Истиқлолият аз Худо
Дар дувоздаҳ боби аввали Китоби Муқаддас мо дар бораи се ҳодисае мехонем, ки муносибати наслҳои он замонро нисбат ба Худо тавсиф мекарданд. Аввалан, Одаму Ҳавво ба Худо шубҳа карданд ва ба саволи Шайтон таслим шуданд: «Оё Худо дар ҳақиқат гуфтааст?» (Ҳастӣ 3:1 NKJV). Сипас, мо насли пеш аз тӯфонро дорем, ки дилҳояшон ба бадӣ майл доштанд ва дар натиҷа замин аз зӯроварӣ пур шуд. Баъд аз тӯфон мо онҳоеро мебинем, ки ба сохтани Бобил ва бурҷи он шурӯъ карданд, бе он ки мавҷудияти Худоро эътироф кунанд. Регрессияи рӯҳонӣ, ки дар ин се мисол дида мешавад, ба таври возеҳ ҳолати имрӯзаи ҷаҳонро инъикос мекунад.
Дастурҳои Худо
Аввалин дастуре, ки Худо ба мо додааст, чӣ буд? Ин дар бораи меваи дарахти дониши неку бад набуд. Балки чунин буд: «Ва Худо онҳоро баракат дод, ва Худо ба онҳо гуфт: «Борвар шавед ва афзун шавед; заминро пур кунед ва онро тасхир кунед; бар моҳиёни баҳр, бар паррандагони ҳаво ва бар ҳар мавҷудоти зиндае, ки бар рӯи замин ҳаракат мекунад, ҳукмронӣ кунед» (Ҳастӣ 1:28). Ин амри Худо барои пур кардани замин ба Нӯҳ пас аз тӯфон такрор шуд: «Ва Худо Нӯҳ ва писаронашро баракат дод ва ба онҳо гуфт: «Борвар шавед ва афзун шавед, ва заминро пур кунед» (Ҳастӣ 9:1).
Худо ҳеҷ гоҳ амре надодааст, ки ба манфиати мо набошад, вақте ки Ӯ аз мо хоҳиш кард, ки заминро пур кунем, ин аз он сабаб буд, ки Ӯ дилҳои моро ва майлҳои моро медонад. Одамон вақте хушбахттаранд, ки вобастагии худро ба Худо эътироф мекунанд ва дар некии ин вобастагӣ зиндагӣ мекунанд. Бе ин, мо зуд ба ҳамдигар ба таври манфӣ таъсир мерасонем ва ҳамдигарро бовар мекунонем, ки мо метавонем худмухтор бошем – ки ба Худо ниёз надорем. Ин бо шубҳа ба Худо оғоз меёбад ва ба саркашӣ ва муқобили Худо будан мерасонад. Мутаассифона, ғурури дили инсонӣ боз ҳам бештар меравад ва бошуурона қарор медиҳад, ки мавҷудияти Худоро рад кунад.
Муқобили гуфтаҳои Худо рафтан
Қиссаи бурҷи Бобил намунаи чунин муносибат аст. Мо мехонем: «Ва тамоми замин як забон ва як сухан дошт. Ва чунин шуд, ки вақте онҳо аз шарқ сафар мекарданд, дар замини Шинор ҳамвореро ёфтанд ва дар он ҷо сокин шуданд. Он гоҳ ба якдигар гуфтанд: «Биёед, хишт созем ва онҳоро хуб пазем». Онҳо хишт ба ҷои санг доштанд, ва асфалт ба ҷои оҳак. Ва гуфтанд: «Биёед, барои худ шаҳре ва бурҷе бисозем, ки қуллааш дар осмон бошад; барои худ ном барорем, то дар тамоми рӯи замин пароканда нашавем» (Ҳастӣ 11:1-4).
Бе дастури мушаххаси Худо, аввал ба Одам ва сипас ба Нӯҳ, ин ҳикоя хеле безарар ва бехатар ба назар мерасад. Оё ин хуб нест, ки одамон ҳисси ягонагӣ доранд, ки мехоҳанд якҷоя зиндагӣ кунанд ва дар истифодаи захираҳое, ки Худо барои барқарор кардани тартибот офаридааст, саноатӣ ҳастанд? Ҳамааш хеле муқаррарӣ аст, ба истиснои як чиз: ин ба таври возеҳ ва мағрурона муқобили гуфтаҳои Худо меравад. Ниятҳои онҳо ҳеҷ баҳонае намесозанд: онҳо намехоҳанд пароканда шаванд. Ҳадафи онҳо ин аст, ки ба таври возеҳ муқобили гуфтаҳои Худо амал кунанд, бе он ки Ӯро ба назар гиранд, зеро ҳадафи онҳо ин буд, ки барои худ ном бароранд! Дар хотир доред, ки ин чандон пас аз тӯфон нест.
