Аз салиб то тоҷ: Сафари Исои Масеҳ

Аз салиб то тоҷ

Дар Пасха мо марг ва эҳёи Исои Масеҳро, ки ҳодисаҳои беназири эътиқоди масеҳӣ мебошанд, ёд мекунем. Дар ин мақола мо ба он чизе, ки пас аз эҳёи Ӯ рӯй дод, ва ба чаҳор муқоисаи байни марг ва ҳукмронии осмониаш назар хоҳем кард.

Пас аз эҳё

Пас аз эҳёи Масеҳ, Ӯ дар тӯли 40 рӯз ба пайравонаш зоҳир шуд (Аъмол 1:3). Сипас «Ӯ ба осмон бардошта шуд ва ба дасти рости Худо нишаст» (Марқӯс 16:19 NIV). Луқо хабар дод: «Ӯ дар пеши назари онҳо бардошта шуд, ва абр Ӯро аз назари онҳо пинҳон кард. Вақте ки Ӯ мерафт, онҳо бодиққат ба осмон менигаристанд, ки ногаҳон ду марди сафедпӯш дар паҳлӯи онҳо истоданд. ‘Эй мардони Ҷалил,’ гуфтанд онҳо, ‘чаро дар ин ҷо истода ба осмон менигаред? Ин ҳамон Исо, ки аз шумо ба осмон бардошта шудааст, ба ҳамон тарзе, ки шумо Ӯро ба осмон рафта дидед, боз хоҳад омад’» (Аъмол 1:9-11). Шогирдон аз ҷониби ду фаришта ваъда гирифтанд, ки дар оянда Исо ба замин дар як ҳодисаи ба мисли болоравии Ӯ аҷиб бармегардад.

Китоби Муқаддас борҳо мегӯяд, ки Исои Масеҳ ҳоло дар «дасти рости» Худост – ҷои шараф, қудрат, ҳукмронӣ ва ҳокимият. Мавқеи баланди Ӯро Петрус қайд кардааст (Аъмол 2:32-33а; 5:30-31; 1 Петрус 3:21-22), Стефан дидааст (Аъмол 7:55-56) ва дар Ибриён зикр шудааст (Ибриён 1:3; 8:1; 10:12; 12:2). Павлус илова кард, ки Масеҳ аз ҳама қудратҳои дигар болотар аст (Эфсӯсиён 1:20-21) ва дар ҳоле ки Ӯ дар дасти рости Худост, Ӯ аз номи мо назди Падар шафоат мекунад (Румиён 8:34). Ғайр аз ин, имондорон бо Худованд дар салтанати ояндаи Ӯ ҳукмронӣ хоҳанд кард: «Ман ба онҳое, ки ғолиб омадаанд, ҳуқуқ медиҳам, ки бо Ман дар тахти Ман нишинанд, чунон ки Ман ғолиб омада, бо Падари Худ дар тахти Ӯ нишастам» (Ваҳй 3:21).

Одамон баъзан мегӯянд, ки ин бузургтарин бозгашт пас аз Лаъзор буд, зеро Лаъзор аз мурдагон баргашт, аммо боз мурд, зеро ӯ ҳанӯз миранда буд. Аммо Худованди эҳёшуда ҷисми ҷовидонии наҷотёфта дошт. Ӯ аввалин шуда ба ҳаёти ҷовидонӣ эҳё шуд (1 Қӯринтиён 15:23). Эҳёи Ӯ дигар буд, зеро Ӯ ба осмон сууд кард, то абад зиндагӣ кунад. Ин бозгашти хеле бузургтар аз Лаъзор аст. Дар асл, Исо аз пасттарин ҷои замин, ки дар он азобу хории қатлро ҳамчун ҷинояткор таҳаммул кард, ба баландтарин ҷои осмон, ки дар он бар тамоми офариниш ҳукмронӣ мекунад, рафт. Чӣ тафовут!

Тоҷҳои гуногун

Дар Аҳди Ҷадид ду намуди тоҷ зикр шудааст: гулчанбаре, ки варзишгари ғолиб мепӯшад, ва тоҷе, ки шоҳон мепӯшанд ва рамзи қудрати ҳукмронӣ буд. Ҳардуи ин тоҷҳо дар Китоби Муқаддас барои тасвири Исо истифода мешаванд. Тоҷҳо инчунин дар робита ба салиб ва ҳукмронии Ӯ зикр шудаанд.

