Китоби Муқаддас нишон медиҳад, ки Худоро ба таври дастаҷамъӣ бе коҳинӣ ибодат кардан мумкин нест. Ҳамин тавр, дар замони Мусо ва Ҳорун, вазифаи коҳинон расмӣ ва мушаххас гардид. Барои муҳофизат кардан аз бутпарастии ошкоро, Худо коҳинон ва як қурбонгоҳро ҳамчун муҳим барои нигоҳ доштани низоми қурбонӣ ва ҳадия таъсис дод. Ин мардон, ки аз қабилаи Левӣ интихоб шуда буданд, байни ибодаткунандагон ва қурбонгоҳ миёнаравӣ мекарданд. Аммо, дар Аҳди Ҷадид ин принсипҳои қадимӣ рӯҳонӣ карда шуданд, то ҳамаи халқҳоеро, ки аз ҷониби Рӯҳи Худо муқаддас шудаанд, дар бар гиранд. Аз ин рӯ, қурбониҳои ҳайвонот бо қурбониҳои рӯҳонӣ иваз карда шуданд, чунон ки либосҳои наҷот эфодро иваз мекунанд. Биёед ин фикрҳоро муфассалтар дида бароем.
Малкисадеқи пурасрор
Аввалин ишора ба коҳин пас аз кушта шудани подшоҳон аст, вақте ки Малкисадеқ, подшоҳи Шолим, нон ва шароб овард (Ҳастӣ 14:18 KJV). Ба таври возеҳ гуфта шудааст, ки «ӯ коҳини Худои Таоло буд». Барои фаҳмидани ин суханони беназир, мо бояд ба Ибриён 5-7 муроҷиат кунем, ки дар он нависандаи илҳомбахш ҷалоли коҳинии абадии Масеҳро шарҳ медиҳад. Дар акси ҳол, ягона шарҳи мо ин аст, ки Малкисадеқ ба таври маҷозӣ истиснои бузург ба коҳинони қадим аст. Охиринҳо аз хуни шоҳӣ набуданд, зеро онҳо пас аз марг аз кор монданд. Бо вуҷуди ин, коҳинони қадим бо шабоҳат ва муқоиса ҳамтоёни худ дар Аҳди Ҷадидро пешгӯӣ мекарданд.
Коҳинони инфиродии пеш аз Ҳорун
Пеш аз идома додан, мо бояд қайд кунем, ки Иброҳим вазифаи коҳинро иҷро мекард, вақте ки ӯ барои Худованд қурбонгоҳ сохт. Пеш аз ӯ мо қурбониҳои ситоишшудаи Ҳобил ва Нӯҳро дорем. Мо инчунин бояд қайд кунем, ки Айюб дар робита ба оила ва дӯстони худ ҳамчун коҳин амал мекард (Айюб 1:5, 42:8). Аммо, азбаски Масеҳ бояд дар ҳама чиз бартарӣ дошта бошад, Иброҳим бартарии Малкисадеқро эътироф кард, ки патриарх ба ӯ даҳяк медод. Дар ҳақиқат, Иброҳим то солҳои баъдӣ, вақте ки ба ӯ амр дода шуд, ки писараш Исҳоқро ҳамчун қурбонии сӯхтанӣ пешниҳод кунад, дигар ҳеҷ гоҳ барои Худо қурбонгоҳ насохт. Дар он ҷо назди Шолим (Ерусалим) патриарх барои қурбонӣ кардани Исҳоқ ба Худои худ омода шуд.
Чун Малкисадеқ ва Исҳоқ баробар Масеҳро пешгӯӣ мекунанд, мо принсипи асосии Масеҳро ҳамчун худи қурбонии ибодаткунанда дорем. Ҳамин тавр, қурбониҳои Левитӣ Масеҳро дар ҷалолҳои гуногуни Ӯ тасвир мекарданд. Аммо, дар Малкисадеқ мо инчунин ҳақиқатеро дорем, ки Масеҳ Худро дар салиб ба Худо қурбонӣ кард, чунон ки баъдтар мо, ки Левиёни Аҳди Ҷадид ҳастем, Ӯро ҳамчун қурбонии рӯҳонӣ дар ибодат пешниҳод мекунем. Бо ин кор ба мо қурбонгоҳи моддӣ, либосҳои коҳинӣ ва хунрезӣ лозим нест. Зеро Масеҳ як бор барои ҳама аз номи мо қурбонӣ шуд ва ҳеҷ гоҳ дигар намемирад, зеро Ӯ дар қудрати ҳаёти беохир зиндагӣ мекунад. Аз ин рӯ, қурбониҳои мо воқеан рӯҳонӣ мебошанд, вақте ки
мо қурбониҳои лабони худро меорем (Ҳушаъ 14:2 NKJV).
