Нӯҳ, даҳумин ва охирин патриархи пеш аз Тӯфон, нӯҳсаду панҷоҳ сол умр дидааст. Ду се ҳиссаи умри ӯ, ки дар Ҳастӣ 6-9 сабт шудааст, пеш аз Тӯфон буд. Ӯ тақрибан 120 сол «воизи адолат» (2 Петрус 2:5 KJV) буд, сарфи назар аз он ки то даме ки даҳони худро барои лаънат кардани Канъон кушод (Ҳастӣ 9:25), хомӯш буд. Ҳеҷ сабте нест, ки ӯ барои насли худ илтимос карда бошад, вақте ки Худо ошкор кард, ки Ӯ заминро бо тӯфон нобуд хоҳад кард – бар хилофи Иброҳим, ки барои Садӯм ва Ғамӯраи фасодзада илтимос кард.
Замин фасодзада
Нӯҳ дар миёни насли бад ва зинокор зиндагӣ мекард. Пас аз афтидан, ба зудӣ ба фасоди дағалона фурӯ рафт. Қобил, диндори мағрур, ки Ҳобилро кушта буд, ронда шуд, то дар замин фирорӣ ва саргардон шавад – прототипи насли тухми Мор (Ҳастӣ 3:15). Сипас Ломак фахр кард, ки ӯ Қобилро дар гуноҳи хунрезии худ зиёд кардааст (Ҳастӣ 4:19-24). Ин гуноҳкори бешарм инчунин бисёрзанӣ кард, ки баъдтар аз ҷониби онҳое тақлид карда шуд, ки «барои худ занҳоро аз ҳамаи онҳое, ки интихоб карданд, гирифтанд» (Ҳастӣ 6:2). Ҳамин тавр, тафсири Рӯҳ: «Замин низ дар назди Худо фасодзада буд, ва замин аз зӯроварӣ пур буд» (Ҳастӣ 6:11).
Ҳамаи ин, инчунин гуноҳи баъдии Нӯҳ аз мастӣ (Ҳастӣ 9:21), нишон медиҳад, ки мастӣ низ дар байни мардуми пеш аз Тӯфон паҳн шуда буд. Худованд худаш шарҳ дод: «Чӣ тавре ки дар рӯзҳои Нӯҳ буд, ҳамон тавр дар рӯзҳои Писари Одам низ хоҳад буд. Онҳо мехӯрданд, менӯшиданд, зан мегирифтанд, ба шавҳар медоданд, то рӯзе ки Нӯҳ ба киштӣ даромад, ва тӯфон омад, ва ҳамаи онҳоро нобуд кард» (Луқо 17:26-27).
Ваъдаи Наҷотдиҳанда
Вақте ки вазъият бе табобат бадтар шуд, Худо эълон кард, ки Ӯ ҳамаи ҷисмро нобуд хоҳад кард. Аммо, Ӯ ба наҷоти инсон дар доираи ваъдаи Насл (Ҳастӣ 3:15) содиқ буд. Нӯҳ дар насли буд, ки аз он Наҷотдиҳанда меомад. Барои иҷрои каломи худ, Худованд бояд Нӯҳ ва насли ӯро ҳифз кунад. Барои ноил шудан ба ҳам нобудшавӣ ва ҳам ҳифз, Худо ба Нӯҳ дастур дод, ки барои наҷоти хонаводааш киштӣ созад.
Киштисози Худованд комилан муқобили рӯҳи замони худ буд. Ӯ одилона буд ва бо Худо роҳ мерафт, чунон ки Ҳанӯх пеш аз ӯ карда буд. Навиштаҳо инчунин ба мо мегӯянд, ки «Нӯҳ дар назари Худованд файз ёфт» (Ҳастӣ 6:8). Мо он чизе ҳастем, ки бо файзи Худо ҳастем ва танҳо то он даме ки аз лағзиш нигоҳ дошта мешавем, содиқ ҳастем. Вақте ки ҳама дар атрофи ӯ масхара мекарданд, менӯшиданд ва зиёфат мекарданд, кор кардан барои Худо осон набуд. Аммо дар ҳоле ки Нӯҳ ва хонаводааш қарор дода буданд, ки ба Худо хидмат кунанд, васвасаи дардноктарин аз худи насли худотарс омад, ки дар он дур шудан аз имон стандартӣ шуд. Масалан, Матушала, ки дар соли Тӯфон вафот кард, ва Ломак, ки панҷ сол пеш аз он вафот кард, дар солҳои охири худ писарону духтаронеро ба дунё оварданд, ки дар Тӯфон ғарқ шуданд. Ин ба мо меомӯзонад, ки фарзандони беимони оилаҳои имондор, онҳое, ки пешниҳоди наҷотро қабул намекунанд, нобуд хоҳанд шуд.
