ШОГИРДӢ Барои имрӯз
Агар мо шумораи маротибаҳои «шогирд» ва «омӯхтан» (омӯхтан ҳамчун шогирд) дар Аҳди Ҷадид омадаро ҷамъ кунем, тақрибан 300 маротиба пайдо мекунем – ин мавзӯи хеле васеъ аст. Дар саҳифаҳои зерин мо ба баъзе аз мушкилот ва баракатҳои шогирди Худованд будан назар хоҳем кард.
Ҳангоми дастур додан ба Дувоздаҳ, Худованд Исо гуфт: «Шогирд аз устоди худ боло нест, ва ғулом аз хоҷаи худ боло нест. Барои шогирд ҳамин бас, ки мисли устоди худ бошад, ва ғулом мисли хоҷаи худ» (Матто 10:24-25 NKJV). Дар ин изҳорот Масеҳ ба муносибат байни Ӯ ва пайравонаш таъкид кард ва зарурати ташаккулионҳоро нишон дод, ки бе он фиристодани онҳо ҳамчун намояндагони Ӯ ғайриимкон мебуд. Ӯ инро бо робитаи байни муаллим ва донишҷӯёнаш ва хоҷа ва ғуломонаш муқоиса кард. То замоне ки Ӯ ин дастурҳоро дод, Худованд чанд ҷавонро даъват карда буд, ки бо Ӯ бошанд ва аз паси Ӯ раванд, то ки баъдтар онҳоро ҳамчун намояндагони Ӯ фиристад (Марқӯс 3:14).
Ҳарчанд шогирдоне, ки Худованд даъват карда буд, аз ҳамдигар фарқ мекарданд ва аз заминаҳои гуногун буданд, ҳамон тавре ки ҳамаи имондорон ҳастанд, онҳо баъзе чизҳои умумӣ доштанд:
- Ҳама аз ҷониби Масеҳ даъват шуда буданд ва ба даъвати Ӯ ҷавоб дода буданд;
- Онҳо ҳама чизро тарккарданд, то бо Ӯ бошанд ва аз паси Ӯ раванд , ва
- Онҳо аз Ӯ омӯхтанро давом доданд.
Ин чизҳо пеш аз он ки Худованд онҳоро ба рисолати мушаххасе, ки ба онҳо дода буд, фиристад , зарур буданд, чунон ки дар Матто 10 муфассал омадааст (ки мо баъдтар хоҳем дид). Ба ҳамин монанд, Худованд, ки ҳоло дар дасти рости Худо дар осмон аст, имондоронро таълим медиҳад, то онҳоро барои вазифаҳои махсусе, ки ба онҳо додааст, муҷаҳҳаз созад. Вақте ки онҳо аз ҷониби Худованд фиристода мешаванд, онҳо бояд доимо ба Ӯ такя кунанд, то ки Хоҷаро ба тавре намояндагӣ кунанд, ки Ӯро хушнуд созад.
Натаноил бо Исо вомехӯрад – Намунае барои шогирдон
Биёед ба муносибат бо Хоҷа, чунон ки дар Натаноил тасвир шудааст, мухтасар назар кунем (Юҳанно 1:45-50).
Шогирд Филиппус ба ӯ гуфт: «Мо Ӯро ёфтем, ки Мусо дар шариат ва пайғамбарон низ дар бораи Ӯ навиштаанд – Исои Носирӣ, писари Юсуф» (ояти 45); ва ӯ Натаноилро даъват кард, ки «биё ва бубин» Масеҳро. Сарфи назар аз эътирозҳои аввалияи худ, Натаноил даъватро қабул кард. Вақте ки ӯ бо Худованд Исо вохӯрд, Ин ки дилро медонад (Аъмол 1:24) гуфт: «Инак, исроилии ҳақиқӣ, ки дар ӯ ҳеҷ фиребе нест!» (Юҳанно 1:47). Ҳангоми мулоҳиза кардан дар зери дарахти анҷир (ояти 48), Натаноил бояд бо саволи Масеҳ ва ҳолати худаш машғул буда бошад. Худованд ҳамаи инро медонист ва тавассути Рӯҳулқудс дар ӯ кор мекард.