Подшоҳии коҳинон
Нақшаи аслии Худо ин буд, ки Исроилро ҳамчун
подшоҳии коҳинон ва халқи муқаддас тақдис кунад (Хуруҷ 19:6). Аз сабаби нокомии инсон, Худо қаноатманд буд, ки оилаи Левиёнро барои иҷрои вазифа аз номи миллат тақдис кунад. Дар ҳамин ҳол, одамони оддӣ дастрасии маҳдуд доштанд, зеро коҳинон байни мардум дар робита ба қурбонгоҳ, ҷои муқаддас ва ҷои муқаддастарин миёнаравӣ мекарданд. Ба одамони оддӣ иҷозат дода намешуд, ки аз қурбонгоҳи қурбонии сӯхтанӣ берун раванд. Ҳатто ба подшоҳон иҷозат дода намешуд, ки ба қурбонгоҳи бухур наздик шаванд. Ва дар мавриди Ҷои Муқаддастарин, танҳо саркоҳин як маротиба дар сол иҷозат дошт, ки дар Рӯзи Кафорат аз парда гузарад. Ин расму оинҳо инчунин либосҳо, қурбонгоҳи моддӣ ва хаймаро талаб мекарданд. Дар рӯзҳои муқаддас ва ҳатто ҳар рӯз, ҳайвоноти тоза ба қатл бурда мешуданд. Ҳамин тавр, дар рӯи замин танҳо як ҷой буд, ки Худоро бо қурбонӣ ибодат кардан мумкин буд. Инчунин, ибодаткунандагони ғайрикоҳин аз хӯрдани чизҳои муқаддас маҳрум буданд.
Шакли чизҳое, ки меоянд
Гарчанде ки тартиботи кӯҳна тағйирнопазир менамуд, пайғамбарон ба додани ишораҳо дар бораи ислоҳот шурӯъ карданд. Пеш аз ҳама, вақте ки баҳрнавардони ғайрияҳудӣ ба мӯъҷизаи наҷоти Юнус посух доданд:
Мардон аз Худованд сахт тарсиданд ва ба Худованд қурбонӣ карданд ва назрҳо карданд (Юнус 1:16). Инро онҳо бе вазифаи коҳини либоспӯш ва бе рафтан ба Ерусалим, ҷое ки мардон бояд ибодат кунанд (Юҳанно 4:20), карданд. Ин принсип дар Сафанё такрор мешавад: Худованд барои онҳо даҳшатнок хоҳад буд: зеро Ӯ ҳамаи худоёни заминро гурусна хоҳад кард; ва мардон Ӯро ибодат хоҳанд кард, ҳар яке аз ҷои худ, ҳатто ҳамаи ҷазираҳои бутпарастон (Сафанё 2:11). Ҳамин тавр, Худо дар бораи бутпарастон (ғайрияҳудиён) сухан меронад, ки Ӯро бо қабул дар сарзаминҳои худ ибодат мекунанд. Дар Малокӣ, Худованд мегӯяд: Аз тулӯи офтоб то ғуруби он ... Номи Ман дар байни ғайрияҳудиён бузург хоҳад буд; ва дар ҳар ҷой бухур ба номи Ман пешниҳод хоҳад шуд, ва қурбонии пок барои номи Ман дар байни бутпарастон бузург хоҳад буд, мегӯяд Худованд лашкарҳо (Малокӣ 1:11).
Коҳинии умумиҷаҳонии имондорон
Муҳим аст, ки ин суханон аз ҷумлаи охирин суханони Худо дар Аҳди Қадим мебошанд. Онҳо барои омода кардани коҳинии байналмилалӣ мебошанд, ки аз ҷониби Масеҳ дар Аҳди Ҷадид таъсис дода мешавад. Ва дар ҳоле ки аввалин мӯъҷиза дар Луқо пайдо шудани фаришта Ҷабраил ба Закарё, коҳин дар маъбади Ерусалим аст, баъдтар фаришта дар соати намоз дар хона ба Корнилюс, як ғайрияҳудии худотарс аз Ёфо пайдо мешавад (Аъмол 10:2). Дере нагузашта, ин мард ва ҳамроҳони ӯ, ки ба Инҷили Петрус имон оварданд, Рӯҳи Муқаддасро қабул мекунанд ва ба ин васила баробарии Яҳудӣ ва Ғайрияҳудиро дар Масеҳ муқаррар мекунанд. Ҳамин тавр, Павлус баъдтар менависад,
Зеро ки ба воситаи Ӯ ҳар дуи мо ба воситаи як Рӯҳ ба Падар дастрасӣ дорем (Эфсӯсиён 2:18).