Пешгуфтори Раптура
Ҳаёти Ҳанӯх, Матушала ва Ломак инчунин ба мо меомӯзонад, ки чӣ тавр муқаддасон аз ғамҳои рӯзи оянда наҷот хоҳанд ёфт. Дар ҳоле ки Ҳанӯх пеш аз Тӯфон ба осмон бурда шуд, Матушала ва Ломак пеш аз Тӯфон вафот карданд. Ва ҳамин тавр Худо мегӯяд, «ҳеҷ кас ба дил намегирад ... ки одилон аз бадии оянда дур карда мешаванд» (Ишаъё 57:1). Ҳамин тавр, Калисо, бадани Ӯ, аз Мусибати Бузург ё бо марг ё бо ба осмон бурда шудан наҷот хоҳад ёфт (1 Таслӯникиён 4:17). Аммо, дар Нӯҳ мо ҳақиқати муқаддасони пас аз Раптураро мебинем, ки аз Рӯзи Худованд дар адолати худ ҳифз шудаанд.
Азбаски Ҳанӯх пешгӯӣ карда буд, ки Тӯфон пас аз Матушала, ки 969 сол умр дидааст, хоҳад омад, Худо барои ғарқ кардани ҷаҳон, ки пас аз 1656 сол шояд як миллион нафарро ташкил медод, шитоб накард. Инчунин ба таври умум қабул шудааст, ки 120 соли Ҳастӣ 6:3 на умр, балки вақти боқимонда то Тӯфон буд. Ин маънои онро дорад, ки Нӯҳ 480-сола буд, вақте ки Худо санаи Тӯфонро муқаррар кард.
Се писари Нӯҳ ба роҳи падари худ рафтанд ва барои худ занҳои худотарс гирифтанд. Аммо дар ҳоле ки патриарх-воиз дар бораи ҳукми оянда ҳушдор медод, фарзандони масхаракунандаи Қобил барои чоҳ фарзандонро ба дунё меоварданд. Дар ҳоле ки издивоҷ барои идомаи насли инсонӣ муқаррар шуда буд, вақте ки танҳо ҳашт инсон зинда мемонданд, дар фарзанддорӣ ҳеҷ ҳадафе набуд.
Худои мӯъҷизаҳо дар киштӣ
Нӯҳ, ки аз «тарси худотарсӣ» (Ибриён 12:28) бармеомад, ба сохтани киштӣ барои наҷоти хонаводааш шурӯъ кард. Ҳамин тавр ӯ «вориси адолате шуд, ки аз имон аст» (Ибриён 11:7). Аммо, азбаски ӯ аллакай дар ҳамаи наслҳои худ одилона буд, Ибриён 11 ишора мекунад, ки ӯ ҳанӯз ба меросе, ки ҳуқуқи таваллуди одилон аст, дохил нашуда буд. Пас аз Тӯфон, Нӯҳ ва оилааш ҷаҳони наверо мерос гирифтанд, ки аз ҳама ифлосӣ пок шуда буд – ва, албатта, мероси абадӣ тавассути Насли ваъдашуда.
Тӯфоне, ки пас аз анҷоми киштӣ омад, ногаҳонӣ ва муассир буд. Дар ҳоле ки андозаҳои он барои як киштии шинокунанда комил буданд, ҳеҷ чиз ба ҷуз мӯъҷиза онро аз пора-пора шудан наҷот надод. Зӯроварии Тӯфон аксаран кам баҳо дода мешавад. Ба ғайр аз роҳнамоии илоҳӣ, киштӣ бешубҳа нобуд мешуд.
Мо набояд мӯъҷизаро аз байн барем. Худи ҷамъоварии ҳайвоноти пок ва нопок мӯъҷизаи бузург буд. Бе мӯъҷизаҳо, Библия танҳо як китоби дигар аст. Ҳеҷ кас бе имон ба аломатҳо ва мӯъҷизаҳо наҷот ёфта наметавонад, зеро мӯъҷизаҳои таваллуд, марг ва эҳёи Масеҳ барои наҷот муҳиманд.