Навиштаҳо дарахти анҷирро бо адолати амалӣ мепайванданд; ва ҳангоми мулоҳиза кардан дар зери ин дарахт Натаноил худро дар нури Худо доварӣ карда буд. Аз ин рӯ, Исои Масеҳ метавонист ба ӯ он суханони махсусро бигӯяд (ояти 47). Ҳамчун исроилии ҳақиқӣ, Натаноил дарсҳоеро омӯхта буд, ки ба бобои худ Яъқуб монанд буданд, ки Худо номи ӯро ба Исроил иваз кард (Ҳастӣ 32:28). Акнун Натаноил Исоро ҳамчун Масеҳ, Писари Худо ва Подшоҳи Исроил шинохт (Юҳанно 1:49). Ӯ шогирди Ӯ шуд ва аз ҷониби Худованд минбаъд таълим гирифт (оятҳои 50-51). Ҳамин тавр, мо мебинем, ки шогирд омӯзандааст, ки аз ҷониби Худованд таълим дода мешавад ва аз паси Ӯ мувофиқи дастурҳои Ӯ меравад.
Даъват, Ташаккул, Итоат, Муҳаббат
Даъвати Масеҳ ба шогирдон бо Петрус ва Андриёс, Юҳанно ва Яъқуб (Марқӯс 1:16-20) ва Левӣ – ки Матто номида шуд (Матто 9:9) дида мешавад. Аммо дар Натаноил мо «тарафи дигари тангаро» мебинем: омодагии ботинӣ, ки барои ҷавоб додан ба даъват лозим аст. Ҷавобҳо мувофиқи хислати ҳар як шахс фарқ мекунанд, аммо онҳо баъзе унсурҳои умумӣ доранд, яъне итоат ба ва муҳаббат ба Хоҷа. Ба таври умумӣ Худованд даъват ва ҷавобро бо ин суханон ҷамъбаст кард: «Назди Ман оед, эй ҳамаи шумо, ки меҳнат мекунед ва бори гарон доред, ва Ман ба шумо оромӣ хоҳам дод. Юғи Маро бар худ гиред ва аз Ман омӯзед, зеро Ман фурӯтан ва дилсӯзам, ва шумо барои ҷонҳои худ оромӣ хоҳед ёфт» (Матто 11:28-29). Инро барои имрӯз татбиқ карда, мо мегӯем:
- Мо аз ҷониби Ӯ ҷалб карда мешавем,
- Мо назди Ӯ меоем,
- Мо аз паси Ӯ меравем,
- Мо аз Ӯ меомӯзем, ва
- Мо ба Ӯ итоат мекунем ва Ӯро дӯст медорем.
Дар айни замон Ӯ моро ташаккул медиҳад, бо мо меравад, роҳнамоӣ мекунад ва моро ҳатто дар миёни мухолифат ва душвориҳо муҳофизат мекунад. Шогирд инчунин ғулом аст (аслан ғуломи банда), ва ин ду ҷанбаро аз ҳам ҷудо кардан мумкин нест.
Ниҳоят, касе ки ба Хоҷа хизмат мекунад ва аз паси Ӯ меравад, на танҳо аз ҷониби Хоҷа, балки аз ҷониби Падар низ мукофотонида ва эҳтиром карда мешавад (Юҳанно 12:26). Барои Падар доштани фарзандон дар ин ҷаҳон, ки пайравони Писари маҳбуби Ӯ ҳастанд – Он ки дар ин ҷаҳон рад карда шуд ва ҳоло ҳам рад карда мешавад – хеле махсус аст.
Дастурҳо барои рисолати шогирдон – Дарсҳои зиёди амалӣ барои имрӯз
Дувоздаҳ шогирде, ки Худованд пас аз ташаккули аввалияи худ фиристода буд, дар робита ба рисолати худ дастурҳои мушаххаси зиёде гирифтанд. Имрӯз, заминаи бевосита яксон нест, аммо мо метавонем аз ин дастурҳо дарсҳои зиёде гирем, ки аз ҳафт дастур меомӯзем:2
- Дувоздаҳ тан танҳо ба хонадони Исроил, махсусан ба гӯсфандони гумшудаи ин миллат фиристода шуданд (Матто 10:5-6,38) – ҳамон тавре ки Худованд фиристода шуд (9:13,35-36). Ин миллат на танҳо аз ҷониби Рум, балки аз ҷониби Баал-Забул [шоҳи девҳо] низ ишғол шуда буд (12:22-45). Имрӯз, дар давраи файз, паёми Худо аввал ба яҳудиён аст (Румиён 1:16), аммо он ба ҳамаи одамон низ мерасад (Матто 28:19; Марқӯс 16:15; Луқо 24:47).
