Суханони охирини Еҳушаъ таъсирбахш ва самимӣ буданд; ӯ Исроилро, ки акнун дар замини ваъдашуда буд, ҳушдор дод, ки ба Худованд содиқ бошанд ва ба Ӯ хидмат кунанд:
«Ва акнун аз Худованд битарсед ва ба Ӯ бо комилият ва ростӣ хидмат кунед; ва худоёнеро, ки падарони шумо дар он тарафи дарё ва дар Миср хидмат мекарданд, дур кунед; ва ба Худованд хидмат кунед. Ва агар ба назари шумо хидмат кардан ба Худованд бад намояд, имрӯз интихоб кунед, ки ба кӣ хидмат хоҳед кард; ё худоёнеро, ки падарони шумо дар он тарафи дарё хидмат мекарданд, ё худоёни амориёнро, ки дар замини онҳо зиндагӣ мекунед; аммо ман ва хонадонам ба Худованд хидмат хоҳем кард» (Еҳушаъ 24:14-15 JND).
Ин вазифа дар тамоми рӯзҳои Еҳушаъ ва дар тамоми рӯзҳои пирони Исроил давом кард.
Худо бо файз ва раҳмат умри он пиронро пас аз марги Еҳушаъ дароз кард. Аммо ба зудӣ таназзул оғоз ёфт, «ва банӣ-Исроил дар назари Худованд бадӣ карданд ва ба Баалҳо хидмат карданд. Ва онҳо Худовандро тарк карданд ... ва аз паи худоёни дигар ... аз қавмҳое, ки дар атрофи онҳо буданд, рафтанд» (Доварон 2:11-13). Дар натиҷаи бевафоии онҳо, Худованд онҳоро ба дасти душманонашон дод. Табиист, ки ин ранҷу азоб Исроилро водор кард, ки ба Худованд фарёд зананд, ва Ӯ онҳоро тавассути доварон наҷот дод. Ҳамаи доварон пеш аз Шимшӯн – аз ҷумла Отниэл, Эҳуд, Шамгар, Дебора, Ҷидъӯн, Ефтоҳ, Ибзон, Элон ва Абдон – дар миёни нокомии Исроил ба воя расида буданд ва аз ҷониби Худо ба таври пурқувват истифода шуданд. Чунин ба назар мерасид, ки онҳо дар лаҳзаи муайян барои наҷот додани Исроил аз душмани ҳозира ба воя расидаанд. Албатта, Исроил то замоне ки ин доварон ҳукмронӣ мекарданд, хуб рафтор мекард.
Шимшӯн, аз тарафи дигар, як зарфи махсусе буд, ки пеш аз ҳомиладорӣ омода шуда буд, то Исроилро аз фалиштиён, ки бар онҳо ҳукмронӣ мекарданд, наҷот диҳад. Сарфи назар аз ояндаи дурахшони Худо барои Шимшӯн, азбаски ӯ дидаву дониста бо онҳое, ки бояд мағлуб мекард, ҳамкорӣ мекард, ин дурахшонӣ асосан дар охири умраш дида шуд. Биёед хислати Шимшӯнро, ки дар Доварон 13-16 ва Ибриён 11 оварда шудааст, омӯзем, ба ояндаи дурахшони ӯ, ҳамкории ӯ бо душман, муборизаи ӯ барои интиқом, имони ниҳоии ӯ ва дохил шудани ӯ ба Толори имон назар андозем.
Ояндаи дурахшон
Абдон, довар пеш аз Шимшӯн, ҳашт сол пеш аз маргаш Исроилро доварӣ кард (Доварон 12:15). Дарҳол пас аз маргаш, банӣ-Исроил дар назари Худованд бадӣ карданд ва чил сол ба дасти фалиштиён дода шуданд. Чунин ба назар мерасид, ки умеде нест. Дигар доварон ҳангоми даъват шуданашон аз ҷониби Худованд барои наҷот додани мардум калонсол буданд. Аммо Худованд барои довари оянда чизи бузургтаре дар назар дошт. Маноҳ ва зани бефарзандаш барои фарзанд дуо мекарданд; Худованд дуои онҳоро иҷобат кард ва ба онҳо писаре дод, ки барои Исроил наҷотдиҳанда хоҳад буд. Худованд ҳамеша чизи бузургтаре дар назар дорад, вақте ки мо худро заиф, бефарзанд ва вобаста меёбем. Ӯ ҳамеша дар бораи сабаби бузургтар фикр мекунад: «Фикрҳои Ӯ аз фикрҳои мо баландтаранд» (Ишаъё 55:8-9).