Сарнагуншавии онҳо, вақте ки онҳо кӯшиш мекарданд худро баланд бардоранд, ин одамонро водор сохт, ки Худоро аз хотира пок кунанд ва Ӯро бо идеалҳои худ иваз кунанд. Онҳо системаи худро сохтанд, ки Худоро тамоман дар бар намегирифт. Оё ин тасвири равшани муносибати одамонро дар ҷаҳони имрӯза нишон намедиҳад? Одамон ҳатто намехоҳанд Худоро ба назар гиранд. Онҳо тамоман аз эътирофи Ӯ саркашӣ мекунанд ва бартарӣ медиҳанд, ки системаҳоеро барқарор кунанд, ки мафҳуми Худоро дар бар намегиранд ва ба таври возеҳ муқобили роҳҳои Ӯ ҳастанд.
Чӣ боис мешавад, ки одамон муқобили Худо раванд?
Кӣ барои ин муносибат гунаҳкор аст? Одамон дар Бобил шояд кӯшиш карда бошанд, ки ангушти ишоратро ба атрофиёнашон нишон диҳанд, чунон ки Одам бо Ҳавво кард ва Ҳавво бо мор. Аммо ҳар кас барои амалҳои худ масъул аст. Нимрӯд шояд роҳбарӣ карда бошад (Ҳастӣ 10:8-10-ро хонед), аммо ҳама ба таври возеҳ бо интихоби худ дар ин кор буданд, чунон ки дар матн мебинем: «онҳо сафар карданд», «онҳо сокин шуданд» ва «биёед мо бисозем», «биёед мо барои худ ном барорем» (Ҳастӣ 11:2-4). Пайравӣ аз инсонҳои хатокор ва ҷомеаи гумроҳ ҳеҷ баҳонае нест. Шояд шумо худро зери фишори осонии корҳое, ки ҷаҳон мекунад, қарор диҳед, аммо саркашӣ кардан ҳеҷ гоҳ қарори дуруст нахоҳад буд.
Онҳо инчунин наметавонистанд нодонӣ талаб кунанд, ки гӯё ба онҳо роҳҳои Худо омӯзонида нашуда буданд. Шояд онҳо Китоби Муқаддасро мисли мо надоштанд, аммо онҳо ҳикояҳои мустақимро дар бораи дахолатҳои мустақими Худо доштанд. Пеш аз тӯфон, ҳатто падари Нӯҳ, Ламех, метавонист бо Одам сӯҳбат кунад, то ҳикояи он чиро, ки Худо ба ӯ ошкор карда буд, ба даст орад. Пас аз тӯфон, одамон бо кӣ нишаста метавонистанд? Шем то 150 сол пас аз таваллуди Иброҳим зиндагӣ кард, хеле дертар аз ҳодисаи Бобил. Ин маънои онро дорад, ки онҳое, ки дар Бобил буданд, метавонистанд аз касе, ки дар киштӣ буд, ҳикояи шоҳидиро ба даст оранд ва дар бораи доварӣ ва файзи Худо дар ҳаёти худ шаҳодат диҳанд.
Ҳеҷ баҳонае набуд, ва имрӯз ҳам фарқ надорад! Кадом давра ба Каломи Худо ба мисли мо дастрасӣ доштааст? Гунаҳкори аслӣ ғурур аст. Муносибати хоҳиши мустақил будан аз Худо вуҷуд дорад, ва хоҳ ин гуфта шавад ё не, амалҳо худ аз худ сухан мегӯянд.
Файз ва Раҳмати Худо
Хушбахтона, Худо аз онҳо даст накашид ва аз мо ҳам даст накашидааст. Оятҳои зерин сабр ва хислати дарозмуддати Ӯро нишон медиҳанд. Онҳо таваҷҷӯҳи Ӯро ба он чи мо мекунем, нишон медиҳанд. Ва вақте ки амалҳои мо бо Худо мухолифанд, Ӯ меҳрубон аст. Зебост, ки фикрҳои Худовандро нисбат ба онҳое, ки Ӯ ба сурати худ офаридааст, баррасӣ кунем – Ӯ аз ҷаҳони обод шод мешавад ва аз писарони одамон лаззат мебарад (Масалҳо 8:31).
Худованд аз осмон менигарад; Ӯ ҳамаи писарони одамонро мебинад. Аз ҷои истиқомати худ Ӯ ба ҳамаи сокинони замин менигарад; Ӯ дилҳои онҳоро ба таври инфиродӣ месозад; Ӯ ҳамаи корҳои онҳоро баррасӣ мекунад (Забур 33:13-15).