Мифология ва пешгӯӣ
Онҳое, ки Ҳастиро масхара мекунанд, мавҷудияти ҳикояҳои қаблии Тӯфонро мисол меоранд. Дар ҳоле ки онҳо ҳақиқати Тӯфонро қабул мекунанд, онҳо аз мифологияи бутпарастӣ бебозгашт фасод шудаанд. Ҳастӣ барои ислоҳи ҳикояҳои мехӣ навишта шудааст, ҳамон тавре ки Ҳастӣ 1 тасаввуроти бардурӯғро, ки офтоб, моҳ ва ситорагон худоён ва олиҳаҳо мебошанд, ислоҳ мекунад. Ин Офаридгор аст, ки бояд ибодат карда шавад, на офариниш.
Аз ин рӯ, сабтҳои пеш аз Ҳастӣ аз ҷониби онҳое мебошанд, ки «ҳақиқати Худоро ба дурӯғ табдил доданд, ва махлуқро бештар аз Офаридгор ибодат карданд ва хидмат карданд» (Румиён 1:25). Мо инчунин бояд назарияи «тӯфони маҳаллӣ»-ро рад кунем. Аз замони Тӯфон, тӯфонҳои маҳаллии зиёде буданд, аммо рангинкамонҳо, ки дар саросари ҷаҳон дида мешаванд, маънои онро доранд, ки Худо ҳеҷ гоҳ заминро дубора ғарқ нахоҳад кард.
Сарфи назар аз масхаракунандагон, Каломи Худо то охирин ҳарф ва нуқта тасдиқ карда шуд. «Дар соли шашсадуми умри Нӯҳ, дар моҳи дуюм, рӯзи ҳабдаҳуми моҳ» ҷаҳоне, ки қаблан боронро надида буд, онро тавре дид, ки дигар ҳеҷ гоҳ дида намешавад. «Ҳамаи чашмаҳои умқи бузург шикаста шуданд, ва дарҳои осмон кушода шуданд» (Ҳастӣ 7:11). На танҳо осмон ба сари Антидилувиён (мардуми пеш аз Тӯфон) афтод, балки баҳр баланд шуд, то онҳоро фурӯ барад. Худо ба фарёдҳои раҳмдилӣ аҳамият надод. Дар ҳоле ки Нӯҳ дар тарси худотарсӣ дар сулҳ буд, масхаракунандагон дар ваҳми тарсончакӣ нобуд шуданд. Ба ҳамин монанд, омадани Писари Одам ҷаҳонеро, ки бо худ дар сулҳ аст, аммо бо Худо дар ҷанг аст, халалдор хоҳад кард. «Вақте ки онҳо сулҳ ва амният хоҳанд гуфт; он гоҳ нобудии ногаҳонӣ меояд ... ва онҳо наҷот нахоҳанд ёфт» (1 Таслӯникиён 5:3).
Гарчанде ки Худо дар киштӣ бо ҳашт нафар буд (Ҳастӣ 7:1), Худованд то даме ки киштӣ дар кӯҳи Арарат қарор нагирифт, бо хизматгори худ дубора сухан нагуфт. Ҳар қадар об баландтар мешуд, киштӣ ба осмон наздиктар мешуд. Хомӯш ва ноаён, Худои онҳо ҳар соат бо онҳо буд, вақте ки дар берун ба ҷуз мавҷи аҷиби об чизе шунида намешуд. Дар ҳамин ҳол, дар дохил садои филҳо, ки дар қабати поёнӣ ҳамчун балласт хидмат мекарданд, ва чирчири паррандагон дар қабати болоӣ, ки аз он ҷо Нӯҳ зоғ ва кабӯтарро фиристод, буд.
Типологияи паррандагон
Вақте ки киштӣ қарор гирифт, Нӯҳ зоғи нопокро фиристод, ки – мисли Лусифер, ки абадӣ аз Биҳишт ронда шуд – ҳеҷ гоҳ барнагашт. Баръакс, кабӯтар вақте ки ҷои истироҳат наёфт, баргашт. Мисли Масеҳ, ки аз ҷониби худи Ӯ рад карда шуд, паррандаи пок ба ҳузури Худо баргашт. Аммо, вақте ки бори дуюм фиристода шуд, кабӯтар бо шохаи зайтун баргашт – тасвири Масеҳ дар омадани Ӯ, ки бо Калисо ба осмон бармегардад. Ба ҳамин монанд, мо метавонем рафтани сеюми кабӯтарро ба фиристода шудани Масеҳ аз ҷониби Падар барои ҳукмронӣ ҳамчун Подшоҳи подшоҳон дар ҷаҳони покшуда монанд кунем.