Фариштае ба зани Маноҳ зоҳир шуд ва ба ӯ дар бораи писари ояндаашон ва умеди Исроил нақл кард. Ӯ ба вай дастурҳо дар бораи парҳезаш дод ва изҳор дошт, ки писарашон аз батни модар назерӣ хоҳад буд. Чӣ ояндае барои Шимшӯн! Мувофиқи Ададҳо 6, назри назерӣ ҷудоии комил аз ҷаҳон ва тақдис ба Худовандро дар бар мегирифт.
Назерӣ бояд аз шароб, нӯшокии сахт, сиркои шароб, сиркои нӯшокии сахт, оби ангур ва ангур худдорӣ мекард; ӯ на тухми ангур ва на пӯсти ангурро хӯрда наметавонист. Ҳамаи ин дар бораи худдорӣ аз мастӣ ва лаззате, ки бо ҷаҳон алоқаманд аст, сухан меронад. Лаззати ӯ бояд дар Худованд ёфт мешуд. Ӯ бояд мӯяшро дароз мекард, ки ин нишонаи ҷудоӣ аз ҷаҳон ва вобастагӣ ба Худованд аст. Ниҳоят, ӯ набояд худро бо ҷасади мурда олуда мекард, ки ин нишонаи олуда нашудан аз пӯсидагии гуноҳ ва наҷосати ҷаҳон аст.
Худованд ин назрро барои Шимшӯн дошт, зеро Ӯ мехост ӯро ба таври пурқувват истифода барад. Маноҳ хабари муборакро аз занаш шунид ва онро фариштае тасдиқ кард, ки дар шӯълаи қурбонии онҳо боло рафт ва дигар ҳеҷ гоҳ зоҳир нашуд (Доварон 13:18-21). Шимшӯн, ҳарчанд ҳанӯз аз ҷониби волидонаш номгузорӣ нашуда буд, ояндаи дурахшон дошт. Номи ӯ маънои «офтобаки хурд»-ро дорад. Худованд мехост, ки ӯ дурахшад! Ӯ бояд ҳамчун писари волидони худотарс, ҳамчун назирии Худо ва ҳамчун доваре, ки «оғоз» мекунад, то банӣ-Исроилро аз дасти фалиштиён наҷот диҳад, дурахшад. Чӣ қадар дурнамои дурахшон Худованд барои мо дорад! Дар Доварон 13:24-25 рӯҳбаландии бузург дода шудааст: таваллуди Шимшӯн аз зани қаблан бефарзанд, афзоиши минбаъдаи ӯ, оғози ҳаракати Рӯҳ дар урдугоҳи Дон (ки маънои «доварӣ»-ро дорад).
Дӯстӣ бо душман
Боби 13 бо Шимшӯн дар ҳолати хуб ба охир мерасад, аммо боби оянда ӯро ба Тимнот меравад ва бо душман дӯстӣ мекунад. Ӯ бо одамоне омехта шуд, ки Худованд ӯро барои мағлуб карданашон ба воя расонида буд. Ӯ дар байни фалиштиён занеро ёфт: «Вай ба ман хеле писанд аст». Падараш ӯро аз издивоҷ бо духтари «фалиштиёни номахтун» ҳушдор дод (14:3). Аммо Шимшӯн ба худписандӣ майл дошт. Сарфароӣ оғоз ёфта буд.
