Ҳаёти содиқона: Имрӯз дар назари Худо қаҳрамон шудан

Қаҳрамонони имон

Каломи Худованд бори дигар ба ман омад ва гуфт: «Эй писари одам, агар замин бо бевафоии доимӣ бар зидди Ман гуноҳ кунад, Ман дасти Худро бар зидди он дароз хоҳам кард; Ман таъминоти нони онро қатъ хоҳам кард, қаҳтӣ бар он хоҳам фиристод ва одаму ҳайвонро аз он қатъ хоҳам кард. Ҳатто агар ин се мард, Нӯҳ, Дониёл ва Айюб дар он мебуданд, онҳо танҳо худро бо адолати худ наҷот медоданд,» мегӯяд Худованд Худо. —Ҳизқиёл 14:12-14 NKJV

Бисёре аз мо достони Нӯҳро медонем, чунон ки шунавандагони Ҳизқиёл медонистанд. Нӯҳ яке аз қаҳрамонони бузурги имон дар Библия аст. Дар китоби Ҳастӣ гуфта шудааст, ки ӯ «марди одилу комил дар наслҳои худ буд» ва ӯ «бо Худо роҳ мерафт» (6:9). Нӯҳ «дар назари Худованд файз ёфт» (ояти 8), ва ҳам ӯ ва ҳам оилаи ӯ аз тӯфоне, ки тамоми ҷаҳони қадимии бехудоёнро нест кард, наҷот ёфтанд.

Айюб марди дигари гузашта аст, ки ҳаёти ӯро ҳар касе, ки Навиштаҳоро дар замони Ҳизқиёл мехонд, медонист. Монанди Нӯҳ, Айюб ҳамчун «беайбу ростқавл» тасвир шудааст (Айюб 1:1). Дар Аҳди Ҷадид, Айюб барои устувории худ дар рӯ ба рӯи мушкилот ситоиш карда мешавад: «Дар ҳақиқат мо онҳоеро, ки тоқат мекунанд, хушбахт мешуморем. Шумо дар бораи сабри Айюб шунидаед ва оқибати пешбинишудаи Худовандро дидаед – ки Худованд хеле меҳрубон ва раҳим аст» (Яъқуб 5:11).

Диққат диҳед, ки Ҳизқиёл кӣро ҳамчун намунаи сеюми адолат дар порчаи ифтитоҳӣ зикр кард. Маҳз дар замоне, ки Ҳизқиёл менавишт, дар қасри подшоҳ ҷавоне буд, ки дар дили худ қарор дода буд, ки худро бо қисми лазизҳои подшоҳ олуда нахоҳад кард. Ин Дониёл буд, яке аз бисёриҳое, ки аз замини Исроил ба Бобил бурда шуда буданд. Ӯ дар дарбори Набукаднесар зиндагӣ мекард, вақте ки Ҳизқиёл менавишт, вале ӯ бо мардони одилони Худои қадим ҳисоб карда мешуд!

Баъзан мо фикр мекунем, ки дигар қаҳрамонони имон вуҷуд надоранд, чунон ки дар замонҳои қадим буданд. Мо аксар вақт ба бузургони рӯҳонӣ ба монанди Мартин Лютер (1483–1546), Ҷон Уэсли (1703–1791), Ҷорҷ Уитфилд (1714–1770), Ҷорҷ Мюллер (1805–1898), Ҳудсон Тейлор (1832–1905), Мэри Слессор (1848–1915), Эми Кармикел (1867–1951), Дуайт Л. Муди (1837–1899), Чарлз Сперҷон (1834–1892) ва Ҷим Эллиот (1927–1956) таҳсин мекунем. Дар доираи ҳамкории ман, баъзеҳо метавонанд махсусан «мардони асосии бародарон»-ро, ба монанди Ҷон Н. Дарби (1800–1892), Уилям Келли (1821–1906) ва Чарлз Ҳ. Макинтош (1820–1896) қадр кунанд. Аммо медонед чӣ? Ҳоло қаҳрамонони имон зиндагӣ мекунанд, ҳамон тавре ки Дониёл дар замоне, ки Ҳизқиёл нубуввати худро навишт. Оё шумо ва ман дар байни онҳо хоҳем буд?