Коҳинии муқаддас ва шоҳона
Муносиб аст, ки Петрус, ки шоҳиди омадани Рӯҳ бар ғайрияҳудиён буд, барои муайян кардани байналмилалии коҳинии Аҳди Ҷадид интихоб шавад. Ӯ менависад:
Шумо низ, чун сангҳои зинда, хонаи рӯҳонӣ, коҳинии муқаддас сохта мешавед, то қурбониҳои рӯҳонӣ, ки ба Худо ба воситаи Исои Масеҳ мақбул аст, пешниҳод кунед ... шумо насли интихобшуда, коҳинии шоҳона, халқи муқаддас, халқи махсус ҳастед; то ки шумо ситоиши Ӯро, ки шуморо аз зулмот ба нури аҷиби худ даъват кардааст, нишон диҳед (1 Петрус 2:5,9).
Ин изҳороти ҳайратангез нишон медиҳад, ки коҳинони Аҳди Ҷадид аз ҷиҳати мақом ва хидмат аз Левиён дар бузургтарин лаҳзаҳои ҷалоли худ бартарӣ доранд. Пас, оқибатҳои ин суханон чист? Пеш аз ҳама, онҳое, ки дар калисоҳое, ки аз ҷониби расулон бунёд шуда буданд, коҳиноне буданд, ки дар шаҳодати корпоративӣ якҷоя амал мекарданд. Вақте ки Петрус номаҳои худро навишт, маъбади Ерусалим аз ҷониби румиён хароб шуда буд. Аммо, охирин аллакай бо хонаи рӯҳонӣ, ки аз сангҳои зинда сохта шуда буд, иваз карда шуда буд – ибодаткунандагоне, ки аз ҷониби Худо имкон дода шуда буданд, ки қурбониҳоеро пешниҳод кунанд, ки аз беҳтарин ҳайвонот мақбултар буданд. Қурбониҳо акнун комилан рӯҳонӣ буданд, чунон ки Довуд пешбинӣ карда буд:
Ман номи Худоро бо суруд ситоиш хоҳам кард ва Ӯро бо шукргузорӣ бузург хоҳам кард. Ин ҳам Худовандро беҳтар аз гов ё гӯсолае, ки шох ва сум дорад, писанд хоҳад омад (Забур 69:30-31). Аммо, ҳатто бузургтар аз ин, коҳинони нав, ки маломати Масеҳро бардоштаанд, имтиёз доранд, ки қурбонии ситоишро ба Худо доимо пешниҳод кунанд, яъне меваи лабони мо, ки ба номи Ӯ шукр мегӯянд (Ибриён 13:15).
Онҳое, ки дар тарафи эҳёи Ҷолҷота истодаанд, метавонанд дар рӯзи аввали ҳафта ҷамъ оянд, то Худованди худро ёд кунанд ва қурбониҳои ситоишро пешниҳод кунанд
то ки қурбонии ғайрияҳудиён мақбул бошад, ки аз ҷониби Рӯҳи Муқаддас тақдис шудааст (Румиён 15:16). Ин қурбониҳои рӯҳонӣ, ки ба Худо ба воситаи Исои Масеҳ мақбул аст (1 Петрус 2:5), дар бинии Худо хушбӯй мебошанд. Онҳо Ӯро бештар аз ҳама қурбониҳои хушбӯй, ки дар замонҳои қадим аз ҷониби коҳинон бо каме қадршиносии маънои онҳо дода шуда буданд, шод мекунанд. Инчунин, дар ҳоле ки танҳо саркоҳин имтиёз дошт, ки ба Ҷои Муқаддастарин (рамзи осмон) дохил шавад, акнун дар Масеҳ мо ҷуръат дорем, ки ба муқаддастарин бо хуни Исо, бо роҳи нав ва зинда, ки Ӯ барои мо тақдис кардааст, аз парда, яъне ҷисми Ӯ дохил шавем (Ибриён 10:19-20). Ин маънои онро дорад, ки чунон ки Юҳанно дар Рӯҳи Худованд дар рӯзи Худованд буд ва аз ҳуҷраи худ дар Патмос ба осмони сеюм интиқол дода шуд, ҳамин тавр муқаддасон дар дил ва ақл метавонанд баланд шаванд, то Худованди худро, ки дар дасти рости Худо нишастааст, бубинанд.