Китоби Муқаддас моро ҳушдор медиҳад, ки бо кофирон нобаробар ҳамкорӣ накунем (2 Қӯринтиён 6:14). Шимшӯн худро, оилаашро ва тамоми Исроилро бо фалиштиён пайваст. Китоби Муқаддас инчунин мегӯяд: «Ҳеҷ кас, ки ҳамчун сарбоз меравад, худро ба корҳои зиндагӣ гирифтор намекунад, то ба он ки ӯро ҳамчун сарбоз ба хидмат гирифтааст, писанд ояд» (2 Тимотиюс 2:4). Аммо Шимшӯн, як пешвои Исроил, бо душмани қавми Худо дӯстӣ кард, ки дар ниҳоят ба нокомӣ оварда расонд. Ҳарчанд Худованд барои фалиштиён фурсате меҷуст, иродаи Шимшӯн аён буд. Худованд ҳатто нокомиҳои моро истифода мебарад. Шери ҷавон бар зидди ӯ ғурриш кард, аммо ӯ бо қудрати Рӯҳ онро кушт (Доварон 14:5-6). Иблис ҳамчун «шери ғурриш» омад.
Шимшӯн бар шер ғолиб омад, аммо баъд ба найрангҳои ӯ (се зан) афтод. Ӯ бо он зан издивоҷ кард ва бо душман зиёфат дод. Ӯ як муаммо пешниҳод кард ва сарварони фалиштиён занашро маҷбур карданд, ки ҷавобро пайдо кунад. Дар шакли ҳақиқӣ, душман ҳатто таҳдиди маргро барои ба даст овардани чизҳои моддӣ, сӣ курта ва сӣ либоси ивазшаванда истифода бурд. Боби мазкур бо нокомӣ ба охир мерасад, зеро зани Шимшӯн ба ҳамроҳаш дода шуд. «Офтобаки хурд» хира шуд ва ояндаи дурахшон тира ба назар мерасид!
Мубориза, аммо барои интиқом
Дар боби 15 мо Шимшӯнро мебинем, ки мубориза мебарад, аммо барои интиқом. Пас аз фаҳмидани он ки занаш дода шудааст, ӯ киштзорҳои фалиштиёнро оташ зад. Дар навбати худ, онҳо зан ва падарарӯси ӯро куштанд. Барои интиқом гирифтан, Шимшӯн онҳоро бо «қатли бузург» зад (15:7-8). Ҳарчанд Худованд вазъиятро истифода бурд, Шимшӯн бояд шарафи Худованд ва қавми Ӯро ҳимоя мекард, на интиқом мегирифт. Оё хислати мо моро дар ҳолате мегузорад, ки шарафи Худовандро ҳимоя кунем ё интиқом гирем? Оё мо ҷангҳои Худовандро бо роҳи худ мубориза мебарем? Мутаассифона, ҳатто Яҳудо маҷбур шуд, ки ба Шимшӯн рӯй гардонад ва се ҳазор мардро фиристод, то ӯро барои амнияти худ ба фалиштиён супоранд.
Дар Доварон 15:14-15, Рӯҳи Худо бар ӯ омад, бандҳои ӯро шикаст ва ӯ бо устухони ҷоғи хар ҳазор мардро кушт. Худоро шукр, Ӯ ҳамеша бо бандагонаш ҳатто дар нокомӣ аст. Ғайр аз наҷот додани ӯ аз фалиштиён, Ӯ ба Шимшӯни хаста об дод. Дар ҳақиқат, Ӯ хастагонро тароват мебахшад! Боби 15 бо ин суханон ба охир мерасад: «Ва ӯ Исроилро дар рӯзҳои фалиштиён бист сол доварӣ кард». Дар ин қисми ҳаёти Шимшӯн, мо баъзе шуоъҳои офтоб ва файзи фаровони Худоро дар миёни нокомиҳои зиёд мебинем.