Тоҷи хор.

Инсоният, тавассути сарбозони румӣ, ба Масеҳ тоҷи хор (Матто 27:27-31; Марқӯс 15:16-20; Юҳанно 19:2-5), либоси арғувонӣ ва асоро дар як тоҷгузории масхарабозии «подшоҳи яҳудиён» дод. Хорҳо маҳсули лаънат мебошанд, ки ҳукми Худо бар суқути инсоният ба рафтори гунаҳкор буд (Ҳастӣ 3:17-19). Дар Ҳастӣ хорҳо бо гуноҳ, мубориза, арақ ва марг алоқаманданд. Дар салиб, Масеҳ рамзи лаънатро дар сари худ дошт.

Тоҷи ҷалол.

«Мо ... Исоро мебинем, ки барои муддате аз фариштагон пасттар карда шуд, ҳоло бо ҷалол ва шараф тоҷдор шудааст, зеро Ӯ маргро таҳаммул кард, то ки бо файзи Худо маргро барои ҳама бичашад» (Ибриён 2:9). Ӯ 33 сол аз фариштагон пасттар буд. Дар маргаш Ӯ пасттарин инсоният буд, ки ҳамчун ҷинояткор қатл шуд. Ӯ ба салиб ва қабр фуруд омад. Ҳоло Ӯ бо ҷалол ва шараф тоҷдор шудааст, баландшавии Ӯ натиҷаи азоби Ӯст. Салиб ба тоҷ овард. Ҷалоли Ӯ мукофоти азоби Ӯ буд (Ибриён 2:9; Филиппиён 2:7-9; Ваҳй 5:12). Дидани Исо дар ҷалоли Ӯ ба мо шодии бузург хоҳад бахшид (Юҳанно 17:5,24).

Исо дуо кард: «Ман Туро дар замин бо анҷом додани коре, ки ба Ман додӣ, ҷалол додам. Ва акнун, Падар, Маро дар ҳузури Худ бо ҷалоле, ки Ман пеш аз оғози ҷаҳон бо Ту доштам, ҷалол деҳ» (Юҳанно 17:4-5). Пеш аз он ки Ӯ ба замин омад, Ӯ бо Падар дар осмон зиндагӣ мекард ва бар тамоми офариниш ҳамчун Офаридгор ҳукмронӣ мекард. Ӯ инро ҳангоми сууд кардан ба даст овард, аммо ҷалоли иловагии Наҷотдиҳандаи офариниши суқутёфта буданро ба даст овард. Ҳамин тавр, дар салиб, ба Ӯ тоҷи хор дода шуд, аммо вақте ки Ӯ ба осмон сууд кард, ба Ӯ тоҷи ҷалол дода шуд.

Ҳамроҳони гуногун

Масеҳ дар байни ду ҷинояткор маслуб шуд (Матто 27:38). Ин марги шармандагӣ ва замони андӯҳу ғам буд (Луқо 23:27-28,48). Аммо, пеш аз рафтан ба салиб Ӯ дуо кард: «Падар, Ман мехоҳам, ки онҳое, ки Ту ба Ман додаӣ, бо Ман дар он ҷое, ки Ман ҳастам, бошанд ва ҷалоли Маро бубинанд» (Юҳанно 17:24). Дар салиб Ӯ дар ширкати ҷинояткорон буд, аммо дар осмон Ӯ дар ширкати наҷотёфтагон ва фариштагон аст (Ваҳй 5:11-12).

Омаданиҳои гуногуни Масеҳ

Худованд як бор дар ин ҷо буд, ва Ӯ боз меояд – Худои ноаён ба таври намоён дар замин ҳузур дорад. Мақсади омадани аввалини Ӯ мурдан дар салиб барои гунаҳкорон мисли мо буд; қурбонӣ шудан. Мақсади омадани дуюми Ӯ ошкор кардани қудрат ва ҷалоли бузурги Ӯ хоҳад буд (Матто 24:30; 2 Таслӯникиён 2:8; Ваҳй 1:7). Ин ҳодисаи аз ҳама пешгӯишуда дар Китоби Муқаддас аст. Дар он вақт, Ӯ тоҷи ҳокимият, ҳукмронӣ, ҳукумат ва соҳибихтиёриро мепӯшад, ҳама бадиро доварӣ мекунад ва салтанати Худро дар замин барпо мекунад. Ин вақтест, ки ҳамаи хатогиҳои дар замин содиршуда ислоҳ мешаванд, ҳама ҷиноятҳо хотима меёбанд ва адолат ҳукмронӣ мекунад.