Худованд барои ёфтани касе, ки Ӯро ҷазо диҳад, дар ҷустуҷӯ нест. Балки Ӯ ба ҳамаи корҳое, ки мо мекунем, таваҷҷӯҳ дорад ва агар дил хоҳиш дошта бошад, зуд мебахшад, раҳм нишон медиҳад ва барқарор мекунад. Арзёбии Ӯ ва амалҳои минбаъдаи Ӯ дар ҳикояи бурҷи Бобил инро ба таври возеҳ нишон медиҳанд:
Аммо Худованд фуруд омад, то шаҳр ва бурҷеро, ки писарони одамон сохта буданд, бубинад. Ва Худованд гуфт: «Дар ҳақиқат, ин мардум як ҳастанд ва ҳама як забон доранд, ва ин аст он чизе ки онҳо ба кардан шурӯъ мекунанд; акнун ҳеҷ чизе, ки онҳо пешниҳод мекунанд, аз онҳо боздошта нахоҳад шуд. Биёед, Мо фуруд оем ва дар он ҷо забони онҳоро омехта кунем, то сухани якдигарро нафаҳманд». Пас Худованд онҳоро аз он ҷо дар тамоми рӯи замин пароканда кард, ва онҳо аз сохтани шаҳр даст кашиданд. Аз ин рӯ, номи он Бобил номида шуд, зеро дар он ҷо Худованд забони тамоми заминро омехта кард; ва аз он ҷо Худованд онҳоро дар тамоми рӯи замин пароканда кард (Ҳастӣ 11:5-9).
Дар ин ҷо мо баъзе забонҳои ба инсон монандро бо фуруд омадани Худованд (Яҳува) дорем. Ӯ ҳамаҷо ҳозир аст ва ба ҳеҷ куҷо «рафтан» лозим нест, зеро Ӯ аллакай дар он ҷост, аммо идея ин аст, ки дар ин ҷо Ӯ масъаларо бодиққат арзёбӣ кард ва ҳисоботи онро аз нуқтаи назари ҳамадони худ ба мо дод. Дар хотир доред, ки дар Худоӣ дар бораи нигаронӣ барои ин мардум ҳамкорӣ вуҷуд дорад, чунон ки дар ибораи «биёед Мо» мебинем. Шахсиятҳои Сегона дар ягонагӣ иштирок доранд, чунон ки дар офариниш буданд, аз ҷумла вақте ки инсонҳо офарида шуданд (Ҳастӣ 1:26).
Мо базӯр фаҳмида метавонем, ки Худо дар чунин махлуқи гумроҳ чӣ таваҷҷӯҳе пайдо мекунад, зеро вокуниши маъмулии мо ба Офаридгори Қодир ин нобоварӣ, бетаваҷҷӯҳӣ ва беэҳтиромӣ аст. Аммо Худовандро ситоиш кунед, зеро Ӯ ба корҳои одамон таваҷҷӯҳ дорад ва моро танҳо ба харобӣ ва нобудии худ намегузорад. Вақте ки Одаму Ҳавво гуноҳ карданд, онҳо Худоро ҷустуҷӯ накарданд; Ӯ онҳоро ҷустуҷӯ кард. Вақте ки Қобил гуноҳ кард, Худо ба ӯ даст дароз кард. Вақте ки бадӣ ба насли инсонӣ паҳн шуд, ҳеҷ кас ба Худованд фарёд накард, аммо Ӯ ба он чизи каме, ки боқӣ монда буд, тамаркуз кард ва бо файз катонҳои хурди дуддода ё лахчаи оилаи Нӯҳро хомӯш накард (Ишаъё 42:3; 2 Подшоҳон 14:7-ро баррасӣ кунед).
Дар бурҷи Бобил низ мо раҳматро мебинем! Вақте ки одамон сазовори доварӣ буданд, Худо дар сабри бузурги худ онҳоро бо додани забонҳои гуногун ба самтҳои мухталиф фиристод. Мақсадҳои Ӯ иҷро мешуданд ва замин пур мешуд, сарфи назар аз он чи одамон нақша гирифта буданд ё фикр карда буданд. Саҳна ба назар ошуфтагии комил менамуд, чунон ки номи Бобил ишора мекунад, аммо Худо пурра назорат мекард. Ӯ бо он чи зоҳиран бетартибӣ менамуд, тартибот барқарор мекард. Тартиботи Худо заминро тасхир мекард, чунон ки инсонҳо афзун мешуданд.