Қаҳрамони имон будан

Барои қаҳрамон будан чӣ лозим аст? Оё нишонаҳои варзишӣ, ситораҳои синамо, магнатҳои тиҷоратӣ ва пешвоёни ҷаҳон, ки мо ба онҳо назар мекунем, дар ҳақиқат қаҳрамононанд? Қаҳрамонони ҳақиқӣ бо имони худ ба Худо ва итоат ба Каломи Ӯ муайян карда мешаванд – бо бузург кардани Масеҳ, на худашон; бо қурбонии худ, на муваффақияти худ; бо садоқати худ, на истеъдоди худ; бо имони худ, на шӯҳрати худ! Қаҳрамонони ҳақиқӣ бо «муҳаббат, шодӣ, сулҳ, сабр, меҳрубонӣ, некӣ, садоқат, фурӯтанӣ [ва] худдорӣ» тавсиф мешаванд (Ғалотиён 5:22-23 ESV).

Барои қаҳрамонони имон будан ба мо лозим нест, ки коре бузург ё бонуфуз анҷом диҳем. Чизе ба мисли «як пиёла оби хунук» ба номи шогирд барои Худованд қобили таваҷҷӯҳ аст (Матто 10:42). Дар асл, се нафар аз мардони тавонои Довуд дар 1 Вақоеънома 11:15-19 маҳз барои ҳамин – барои овардани об аз чоҳи Байт-Лаҳм ба ӯ – махсус ситоиш карда шудаанд! Амали воқеии онҳо дар муқоиса бо баъзе дастовардҳои дигари низомӣ, ки дар ҳамон боб зикр шудаанд, бузург ба назар намерасад ва ҳатто номҳои онҳо зикр нашудаанд. Аммо онҳо ба Довуд ба қадри кофӣ наздик буданд, ки орзуҳои дили ӯро медонистанд ва омода буданд, ки ҷони худро барои тароват бахшидани рӯҳи ӯ зери хатар гузоранд, ҳарчанд ин ба онҳо дар ин зиндагӣ шӯҳрат наовард. Сатҳи садоқати мо муҳим аст, на андозаи дастовард.

Истифодаи тӯҳфаҳои илоҳӣ

Худо ба ҳар яки мо мақсади мушаххас ва тӯҳфаҳои махсус додааст, то ба Ӯ хидмат кунем. Румиён 12:3-8 баъзе намунаҳои ин тӯҳфаҳои гуногунро номбар мекунад. Таъкиди порча на дар он аст, ки тӯҳфаҳо чистанд, балки дар он аст, ки мо онҳоро истифода барем! Исо ин дарси арзишмандро ба шогирдони худ дар Масал дар бораи истеъдодҳо низ омӯзонд (Матто 25:14-30). Устод ба ҳар кас мувофиқи қобилияти худ медиҳад. Савол дар он нест, ки мо чӣ дорем, балки дар он аст, ки мо бо он чӣ дорем, чӣ кор мекунем. Худо ҳар яки моро қодир хоҳад сохт, ки дар даъватҳои мувофиқи худ барои Ӯ зиндагӣ кунем: «Аммо чунон ки Худо ба ҳар кас тақсим кардааст, чунон ки Худованд ҳар касро даъват кардааст, ҳамон тавр ӯ роҳ равад … Бародарон, бигзор ҳар кас дар он ҳолате, ки даъват шуда буд, бо Худо бимонад» (1 Қӯринтиён 7:17, 24 NKJV).

Ду суруди маъруфи кӯдакона ҳамин эҳсосро ифода мекунанд:

Дар ин ҷаҳони торикӣ, мо метавонем дурахшем, ту дар гӯшаи хурди худ, ва ман дар гӯшаи худ! — Сюзан Б. Уорнер, 1819–1885

Исо маро ҳамчун нури офтоб мехоҳад, то ҳар рӯз барои Ӯ дурахшам; бо ҳар роҳ кӯшиш мекунам, ки Ӯро шод гардонам, дар хона, дар мактаб, дар бозӣ — Нелли Талбот, 1871–1959

Ба ҷои муқоисаи худ бо дигарон, Худо танҳо аз мо хоҳиш мекунад, ки мувофиқи қобилиятҳое, ки ба мо додааст, беҳтарин кори худро анҷом диҳем. «Зеро агар аввал дили омода бошад, он мувофиқи он чизе ки дорад, қабул карда мешавад, на мувофиқи он чизе ки надорад» (2 Қӯринтиён 8:12). «Агар касе хидмат кунад, бигзор онро бо қобилияте, ки Худо медиҳад, анҷом диҳад, то дар ҳама чиз Худо тавассути Исои Масеҳ ҷалол ёбад» (1 Петрус 4:11).