- Дувоздаҳ тан бояд эълон мекарданд, ки Малакути Осмон наздик шудааст (Матто 10:7; муқоиса кунед 3:2, 4:17). Ин эълон зарурати тавбаро дар назар дошт (Матто 4:17; Марқӯс 6:12) аз сабаби нокомии Исроил. Аммо аз ҷиҳати ахлоқӣ ин паём ба ҳама дахл дорад, «зеро ки ҳама гуноҳ кардаанд» (Румиён 3:23). Дар аввал Яҳёи Таъмиддиҳанда, ҳангоми муаррифии Подшоҳ, зарурати тавбаро таъкид кард. Ин гардиши комил, бо андӯҳи ботинӣ барои гуноҳ, он вақт лозим буд, чунон ки имрӯз лозим аст; ва он инчунин пас аз рабуда шудани Калисо лозим хоҳад шуд, вақте ки паёми Малакути оянда боз эълон хоҳад шуд.
- Худованд шогирдони Худро қувват дод, то аломатҳоеро иҷро кунанд, ки суханони онҳоро ҳамроҳӣ мекарданд. Ин амалҳои қудрат чоргона буданд: (1) беморонро шифо додан; (2) махавиёнро пок кардан; (3) мурдагонро эҳё кардан; ва (4) девҳоро берун кардан. Ин мӯъҷизаҳо аломатҳои асри оянда ва ҳукмронии Масеҳ дар ҷалол буданд. Ҳарчанд аз сабаби рад кардани Подшоҳ ба таъхир афтода бошанд ҳам, ин аломатҳо боз дода хоҳанд шуд (Ибриён 6:5). Аммо, дар давраи файз, ки мо дар он зиндагӣ мекунем, ҳарчанд баъзан шифои ҷисмонӣ ба амал меояд, таъкиди махсус ба ахлоқӣ тағйирот (1 Қӯринтиён 6:9-11) вуҷуд дорад. Чунин ҳаёти тағйирёфта қудрати Подшоҳро нишон медиҳад, ҳарчанд Ӯ дар ин саҳна ғоиб аст.
- Шогирдон тӯҳфаҳои худро ройгон гирифта буданд ва аз ин рӯ, онҳо бояд ройгон медоданд. Онҳо барои хидмат камарбанд мепӯшиданд (камарбанд, ки баъзан барои бурдани пул низ истифода мешуд), аммо ин бояд хидмате бидуни тиҷоратӣ ё истеъмолгароӣ [истилоҳоти тиҷоратӣ, ки ба истисмори одамон барои фоидаи шахсӣ дахл доранд] бошад – ду чизе, ки ҳангоми омехта кардани Каломи Худо бо сарвати инсон рух медиҳанд.
- Таъминоти махсус лозим нест. Бо эътимод ба Худованд, ки таъмин мекунад (Луқо 22:35), шогирдон бояд танҳо ҳамон тавре ки ҳастанд, бидуни гирифтани чизҳои иловагӣ берун раванд. Ин ба Исроил дар биёбон монанд аст, вақте ки Худованд ба ҳамаи ниёзҳои онҳо ғамхорӣ мекард, дар ҳоле ки пас аз расидан ба Замини ваъдашуда онҳо бояд ҳама чизро худашон бо имон ва бо кӯмаки Худованд анҷом медоданд. Ҳамин тавр барои шогирдоне, ки имрӯз фиристода мешаванд: ба Устод такя кунед ва, аз тарафи дигар, таъминоти заруриро (Луқо 22:36) анҷом диҳед, то ҳамчун шогирдони Ӯ берун равед, Ӯро дар ҷаҳоне, ки ба Ӯ муқобил аст, намояндагӣ кунед. Ин ду оят, Луқо 22:35-36, ду ҷониби шогирдиро нишон медиҳанд.
- Дастурҳое, ки Худованд дар Матто 10:11-13 дод, ба қабули сазовори паёмбарон дахл доранд. Қабули мусбат ба хона сулҳ (баракат) меовард.
- Худованд радкунии умумиро пешбинӣ карда буд (10:13-15) ва оқибатҳои онро тасвир кард. Чӣ қадаре ки нур бештар бошад, ҳамон қадар масъулият бештар аст – дар он ҷое ки бисёр гирифта шуд (Исроил ва Калисо), бисёр талаб карда хоҳад шуд. Истефанус, ба пешвоёне, ки паёми файзро рад карда буданд, оқибатҳои даҳшатноки сахтдилӣ ва радкунии онҳоро тасвир кард (Аъмол 7). Ин чизҳо барои омӯзиши мо тасвир шудаанд, ки ба онҳо охири замон расидааст (1 Қӯринтиён 10:11-12).
Омодагии шогирдон дар назардошти таъқибот
Дар назардошти мухолифат ва таъқибот, Худованд шогирдони Худро ва моро низ бо додани дастурҳои мушаххас барои ниёзҳои махсусе, ки ба миён меомаданд, омода кард.