Аммо, гарчанде ки ҳамаи ин зебост, мо инчунин принсипи доимиро эътироф мекунем:
Итоат кардан беҳтар аз қурбонӣ аст, ва гӯш кардан беҳтар аз чарбуи қӯчқорҳо (1 Самуил 15:22). Аз ин рӯ, тасодуфӣ нест, ки пеш аз он ки Юсуф амр дод: «Шумо ба падарам дар бораи тамоми ҷалоли ман нақл хоҳед кард» (Ҳастӣ 45:13), ӯ аввал ба онҳо амр дод, ки «маро дар ёд доред, вақте ки бо шумо хуб хоҳад буд» (Ҳастӣ 40:14). Аз ин рӯ, дар ҷамъомад барои ибодати Худо бо суханони фариштагӣ арзиши манфӣ вуҷуд дорад, агар мо табиати ҳатмии «инро ба ёди Ман кунед» (Луқо 22:19) -ро нодида гирем.
Онҳое, ки файзи ёд кардани Худованди худро надоранд, базӯр метавонанд ба Падари Ӯ дар бораи тамоми ҷалоли Ӯ нақл кунанд, ки бе азобҳои Ӯ дар салиб имконнопазир буд. Зеро
оё Масеҳ набояд ин чизҳоро азоб мекашид ва ба ҷалоли худ дохил мешуд? (Луқо 24:26) Онҳое, ки аз мақоми худ ҳамчун коҳинони шоҳона шодӣ мекунанд, бояд вазифаи худро ҳамчун коҳинони содиқ низ дар ёд дошта бошанд. Ҳамчун коҳинии муқаддас суруд хондан ва ба Худо шукр гуфтан осон аст, аммо ҳамчун коҳинони шоҳона ӯҳдадории мувофиқ барои хидмат ба Масеҳ ба якдигар ва нишон додани меҳрубонӣ ба бегонагон вуҷуд дорад. Аз ин рӯ, меваи лабҳо бояд бо итоат ба насиҳат пурра карда шавад, ки «некӣ кардан ва муошират карданро фаромӯш накунед: зеро Худо аз чунин қурбониҳо хеле хушнуд аст» (Ибриён 13:16). Расул инчунин шарикиро дар пешрафти Инҷил ҳамчун «бӯи хушбӯй, ки ба Худо хеле писанд аст» (Филиппиён 4:18) баробар медонад. Ҳамин тавр, ҳатто маҷаллаҳои хуби масеҳӣ ба монанди ин барои зинда мондан ба пул ниёз доранд!
Асосан, мо бояд қадр кунем, ки итоат худи рӯҳ ва ҷони ибодат аст. Дар бораи подшоҳие, ки мардум ба подшоҳи худ сар хам мекунанд, аммо аз андозҳои худ фиреб медиҳанд, чӣ гуфтан мумкин аст? Ҳамчун коҳинон мо на танҳо бо лабони худ хидмат кунем, балки Масеҳро дар ҳаёти худ низ нишон диҳем. Юҳанно мегӯяд,
Барра ... моро барои Худои мо подшоҳон ва коҳинон гардонидааст: ва мо бар замин ҳукмронӣ хоҳем кард (Ваҳй 5:10). Оё ӯ ин суханонро ҳамчун касе, ки ҳама чизро барои Худованди худ қурбонӣ карда буд, нанавишт? Юҳанно дар Рӯҳи Худованд дар рӯзи Худованд дар куҷо буд, балки дар ҷазираи ҷазои Патмос, дар қатори гунаҳкорон, гарчанде ки ӯ ҳеҷ ҷинояте содир накарда буд? Гарчанде ки аз шарикии бародарони худ ҷудо шуда буд, хизматгори содиқи Масеҳ ҳеҷ яке аз коҳинии худро, на дар муқаддасӣ ва на дар шаъну шараф гум накард. Аммо ҳамчун котиби Масеҳ, ӯ бояд инро ба калисои бароҳат ва худписанди Лаодикия менавишт: «Азбаски ту гарм нестӣ ва на сард, туро аз даҳони худ қай мекунам» (Ваҳй 3:16).
Оё мо ҷуръат мекунем, ки хатогиҳои наслҳои гузаштаро такрор кунем? Масалан, мо медонем, ки Худо коҳинии қадимро барои риёкории онҳо маҳкум карда, гуфт:
Ин халқ Маро бо лабони худ эҳтиром мекунад, аммо дили онҳо аз Ман дур аст (Марқӯс 7:6). Аз ин рӯ, онҳое, ки мо ба зудӣ Исроилро ба шикоят ва риёкорӣ айбдор мекунем, бояд огоҳии мувозӣро дар ёд дошта бошанд: «Агар Худо шохаҳои табииро дареғ надошт, эҳтиёт шав, ки Ӯ туро низ дареғ надорад» (Румиён 11:21).
