварии онҳо бар таҳкурсии сахти Худованд Исои Масеҳ сохта шудааст, ғолиб нахоҳанд омад (Матто 7:24-27, 16:18).
Умеди фоидаи муваққатӣ
Дар мисолҳои қаблӣ мо шаклҳои муайяни умедро баррасӣ кардем, ки ба фоидаи абадӣ алоқаманданд. Аён аст, ки ҳар гуна умед ба ҳаёти абадӣ бояд афзалият дошта бошад. Бо вуҷуди ин, як навъи умеди баробар хатарнок вуҷуд дорад, ки бар моликияти муваққатии ин ҷаҳони гузаранда асос ёфтааст. Намунаи хеле равшан духтари Филиппӣ аст, ки «бо рӯҳи фолбинӣ» гирифтор буд, фолбине, ки «ба соҳибони худ бо фолбинӣ фоидаи зиёд меовард» (Аъмол 16:16). Аммо Павлус, ки аз Рӯҳи Муқаддас пур буд, девро ба номи Исои Масеҳ берун кард (ояти 18). «Вақте ки соҳибони ӯ диданд, ки умеди фоидаи онҳо аз байн рафтааст, Павлус ва Силосро гирифта, онҳоро ба бозор назди ҳокимон кашиданд» (ояти 19).
Ин муносибат танҳо ба спекуляторони тиллоҷӯӣ ва шикорчиёни мукофотпулӣ хос нест. Балки он гуноҳи доимии баъзе шогирдон шудааст, ки ҳанӯз наомӯхтаанд, ки онҳо «наметавонанд ба Худо ва мамон [сарват] хизмат кунанд» (Матто 6:24). Аз ин рӯ, Павлус ба Тимотиюс фармуд: «Ба онҳое, ки дар ин ҷаҳон сарватманданд, фармон деҳ, ки мағрур набошанд ва ба сарватҳои ноустувор бовар [умед] накунанд» (1 Тимотиюс 6:17). «Чӣ қадар душвор аст барои онҳое, ки ба сарват боварӣ доранд, ба Малакути Худо дохил шаванд!» (Марқӯс 10:24). Дар мавриди ғайриимондорон, баъзеҳо баракатҳои худро дар ин зиндагӣ ҳамчун далели амнияти рӯҳонӣ меҳисобанд ё онҳоро ҳамчун кафолати тасдиқи осмон мешуморанд. Чунин шахсоне, ки бе имон мемиранд, танҳо кафолати маросими дафни боҳашамат доранд, ё чунон ки Айюб доноёна мушоҳида кард: «Онҳо рӯзҳои худро дар сарват мегузаронанд ва дар як лаҳза ба қабр мераванд» (Айюб 21:13).
Таваққуф кунед ва мулоҳиза кунед
Мо бояд таваққуф кунем, то вазъияти онҳоеро, ки имон надоранд, баррасӣ кунем. Инҳо мардону занони ин ҷаҳонро дар бар мегиранд, ки «ҳиссаи худро дар ин зиндагӣ доранд» (Забур 17:14). То он даме, ки умеди масеҳӣ бар имон асос ёфтааст, онҳое, ки имон надоранд, бе умед тасниф мешаванд (1 Таслӯникиён 4:13, Эфсӯсиён 2:12).
Имон ва умед ба ҳам зич алоқаманданд, аммо байни онҳо фарқияти нозук вуҷуд дорад. Зеро агар имон бар чизе, ки ба амал омадааст, асос ёфта бошад, пас умед он чизҳоеро интизор аст, ки ҳанӯз дар Худо пинҳонанд. Ҳамин тавр, дар муайян кардани нозукиҳои имон ва умед, Рӯҳ мегӯяд: «Ҳоло имон асоси чизҳои умедворшуда, далели чизҳои нодида аст» (Ибриён 11:1). Имон ва умеди шумо бар чӣ гузошта шудааст?
Умеди ҳаёти абадӣ
Вақте ки Павлуси расул дар бораи шахсоне сухан меронад, ки умед надоранд, ӯ ба ғайриимондороне ишора мекунад, ки ба баракати Инҷил нарасидаанд. Аён аст, ки қадами аввал дар зинапояи осмон бояд «умеди ҳаёти абадӣ» бошад (Тит 1:2). Аммо, дар ин замина калимаи «умед» маънои онро надорад, ки наҷот зери шубҳа аст. Азбаски он атои Худо аст, на музд, мо ҳаёти абадиро аз даст дода наметавонем. Азбаски мо онро аз он сабаб нагирифтем, ки мо хуб будем, пас мо онро аз даст дода наметавонем, агар мо Худоро, ки ба мо ҳаёти абадӣ ато кард, вақте ки мо «дар гуноҳҳо ва хатоҳо мурда будем» (Эфсӯсиён 2:1), ноком кунем. Ва акнун бо ин тартиб, агар мо корҳои некро бар таҳкурсии имони ибтидоии худ бисозем, пас мо барои мукофотҳои бузург дар осмон мувофиқат хоҳем кард.