Аввалин амали Нӯҳ дар офариниши покшуда ин буд, ки ҳайвоноти покро қурбонӣ кунад. Вақте ки Худо бӯи хуши Писари хушбӯи худро ҳис кард, Ӯ худро абадӣ ба наҷот додани замин аз тӯфони дигар ӯҳдадор кард. Худо инчунин аҳди рангинкамонро таъсис дод, ки пас аз он баракатҳои фаровон ва инчунин қонунҳо омаданд. Инсон дар ҷаҳони навшуда тағйир намеёфт, аз ин рӯ табиати ваҳшии ӯ бояд ба маҳдудиятҳои қатъии ахлоқӣ баста мешуд.
Лаънати Нӯҳ ба Канъон
Аз ин рӯ, бо андӯҳи бузург мехонем, ки патриарх баъдтар аз ҳад зиёд нӯшид ва дар хаймаи худ ба таври нангин рафтор кард. Ба ҳамин монанд, нафрати масхаракунандаи писари дуюми ӯ, Ҳом, ба масхаракунандагони пеш аз Тӯфон монанд буд. Гарчанде ки шароб масхаракунандаест, ки мардонро водор мекунад, ки худро аблаҳ кунанд, Ҳом натавонист падари худро эҳтиром кунад: «Ҳом, падари Канъон, урён будани падари худро дид ва ба ду бародари худ гуфт» (Ҳастӣ 9:22). Аммо сарфи назар аз ин ҳодисаи ғамгин, Нӯҳ ҳеҷ гоҳ тӯҳфаи пешгӯиро аз даст надод. Ӯ медонист, ки Ҳом чӣ кор кардааст ва чӣ тавр Шем ва Ёфат эҳтиром нишон додаанд. Худо аллакай Ҳом ва бародарони ӯро баракат дода буд, Нӯҳ ба таври пешгӯӣ насли Ҳомро, ки аз писари ӯ Канъон оғоз мешуд, лаънат кард ва гуфт: «Лаънатӣ бод Канъон; ӯ ғуломи ғуломон барои бародарони худ хоҳад буд» (Ҳастӣ 9:25).
Ҳама як дар Масеҳ Исо
Наслҳо пас, вақте ки Исроил Канъонро соҳиб шуд, Ҷибъӯниён, ки аз насли Канъон буданд, «ғулом шуданд, ва ҳезумкаш ва обкаш шуданд» (Еҳушаъ 9:23). Аммо, дар ин давраи файз «на яҳудӣ ҳаст, на юнонӣ ... на ғулом, на озод ... на мард, на зан: зеро ҳамаи шумо дар Масеҳ Исо як ҳастед» (Ғалотиён 3:28). Аз ин рӯ, дар Масеҳ чунин фарқиятҳо вуҷуд надоранд, ки дар он ҳама дар муошират дар сари Суфраи Худованд якҷоя нишинанд.
Баробарии Бадани Масеҳ ба ғараз роҳ намедиҳад. Павлус Петрусро барои ҷудо шудан аз ғайрияҳудиён сарзаниш кард, чунон ки худи Павлус маҷбур шуд, ки фанатизми яҳудии худро тарк кунад, то ҳавворӣ ба халқҳо шавад. Дар ҳақиқат, имрӯз Худо фарзандони Ҳом (Африқо)-ро бо рӯҳи қабулкунандаи Инҷил баракат медиҳад, дар ҳоле ки фарзандони Шем ва Ёфат (Осиёи Хурд, Ғарб) бо нафрат аз Худо рӯй мегардонанд.
Дар номаи дуюми худ, Петрус Нӯҳро «воизи адолат» номид, ки ба насли пеш аз Тӯфони ӯ дахл дошт. Дар ҳамон нома, ӯ ба мо муроҷиат мекунад, на дар бораи тӯфони оянда, балки дар бораи оташи оянда, бо суханоне, ки Нӯҳро ба ёд меорад: «Бо гармии шадид, замин ... ва корҳое, ки дар он ҳастанд, сӯхта хоҳанд шуд. Пас, азбаски ҳамаи ин чизҳо ҳал хоҳанд шуд, шумо бояд дар ҳама гуфтугӯи муқаддас ва худотарсӣ чӣ гуна одамон бошед?» (2 Петрус 3:11). Бузургтарин дарсе, ки мо аз Нӯҳ омӯхта метавонем, чист? Як хатогиро ду маротиба накунед!