Дар миқёси бузургтар тамоми ҷаҳон дар гуноҳ гум шуда буд ва барои ҳалли вазъияти худ ҳеҷ коре карда наметавонист. Вақте ки мо ҳеҷ умеде надоштем, Худо ҳамчун Писари муҷассам фуруд омад ва шоҳид шуд, ки чӣ тавр гуноҳ ҷаҳонро фаро гирифтааст. Ба ҷои доварӣ кардани ҷаҳон, Ӯ барои наҷот додани он омад. Мо мехонем:
Инсон чист, ки Ту ӯро дар хотир дорӣ, ва писари одам чист, ки Ту ӯро зиёрат мекунӣ? (Забур 8:4) Худо Писари Худро ба ҷаҳон нафиристод, то ҷаҳонро маҳкум кунад, балки то ҷаҳон ба воситаи Ӯ наҷот ёбад (Юҳанно 3:17). Бо татбиқ, Худо мехоҳад, ки осмон низ пур шавад, бо одамон аз ҳар миллат ва забон. Ин тартиботи Худо барои рӯзи наздик аст, ва таваҷҷӯҳи Ӯ ба корҳои писарони одамон Ӯро водор сохт, ки Писари маҳбуби Худро фиристад, то инро имконпазир созад. Ҳарчанд ҷаҳон ба Худо ё Писари Ӯ Исои Масеҳ аҳамият намедиҳад, ва ҳолати атрофи мо хеле бетартиб ба назар мерасад, итминон дошта бошед, ки Худо кор мекунад ва файзи Ӯ фаъол аст.
Мақсадҳои Ӯ амалӣ мешаванд, ва бисёрии забонҳо дар ин ҷаҳон барои Ӯ монеа нест. Дар асл, мо боз дар Аъмол 2:6 аз бисёрии забонҳо ошуфтагиро мебинем. Дар он ҷо, Худо онро ҳамчун имконият барои ҳар яки онҳо истифода бурд, то корҳои аҷоиби Худоро бо забони худ бишнаванд, пас аз он ки Рӯҳи Муқаддас фуруд омад ва хонаро пур кард.
Замони ҳазорсолаи оянда саҳнае хоҳад буд, ки дар он бисёр забонҳо аз ҷониби онҳое, ки барои ибодати Подшоҳи Подшоҳон ва Худованди Худовандон меоянд, намояндагӣ хоҳанд кард, чунон ки адолат ҳукмронӣ мекунад (Закарё 8:23-ро баррасӣ кунед). Ва, барои абадият мо суруди навро ҳамчун наҷотёфтагон «аз ҳар қабила ва забон ва қавм ва миллат» (Ваҳй 5:9) месароем.
Дарсҳои Худо барои мо
Барои имондорон, дарсе, ки мо бояд омӯзем, ин аст, ки дур шудан аз Худованд метавонад аз хурд оғоз шавад, вақте ки шубҳа пайдо мешавад, аммо он метавонад зуд паҳн шавад, вақте ки ғурур ҷой мегирад – дар як насл ё дар як дил. Мо бояд ба Худованд наздик бошем ва саҳми худро барои сохтани ин муносибати солим гузорем. Бо Худованд вақт гузаронед. Ӯ аз шумо шод мешавад; оё шумо низ аз Ӯ шод нахоҳед шуд?
Паём ба гунаҳкорони беимон ин аст, ки Худо ба шумо таваҷҷӯҳ дорад, ҳатто агар шумо ба Ӯ таваҷҷӯҳ надошта бошед. Ӯ ба шумо даст дароз мекунад. Ба ҷои кӯшиши ба даст овардани ном барои худ, ба Ӯ рӯ оваред ва наҷот ёбед!
Ва дар ҳеҷ каси дигар наҷот нест, зеро дар зери осмон номи дигаре дар миёни одамон дода нашудааст, ки ба воситаи он мо бояд наҷот ёбем (Аъмол 4:12).
Барои ба даст овардани бештарини вақтҳои ибодат, мо бояд интизори Худо буданро омӯзем. Агар мо вақти кофӣ барои омӯзиши Китоби Муқаддас, мулоҳиза ва дуо гузаронем, хоҳем донист, ки дар ҳузури Ӯ будаем. Танҳо он вақт мо метавонем дар тӯли рӯз қувват ва муқаддасии иловагиро эҳсос кунем.
Мутаассифона, бисёре аз масеҳиён кӯдакони рӯҳонӣ боқӣ мемонанд, зеро онҳо ба қадри кофӣ бо Худо намемонанд, то муҳаббати Ӯро эҳсос кунанд ва қудрати Ӯро дарк кунанд. Агар онҳо дар ҳузури Ӯ камтар шитоб мекарданд, Ӯро беҳтар мешинохтанд ва Каломи Ӯро равшантар мефаҳмиданд. —Фред Нимейер