Ду тангаи бевазан (Луқо 21:1-4) ва писаре, ки хӯроки нисфирӯзии худро тақсим кард (Юҳанно 6:1-14) ду намунаи воқеӣ дар Инҷил аз ин принсип мебошанд. Дар Луқо 21 сарватмандон аз фаровонии худ доданд, аммо бевазан аз камбизоатии худ дод; онҳо каме доданд, аммо вай ҳама чизро дод; онҳо чизеро доданд, ки ба онҳо ҳеҷ арзише надошт, аммо вай тамоми зиндагии худро қурбон кард. Барои мо муҳим аст, ки байни қисм ва таносуб фарқ гузорем – одамон он чизеро, ки дода мешавад, мебинанд, аммо Худо он чизеро, ки боқӣ мондааст, мебинад. Ҳарчанд писарбача дар Юҳанно 6 ҳам чизи зиёде барои додан надошт – танҳо 5 нони ҷав ва 2 моҳии хурд – ӯ омода буд, ки онро дар ихтиёри Худованд Исо гузорад. Наҷотдиҳандаи мо тавонист саҳми ӯро истифода барад ва мӯъҷизакорона афзоиш диҳад, то 5000 мард, илова бар занону кӯдакони ҳозирбуда, сер шуданд.

Татбиқи дарсҳо аз Ибриён 11

Ибриён 11-ро метавон ҳамчун «Толори шӯҳрати имон» тавсиф кард. Он рӯйхати қаҳрамонони имони Аҳди Қадимро дар бар мегирад, ки барои нависандаи Ибриён ва пайравони бешумори Масеҳ то наслҳои мо илҳомбахш буданд, то ба ҳамон Худои тағйирнопазир эътимод кунанд. Ба ҷонишинҳои шахсӣ, ки дар оғози боби зерин истифода шудаанд, диққат диҳед: «Бинобар ин мо низ, азбаски мо бо чунин абри бузурги шоҳидон иҳота шудаем, бигзор мо ҳар вазн ва гуноҳеро, ки ба осонӣ моро ба дом меандозад, дур кунем мо, ва бигзор мо бо сабр дар мусобиқае, ки дар пеши могузошта шудааст, давем, ба Исо, муаллиф ва комилкунандаи имони назар андозем» (Ибриён 12:1-2). Мебинед, мо низ метавонем қаҳрамонони имон бошем – на бо қувваи худ, балки бо назар андохтан ба Исо, муаллиф ва комилкунандаи имони мо!

Бо ин фикр, чӣ мешавад, агар мо дарсҳоро аз Ибриён 11 ҳоло ба худ татбиқ кунем? Оё мо ҳамчун намунаҳои садоқат дохил мешудем? Мо медонем, ки дар курсии доварии Масеҳ мо барои садоқати пурмуҳаббати худ ба Наҷотдиҳандаи худ ва хидмати содиқонае, ки ба номи Ӯ анҷом дода шудааст, мукофотонида хоҳем шуд (2 Қӯринтиён 5:8-10). Бар асоси Каломи зинда ва фаъоли Худо, бо ман мулоҳиза кунед, ки овози тасдиқи Исо барои имондорони насли мо чӣ гуна садо дода метавонад:

Бо имон бисёриҳо бо ду ё се нафар ба номи Ман содиқона ҷамъ омаданд, ба сӯи Ман берун аз урдугоҳ рафтанд ва нанги Маро бардоштанд. Онҳо ҷамъомади худро тарк накарданд, чунон ки одати баъзеҳо буд, балки дӯст медоштанд, ки дар насиҳат якҷоя шаванд, махсусан вақте ки Рӯзро наздик мешуданд. (Ба Матто 18:20; Ибриён 13:13, 10:25 нигаред.)