- Дар ин ҳолат, шогирдон мисли гӯсфандон дар миёни гургон ҳастанд – осебпазир, аммо ба Устод такя мекунанд, ки дар ҳолатҳои хатарнок бо онҳост. Дар чунин ҳолатҳо шогирдон бояд эҳтиёткор бошанд (мисли морҳо доно), ва бо покӣ, самимият ва бегуноҳӣ (мисли кабӯтарҳои безарар) фарқ кунанд.
- «Эҳтиёт бошед!», «Огоҳ бошед!» ва «Диққати ҷиддӣ диҳед!» муроҷиатҳое мебошанд, ки дар Матто панҷ маротиба такрор шудаанд (6:1, 7:15, 10:17, 16:6,11). Таъқибот ҳам аз ҷониби мақомоти динӣ ва ҳам аз ҷониби мақомоти сиёсӣ ё шаҳрвандӣ меомад, аммо кӯмак аз ҷониби Рӯҳи Муқаддас дода мешуд (10:17-20). Ба ҳамин монанд, ҳавворӣ Павлус аз хатарҳое, ки аз берун ва дохили Калисо меомаданд, ҳушдор дод (Аъмол 20:28).
- Таъқибот бояд «ба хотири Номи Ман» бошад, на аз сабаби нокомиҳои мо. Чунин таъқибот ҳатто дар дохили доираи оила ба амал меояд (Матто 10:21-22), аксар вақт дар шаклҳои хашмгин ва душвортарин. Бо вуҷуди ин, шогирдон бояд «идома диҳанд» – то охир тоб оранд. Ин маънои онро дорад, ки масеҳиён бояд ҳатто ҳангоми дучор шудан бо мухолифати даҳшатнок, ҳоло ва то рабуда шудан, идома диҳанд. Аз ҷиҳати пешгӯӣ, пас аз рабуда шудан тобоварӣ лозим хоҳад шуд, вақте ки шогирдони он рӯз бояд дар тӯли таъқиботи шадид, то омадани Подшоҳ дар доварӣ ва ҷалол, идома диҳанд. Инчунин қайд кунед, ки дар шиддати радкунӣ пешрафт вуҷуд дорад: (1) мухолифат ва хатарҳо (10:16), (2) таъқибот (оятҳои 17-20) ва (3) ба марг супурдан аз ҷониби хешовандон (оятҳои 21-22).
- Кор бояд сарфи назар аз мухолифат ва таъқибот идома ёбад (ояти 23). Китоби Аъмол ва Номаҳо мисолҳои зиёдеро дар бораи чӣ гуна идома ёфтани шаҳодат медиҳанд.3 Бигзор мо ҷасорат гирем!
Ҳафт сухани ташвиқоти Худованд барои шогирдон
- Шогирд бо Устод/Муаллим, ки Худованд аст, шинохта мешавад (оятҳои 24-25). Ӯ аз Ӯ меомӯзад, аз ҷониби Ӯ шакл мегирад ва ғизо мегирад, дар ҳоле ки ба Ӯ хидмат мекунад.
- Паёмро пинҳон кардан мумкин нест. Он бояд сарфи назар аз муқовимат паҳн карда шавад (оятҳои 26-27).
- Онҳо метавонанд ҷисмро бикушанд, аммо на рӯҳро (ояти 28). Сегона даъват ва ташвиқот вуҷуд дорад, «Натарсед» ва «Натарсед» (оятҳои 26,28,31).
- Ғамхории Падар ваъда дода шудааст (ояти 29). Ин ба ваъдае монанд аст, ки Худованд бо шогирдон хоҳад буд (28:20), ҳузури Ӯ бо гӯсфандон дар миёни гургон (10:16), Рӯҳи Муқаддас дар ва тавассути онҳо (ояти 20) ва Падар, ки барои онҳост (оятҳои 29-32).
- Худи Худованд Ҳимоятгари бузург бо Падар дар осмон аст (нигаред ба 1 Юҳанно 2:1), ва дар рӯи замин Рӯҳи Муқаддас дар онҳост (Матто 10:20). Ҳарду ба шогирдон дар шаҳодати онҳо кӯмак мекунанд (оятҳои 31-32-ро баррасӣ кунед).