Амали ниҳоии имон
Боби охирини ҳаёти Шимшӯн ду занро дар бар мегирад. Ӯ шабро бо фоҳишае дар Ғаза (ки маънои «вай қавӣ буд»-ро дорад) гузаронд. Беҳуда, фалиштиён барои куштани ӯ дар субҳ камин гузоштанд. Аммо дар нисфи шаб ӯ дарҳои дарвозаи шаҳрро, ҳамроҳ бо сутунҳо ва панҷараҳои онҳо, гирифт ва онҳоро ба кӯҳи назди Ҳеброн бурд. Худоро шукр барои Он ки ба мо дар шаб сурудҳо ва озодӣ медиҳад, чунон ки ба Павлус ва Сило дар зиндон дод. Дар водии Сӯрек, Далила (ки маънои «паст кардашуда»-ро дорад) сабаби марги ниҳоии ӯ шуд. Шимшӯн, ки то охир бо душман флирт мекард, аз «найрангҳои душман» мағлуб шуд. Ҳикоя шинос аст; ӯ сирри қувваи бузурги худро ошкор кард. Ӯ фикр мекард, ки худро мисли пештара озод мекунад, аммо мефаҳмад, ки қудрате надорад (16:20-21). «Шаҳвати чашм» ӯро дар аксари ҳаёташ ба мушкилот гирифтор карда буд, акнун фалиштиён он чашмҳоро кӯр карданд!
Дар фурӯтанӣ ва шикаст, Шимшӯн маҷбур шуд, ки дар зиндон мисли ҳайвон ғалларо майда кунад. Ҳафт мӯи сараш, ки нишонаи назри назирии ӯ буд, бурида шуд. Ӯ нишонаи зоҳирии тақдисро, ки дар аксари ҳаёташ риоя накарда буд, аз даст дод. Мо бо нишонаи зоҳирии тақдиси ботинии худ чӣ гунаем? Оё мо иҷозат медиҳем, ки нури мо дурахшад? Шимшӯн ҳаёти худро дар занҷир ба охир расонд.
Ин довар, ки аз батни модараш ба Худо тақдис шуда буд, аз зиндон бароварда шуд, то аз ҷониби фалиштиёни маст масхара карда шавад. Аммо Худоро шукр барои файзи комили Ӯ! Дар мавриди Шимшӯн, мӯи сараш дар зиндон дубора сабзид. Худованд дуои ниҳоии ӯро шунид ва иҷобат кард, ки ба ӯ иҷозат дод, ки фалиштиёни бештарро «дар маргаш назар ба онҳое, ки дар ҳаёташ кушта буд» бикушад (16:30). Имони Шимшӯн мутаассифона танҳо дар охири ҳаёташ дида шуд. Аммо Навиштаҳо ӯро дар маргаш ситоиш мекунанд. Шимшӯн дар ҷое дафн карда шуд, ки Рӯҳ бори аввал бар ин «офтобаки хурд» ҳаракат кард.
Толонгоҳи имон
Ба назари мо чунин менамояд, ки Шимшӯн ҳаёти пур аз нокомӣ дошт, аммо ӯ дар «Толонгоҳи имон»-и Ибриён 11 ба охир расид. Ин рӯйхати бузург чунин шахсиятҳои намоёнро дар бар мегирад, ба монанди Ҳобил, Ҳанӯх, Нӯҳ, Иброҳим, Исҳоқ, Яъқуб, Еҳушаъ, Ҷидъӯн – ва Шимшӯн (Ибриён 11:32). Инсон Шимшӯнро ба ин рӯйхат нагузошт – Худо гузошт. Худоро барои Шимшӯн шукр! Биёед кӯшиш кунем, ки тамоми умри худро барои Худованд хуб давем, аммо агар мо нокомӣ дошта бошем, биёед кӯшиш кунем, ки хуб ба охир расонем.
Сирри ҳаёте, ки хислати Худо мехоҳад, ин аст, ки «дар макони махфии Ҳаққи Таоло зиндагӣ кунад ва дар зери сояи Қодири Мутлақ бимонад» (Забур 91:1). Худованд барои Шимшӯн нақшаҳои бузург дошт, ҳатто пеш аз он ки ӯ ҳомиладор шавад. Шимшӯн, довари пурқувват, ки бояд Исроилро аз фалиштиён наҷот медод, мутаассифона, дар бораи қудрати бузурги Худо тавассути заифии бузурги худ омӯхт. Бисёр вақт, мутаассифона, мо низ ҳамин тавр меомӯзем.