Дар омадани аввалини худ Худованд ба Ерусалим бар хар даромад. Дар омадани дуюми худ Ӯ бар аспи ҷангӣ хоҳад буд: «Ман осмонро кушода дидам ва инак, аспи сафеде буд, ки саворааш Содиқ ва Рост ном дорад. Ӯ бо адолат доварӣ мекунад ва ҷанг мекунад. Чашмони Ӯ мисли оташи алангазананда аст, ва бар сари Ӯ тоҷҳои зиёде ҳастанд» (Ваҳй 19:11-12). Ҳокимияти Ӯ бо пӯшидани «тоҷҳои зиёд» таъкид шудааст.

Азоб пеш аз ҷалол

Гарчанде ки азоб ва ҷалоли Масеҳ ҳарду дар Аҳди Қадим пешгӯӣ шуда буданд, муносибати онҳо дар он вақт равшан набуд. Забур 22:1-21 азоби Худовандро тасвир мекунад. Масалан, «Худои Ман, Худои Ман, чаро Маро тарк кардӣ? Чаро аз наҷот додани Ман ин қадар дур ҳастӣ, аз фарёдҳои андӯҳи Ман ин қадар дур ҳастӣ?» дар салиб гуфта шуд (Забур 22:1; Матто 27:46). Забур 22:22-31 ҳукмронии ҳазорсолаи Ӯро бар замин тасвир мекунад. Масалан, «Ҳамаи ақсои замин ёд хоҳанд кард ва ба Худованд рӯ хоҳанд овард, ва ҳамаи қабилаҳои халқҳо дар пеши Ӯ сар хам хоҳанд кард, зеро ҳукмронӣ ба Худованд тааллуқ дорад ва Ӯ бар халқҳо ҳукмронӣ мекунад» (Забур 22:26-27). Мо дар ҳамон порча салиб ва тоҷро мебинем; азоб ва ҷалолро.

Ба ҳамин монанд, «Зеро барои мо кӯдаке таваллуд шуд, барои мо писаре дода шуд» (Ишаъё 9:6) омадани аввалини Масеҳро тасвир мекунад, ки ба салиб овард, дар ҳоле ки боқимондаи ин оят ва ояти баъдӣ салтанати ҳазорсоларо, ки пас аз омадани дуюми Ӯ барпо мешавад, тасвир мекунад: «Ва ҳукумат бар дӯши Ӯ хоҳад буд. Ва Ӯ Машваратчии Аҷоиб, Худои Қудратманд, Падари Ҷовидонӣ, Шоҳзодаи Сулҳ номида хоҳад шуд. Аз бузургии ҳукумат ва сулҳи Ӯ интиҳо нахоҳад буд. Ӯ бар тахти Довуд ва бар салтанати ӯ ҳукмронӣ хоҳад кард, онро аз он вақт то абад бо адолат ва ростӣ барпо ва нигоҳ медорад.» Боз ҳам мо дар ҳамон порча салиб ва тоҷро мебинем; азоб ва ҷалолро. Дигар ишораҳо ба азоб ва ҳукмронии Худованд Ишаъё 53 ва Забур 110 мебошанд.

Салиб ва тоҷи Масеҳ калидҳои фаҳмидани Китоби Муқаддас мебошанд. Ва ҷанбаҳои қурбонӣ ва марги Ӯ барои гунаҳкорон, ва салтанат ва ҷалоли ояндаи Ӯро дар бисёр порчаҳои Навиштаҳо дидан мумкин аст. «Дар бораи ин наҷот, пайғамбарон, ки дар бораи файзе, ки ба шумо меомад, сухан гуфтанд, бодиққат ва бо ғамхории бузург ҷустуҷӯ карданд, кӯшиш карданд, ки вақт ва шароитеро пайдо кунанд, ки Рӯҳи Масеҳ дар онҳо ба он ишора мекард, вақте ки Ӯ азобҳои Масеҳ ва ҷалолҳоеро, ки пас аз он меомаданд, пешгӯӣ кард» (1 Петрус 1:10-11). Пайғамбарони Аҳди Қадим азобҳои Худованд ва ҷалолҳоеро, ки пас аз он меомаданд, пешгӯӣ карданд, аммо онҳо намедонистанд, ки дар байни ин ҳодисаҳо ҳазорҳо сол хоҳад буд.