- Шоҳи Сулҳ шамшер мефиристад (аз ҷиҳати рӯҳонӣ), душманро тобеъ мекунад ва ба онҳое, ки Ӯро аз ҳама чиз бештар дӯст медоранд, пирӯзӣ медиҳад (аз ҷиҳати ахлоқӣ, на ҳатман ҷисмонӣ) (оятҳои 34-39). «Салибро бардоштан» аз сабаби муҳаббат ба Ӯ метавонад маънои онро дошта бошад, ки мо бояд аз ин ҷаҳон гузарем ва интизор шавем, ки ба хотири Номи Ӯ қатл шавем. Ин барои манфиатҳои худхоҳона – хоҳ барои худ ё гурӯҳ – нахоҳад буд.
- Занҷири фармон занҷири баракатро дар назар дорад (оятҳои 40-42). Онҳое, ки шогирдро қабул мекунанд, Устодро, ки Фиристанда аст, қабул мекунанд ва аз ин рӯ, қабулкунандагон баракат хоҳанд ёфт.
Хулосаи мухтасари сифатҳо ва вазифаҳои лозим барои шогирдон
Шогирдон, ки аз заминаҳои гуногун даъват шудаанд, то аз ҷониби Худованд фиристода шаванд, дар ҳоле ки Ӯ рад карда мешавад, бояд дорои сифатҳо ва қобилиятҳои зиёд бошанд, то дар нақшҳои гуногун, ки дар Матто 10 тасвир шудаанд, фаъолият кунанд. Ин ба ҳамаи имондорон дахл дорад, зеро Масеҳ онҳоро аз соҳаҳои гуногуни ҳаёт даъват мекунад, то ҳамчун:
- Ҳаввориён ё фиристодагон4 (оятҳои 1,5), ё паёмбарон – худи Худованд низ фиристода шуд (ояти 40);
- Кормандон ё коргарон (ояти 10) – коргароне, ки Худо метавонад тасдиқ кунад (2 Тимотиюс 2:15);
- Гӯсфандон, ки ба гӯсфандони гумшуда (ояти 6) дар миёни гургон даст дароз мекунанд, ба эҳтиёткорӣ (мисли морҳо) ва покӣ (мисли кабӯтарҳо) ниёз доранд (ояти 16);
- Шогирдон, омӯзандагон ва пайравон (ояти 24);
- Ғуломон, ғуломони банда ё ғуломон (ояти 24);
- Аъзоёни хонадони Масеҳ (ояти 25), дар муқоиса бо онҳое, ки ба хонадони Исроил тааллуқ доштанд, ки ҳоло аз ҷониби душман ишғол шудааст (Баал-Забул, Худованди манзил (NASB), Матто 12:43-45);
- Паёмбарон, сухангӯёни Устод (ояти 41), ки ҳукмронии Ӯро дар ҷалол интизорӣ мекашанд;
- Одилон , ки Подшоҳи одилонро намояндагӣ мекунанд (ояти 41) ва дар адолати амалӣ роҳ мераванд;
- Кӯдакон ки Худро фурӯтан кард (ояти 42) ҳамчун кӯдаки хурдсол (18:2-4).
Дар хотима, мо метавонем як оятро аз як нависандаи гимнҳои қадим, Самуил Томкинс (1841-1926) ба ёд орем:
Мо дар назди пойҳои муқаддаси Ту ибодат мекунем ва мехоҳем, ки ба Ту хизмат кунем; Дили моро, лабони моро, ҳаёти моро бигир ва онҳоро мувофиқи иродаи Худ шакл деҳ.
ЭЗОҲҲОИ ХОТИМАВӢ
- Ин маънои онро надорад, ки онҳо занону оилаҳои худро фаромӯш кардаанд, балки онҳо ёд гирифтанд, ки ба Устод дар ҳаёти худ ҷои сазовори Ӯро диҳанд.
- Барои тахассусҳои ахлоқӣ, ки барои шогирдон лозиманд, ба Матто 5:2-13 нигаред.
- Фарқиятҳоро дарк кунед байни (1) маънои аслӣ, ки қисман он вақт ва қисман баъдтар дар таърихи калисо иҷро шудааст, (2) иҷрои пайғамбарӣ ё оянда, пеш аз бозгашти Худованд дар ҷалол; (3) татбиқи ахлоқӣ ва рӯҳонӣ барои давраи Калисо; ва (4) дарсҳои амалӣ, шахсан ё дастаҷамъона, имрӯз.
- Фарқиятро дарк кунед байни ваколати расмӣ ки онҳо он вақт гирифта буданд, ки бо аломатҳо ва мӯъҷизаҳои аз ҷониби Худо додашуда ҳамроҳӣ мешуд, ва ваколати ахлоқӣ бо иҷрокунандагони Калом будан, ки ба имондорон имрӯз дахл дорад.