• Бо имон ҷамъомадҳои масеҳиён Каломро бо тамоми омодагӣ қабул карданд, ба Муҳаббати аввалини худ устувор монданд. Бо имон онҳо кӯшиш карданд, ки ягонагии Рӯҳро дар пайванди сулҳ нигоҳ доранд. Дар рӯзҳои охири таназзул ва кам шудани шумора, онҳо он чиро, ки доштанд, то омадани Ман устувор нигоҳ доштанд, ҳушёр буданд ва чизҳои боқимондаро мустаҳкам карданд. (Ба Аъмол 2:42; Ваҳй 2:4; Эфсӯсиён 4:3; Ваҳй 3:2 нигаред.)
• Бо имон баъзеҳо дар беморӣ ва озмоишҳои амиқ ба Ман эътимод карданд, бо назардошти он ки азобҳои замони ҳозира ба ҷалоле, ки дар онҳо ошкор хоҳад шуд, арзиш надоштанд. (Ба Румиён 8:18 нигаред.)
• Бо имон шавҳарон занони худро дӯст медоштанд, ҳамон тавре ки Ман Калисоро дӯст доштам, ва занон худро ба шавҳарони худ, чунон ки ба Ман, итоат мекарданд. (Ба Эфсӯсиён 5:22-33 нигаред.)
• Бо имон модарон фарзандони худро барои Ман бо сабр тарбия карданд, ба онҳо ҳикояҳои Библияро хонданд ва бо онҳо дуо карданд. Падарон аз пешрафтҳои сердаромади корӣ даст кашиданд, то барои оилаҳои худ ва барои сохтани бадани Масеҳ вақти бештар дошта бошанд. (Ба Такрори Шариат 6:6-7; Эфсӯсиён 6:4; Қӯлассиён 3:21 нигаред.)
• Бо имон кӯдакон ба волидони худ дар Худованд итоат мекарданд. Писарону духтарон аз Инҷил шарм намедоштанд, вақте ки ҳамсинфонашон онҳоро масхара мекарданд, зеро медонистанд, ки он қудрати Худо барои наҷот барои ҳар касе, ки имон дорад, мебошад. (Ба Қӯлассиён 3:20; Эфсӯсиён 6:1; Румиён 1:16 нигаред.)
• Бо имон наврасон ва донишҷӯён дар лаззатҳои гузарандаи гуноҳ иштирок накарданд. Онҳо нанги Масеҳро сарватҳои бузургтар аз тамоми эътироф, шӯҳрат ё шукуфоие, ки ин ҷаҳон пешниҳод карда метавонист, медонистанд. (Ба Ибриён 11:25-26; Ғалотиён 2:20 нигаред).
• Бо имон насли нав бовар дошт, ки ҷаҳонҳо бо каломи Худо сохта шудаанд. Бо имон онҳо тартиботи илоҳии Маро, ки ҷинс ва муносибатҳоро танзим мекунад, эҳтиром карданд. Онҳо ҳар як ҷони гаронбаҳоеро, ки ба сурати Худо офарида шудааст, эҳтиром карданд, муҳаббати беғаразонаи Маро зоҳир карданд, бе он ки меъёрҳои фарҳангиро қабул кунанд ё тарзи ҳаётеро, ки ба Каломи Ман мухолиф буданд, ҷашн гиранд. (Ба Ибриён 11:3; Титус 2:12 нигаред.)
• Бо имон онҳо Каломи Маро бо тамоми омодагӣ қабул карданд ва ҳар рӯз Навиштаҳоро дар бораи Худам таҳқиқ карданд. Бо имон онҳо вобастагии фурӯтанона ва эътимоди худро ба ваъдаҳои Ман тавассути дуои устувор нишон доданд. (Ба Аъмол 17:11; Румиён 12:12 нигаред.)
• Хуб кардед, бандагони нек ва содиқи Ман!

Касе ки дар чизи хурдтарин содиқ аст, дар чизи бисёр низ содиқ аст. —Луқо 16:10

Бинобар ин, эй бародарони маҳбуби ман, устувор бошед, беҳаракат бошед, ҳамеша дар кори Худованд фаровон бошед, донед, ки меҳнати шумо дар Худованд беҳуда нест. —1 Қӯринтиён 15:58

ЭЗОҲ

• Аз китоби Мардони асосии бародарон, аз ҷониби Ҳай Пикеринг (Глазго: Пикеринг ва Инглис, 1918).

Румиён 12:3-8 ESV Зеро бо файзе, ки ба ман дода шудааст, ба ҳар яки шумо мегӯям, ки дар бораи худ аз он чизе ки бояд фикр кунад, баландтар фикр накунад, балки бо ҳукми бошуурона фикр кунад, ҳар кас мувофиқи андозаи имоне, ки Худо таъин кардааст. Зеро чунон ки дар як бадан мо бисёр аъзо дорем, ва аъзоён ҳама як вазифа надоранд, ҳамин тавр мо, ҳарчанд бисёр, як бадан дар Масеҳ ҳастем, ва ҳар як аъзои якдигар. Доштани тӯҳфаҳое, ки мувофиқи файзи ба мо додашуда фарқ мекунанд, бигзор онҳоро истифода барем: агар нубувват бошад, мувофиқи имони мо; агар хидмат бошад, дар хидмати мо; касе ки таълим медиҳад, дар таълими худ; касе ки насиҳат медиҳад, дар насиҳати худ; касе ки саҳм мегузорад, бо саховатмандӣ; касе ки роҳбарӣ мекунад, бо ғайрат; касе ки корҳои раҳмдилӣ мекунад, бо шодмонӣ.