Вазифаи Масеҳ рафтан ба салиб барои мурдан барои гуноҳи мо буд. Ҳоло, ки нархи гуноҳро пардохт кардааст, Ӯ дар дасти рости Худо баланд бардошта шудааст ва боз ҳамчун Подшоҳи подшоҳон ва Худованди худовандҳо хоҳад омад. Салиби Ӯ бояд пеш аз тоҷи Ӯ меомад: «Ӯ Худро фурӯтан кард ва то марг, ҳатто марг дар салиб, итоаткор шуд! Аз ин рӯ, Худо Ӯро ба баландтарин ҷой баланд бардошт ва ба Ӯ номе дод, ки аз ҳар ном болотар аст, то ки ба номи Исо ҳар зону хам шавад, дар осмон ва дар замин ва зери замин, ва ҳар забон эътироф кунад, ки Исои Масеҳ Худованд аст, ба ҷалоли Худои Падар» (Филиппиён 2:8-11).

Дарсҳо барои мо

Исо аз пасттарин ҷои замин (салиб) ба баландтарин ҷои осмон рафт, ки дар он бар тамоми офариниш ҳукмронӣ мекунад. Чӣ тағироте дар байни ду омадани Ӯ ба замин вуҷуд дорад – аз тоҷи хор ба тоҷи ҷалол, аз ҷинояткор ба наҷотёфта, аз марг ба ҳукмронӣ, ва аз азоб ба ҷалол.

Азбаски Исо салибро таҳаммул кард, Ӯ ҳоло тоҷро мепӯшад ва мо метавонем итминони ҳаёти ҷовидонӣ бо Ӯро дар осмон дошта бошем. Барои Исо, азоб бояд пеш аз ҷалол меомад. Намунаи Аҳди Ҷадид аз азоб, ки пас аз он ҷалол меояд, ба мо низ дахл дорад: имондорон ҳоло азоб мекашанд, аммо дар эҳё ба ҷалоли ҷисмҳои ҷовидонӣ озод хоҳанд шуд (Румиён 8:16-25; 2 Қӯринтиён 4:16-18). Мисли Худованд, имондорон бояд омода бошанд, ки барои Ӯ азоб кашанд ва ҷони худро аз даст диҳанд (Луқо 9:23).

Павлус навишт: «Агар мо фарзандон бошем, пас мо ворисон ҳастем – ворисони Худо ва ҳамворисони Масеҳ, агар дар ҳақиқат мо дар азобҳои Ӯ шарик бошем, то ки дар ҷалоли Ӯ низ шарик бошем. Ман фикр мекунам, ки азобҳои ҳозираи мо ба ҷалоле, ки дар мо ошкор хоҳад шуд, арзиши муқоиса карданро надоранд» (Румиён 8:17-18). Дар ҳамин ҳол, «мушкилоти сабук ва муваққатии мо барои мо ҷалоли ҷовидонеро ба даст меоранд, ки аз ҳамаи онҳо хеле зиёдтар аст» (2 Қӯринтиён 4:17).

Намунаи Китоби Муқаддас ин аст, ки азоб дар ин зиндагӣ ба мероси ҷалоли ҷовидонӣ оварда мерасонад. Мо набояд ба вазъияти ҷисмонии ҳозираи худ тамаркуз кунем, балки ба пеш нигоҳ кунем. Ба мо ҳаёти бемушкил ваъда дода нашудааст; дар асл, ҳолати муқобил аст, зеро Исо ба мо мегӯяд, ки мушкилот ногузир аст (Юҳанно 16:33). Ба ҳаёти Ӯ ҳамчун намуна нигоҳ кунед ва ба Он ки ба салиб рафт ва ҳоло тоҷро мепӯшад, тамаркуз кунед.

Ҳафт бор Ӯ фарёд мезанад, дар он ҷо овезон,
Чун мирандагони гунаҳкор бадтарин кори худро мекунанд.
Ҳафт фарёди муҳаббат ва ғамхории файзнок,
«Падар, онҳоро бубахш,» аввалин аст.
Ҳамон салибе, ки Ӯ дар он илтимос мекунад
Ҷавоби фарёди Ӯ мегардад.
Зеро вақте ки Ӯ дар он ҷо хуни наҷотбахш мерезад,
Ӯ бахшишро барои ҳама озод мекунад!
— Аз ҷониби Ҷ. Сидлоу Бакстер»