Умеди эҳё
Вақте ки Павлус дар суд дар назди фарисиён ҳозир шуд, ӯ умедро бо эҳё пайваст кард (Аъмол 23:6). Ӯ ин корро боз кард, вақте ки дар ҳимояи Инҷил барои доварӣ дар назди шоҳ Агриппа ҳозир шуд (Аъмол 26:6-8). Павлус ҳамин мавзӯъро дар номаҳои худ баррасӣ мекунад (1 Қӯринтиён 15:16-19; 2 Қӯринтиён 4:14). Расул баҳс мекунад, ки агар эҳё набошад, пас мо метавонем бо ҷустуҷӯкунандагони лаззати оддӣ худро то марг бихӯрем ва бинӯшем. Зеро «агар танҳо дар ин зиндагӣ мо дар Масеҳ умед дошта бошем, мо аз ҳама одамон бадбахтарем» (1 Қӯринтиён 15:19). Аммо бо мӯъҷизаи имон, имондорон ҳеҷ гоҳ шубҳа надоранд, ки Масеҳ то абад зинда аст ва ба ин васила дар «қудрати ҳаёти беохир» зиндагӣ мекунад (Ибриён 7:16). Ва онҳо як сония ҳам шубҳа надоранд, ки Ӯ аз осмон бармегардад, то мурдагонро дар Масеҳ эҳё кунад ва он имондоронеро, ки ҳанӯз дар омадани Ӯ зиндаанд, табдил диҳад (1 Таслӯникиён 4:15,17; 1 Қӯринтиён 15:52).
Умеди омадани Ӯ
Ҳарчанд Худованди маҳбуби мо ба осмон баргаштааст, Ӯ гӯсфандони Худро, ки ба онҳо ҳаёти абадӣ додааст, тарк накардааст (Юҳанно 10:27-28). Дар ҳақиқат, атои рӯҳонии ҳаёти абадӣ худ далели бефаноӣ ва беайбӣ аст, ки ҳанӯз мероси онҳое хоҳад буд, ки ба Масеҳ барои наҷот боварӣ доштаанд. Умеди масеҳӣ ба ҷалол дар Тит 2:13 ба таври равшан баён шудааст: «Интизори он умеди муборак ва зоҳиршавии пурҷалоли Худои бузург ва Наҷотдиҳандаи мо Исои Масеҳ». «Сирре, ки аз асрҳо ва наслҳо пинҳон буд, аммо ҳоло ба муқаддасони Ӯ ошкор шудааст: Ба онҳое, ки Худо мехост сарвати ҷалоли ин сирро дар байни халқҳо маълум кунад; ки Масеҳ дар шумост, умеди ҷалол» (Қӯлассиён 1:27).
Таълимот ва амалия
Имон ва умеди имондор ба тақлиди ӯ ба Масеҳ чӣ гуна таъсир мерасонад? Аввалан, дар ҳоле ки ҷаҳони ноумед аз талафоти наздикони худ мотам мегирад, масеҳии мотамзада ба ваъдаҳои Ӯ, ки эҳё ва ҳаёт аст, часпида мегирад (Юҳанно 11:25). Эҳёи Лаъзор на танҳо ваъдаи иҷрошудаи эҳё буд, балки баракати дугонаи вохӯриро овард. Масеҳӣ ин ваъдаро дар бозгашти Масеҳи эҳёшуда дарк мекунад (1 Таслӯникиён 4:13, 17-18). Аз ин рӯ, умеди мутлақ ва муайяни эҳё ашкҳои талхи имондоронро рафъ мекунад (Аъмол 8:2). Зеро дар ҳоле ки масеҳӣ мисли дигар инсоният ғамгин аст, аммо ӯ мисли онҳое, ки умеди дидани наздикони имондори худро надоранд, ғамгин нест.
Сониян, умеди мо ба ҷалол ба кори мо барои Худованд ҳавасмандӣ мебахшад, зеро мо беҳуда заҳмат намекашем (1 Қӯринтиён 15:58). Мо инчунин бо дониши огоҳона хизмат мекунем, ки Писари Худо аз ҳар фикр, сухан ва амали мо ба таври ҷиддӣ огоҳ аст. Ӯ, ки чизҳои пинҳонии дилро медонад, аз ҳаёти ибодатӣ ва муҳаббати ҳар як ҷони наҷотёфта лаззат мебарад (Ваҳй 2:2-4,23). Ин инчунин маънои онро дорад, ки ҳар як кӯшиши барои Масеҳ кардашуда ҳангоми бозгашти Масеҳ барои арзёбии муқаддасони худ беандоза мукофотонида мешавад (Ваҳй 22:12).
Сеюм, интизории шадиди бозгашти наздики Масеҳ ба ҳаёти онҳое, ки Ӯро интизоранд, таъсири поккунанда дорад. Зеро агар Масеҳ дар мо умеди ҷалол бошад (Қӯлассиён 1:27), пас Масеҳ дар мо бояд намоён гардад, зеро мо кӯшиш мекунем, ки «дар ин ҷаҳони ҳозира бо ақл, адолат ва худотарсӣ зиндагӣ кунем» (Тит 2:12). Юҳаннои расул дар бораи ин ҷанбаи умеди мо чунин гуфт: «Эй маҳбубон, ҳоло мо фарзандони Худо ҳастем, ва ҳанӯз маълум нест, ки чӣ хоҳем шуд: аммо медонем, ки вақте Ӯ зоҳир шавад, мо мисли Ӯ хоҳем шуд; зеро Ӯро чунон ки ҳаст, хоҳем дид. Ва ҳар касе, ки ин умедро дар Ӯ дорад, худро пок мекунад, чунон ки Ӯ пок аст» (1 Юҳанно 3:2-3).
Бигзор умеди Масеҳ ба ҳаёти мо барои ҷалоли Ӯ таъсир расонад.
