Дар боби 15, ҳавворӣ Павлус тамоми бобро ба як мавзӯъ, эҳё бахшидааст. Ӯ онро ба ду тарз баррасӣ мекунад. Аввалан, ӯ эҳёи Масеҳро тасдиқ мекунад ва сипас, дар натиҷаи эҳёи Ӯ, Павлус дар бораи эҳёи имондорон дар Масеҳ сухан меронад — Тасдиқи эҳёи Масеҳ ва оқибатҳои он барои мо. Эҳёи Масеҳ санги асосии масеҳият аст. Аз ин ҳақиқат ҳама чизи дигар мерӯяд! Гуфта шудааст,
«Чӣ тавре ки дил хуни ҳаётбахшро ба ҳар як қисми бадан мекашад, ҳамин тавр ҳақиқати эҳё ба ҳар як соҳаи ҳақиқати Инҷил ҳаёт мебахшад.» Ин эҳёи Масеҳ аст, ки:
- Ӯро Писари Худо эълон мекунад. Павлус дар Румиён 1:3-4 мегӯяд,
«дар бораи Писари Худ Исои Масеҳ Худованди мо, ки аз насли Довуд аз рӯи ҷисм таваллуд шудааст, ва аз рӯи Рӯҳи муқаддас бо қудрат Писари Худо эълон шудааст, ба воситаи эҳё аз мурдагон.»
- Ҳамаи ҳақиқатро ба ҳамаи суханоне, ки Ӯ гуфтааст, тасдиқ мекунад. Фаришта метавонист бигӯяд,
«Ӯ дар ин ҷо нест; зеро Ӯ эҳё шудааст, чунон ки гуфта буд. Биёед, ҷоеро, ки Худованд хобида буд, бубинед» (Матто 28:6).
- Ба имондор қабули Худоро аз кафорати Ӯ дар салиб кафолат медиҳад, ки моро бо адолати комил мепӯшонад, чунон ки Румиён 4:25 ба мо мегӯяд,
«ки барои гуноҳҳои мо таслим карда шуд, ва барои сафедшавии мо эҳё шуд.»
- Барои ҳаёти ҳаррӯзаи масеҳӣ ва хидмат қудрати илоҳӣ медиҳад. Павлус орзу дошт,
«ки Ӯро ва қудрати эҳёи Ӯро, ва шарикии азобҳои Ӯро бишносам, ба марги Ӯ мувофиқат карда» (Филиппиён 3:10).
- Ба воситаи он Масеҳ Сарвари Калисо гардида, дар дасти рости Падар тахтнишин шудааст.
«амали қудрати бузурги Ӯ, ки Ӯ дар Масеҳ амал кард, вақте ки Ӯро аз мурдагон эҳё кард ва Ӯро дар дасти рости Худ дар ҷойҳои осмонӣ нишонд, хеле болотар аз ҳар як сарварӣ ва қудрат ва зӯрӣ ва ҳукмронӣ, ва ҳар як номе, ки ном бурда мешавад, на танҳо дар ин аср, балки дар он ки меояд. Ва Ӯ ҳама чизро зери пойҳои Ӯ гузошт ва Ӯро сарвари ҳама чиз барои калисо дод» (Эфсӯсиён 1:19-22).
- Эҳёи ҳар касеро, ки ба кори анҷомёфтаи Масеҳ имон меорад, кафолат медиҳад.
«Аз ин рӯ, акнун барои онҳое, ки дар Масеҳ Исо ҳастанд, ҳеҷ маҳкумият нест» (Румиён 8:1).
- Ин нуқтаи меҳварии таҷдиди мост,
«Муборак бод Худо ва Падари Худованди мо Исои Масеҳ, ки аз рӯи раҳмати фаровони Худ моро ба умеди зинда ба воситаи эҳёи Исои Масеҳ аз мурдагон дубора таваллуд кардааст» (1 Петрус 1:3).
Заминаи 1 Қӯринтиён 15
Павлус ин бобро навишт, зеро одамон ба шубҳа кардан дар бораи таълимоти эҳёи имондорон шурӯъ карда буданд. Баъзеҳо онро инкор мекарданд, чунон ки дар 15:12,
«Чӣ тавр баъзеҳо мегӯянд, ки эҳёи мурдагон нест?» Дар ҳоле ки дигарон онро намефаҳмиданд, чунон ки дар 15:35,
«Касе хоҳад гуфт, ки мурдагон чӣ тавр эҳё мешаванд? Ва бо кадом ҷисм меоянд?» Павлус равшан месозад, ки инкор кардани эҳёи мурдагон инкор кардани эҳёи Масеҳ аст, ва инкор кардани эҳёи Масеҳ инкор кардани худи қудрати Наҷот аст.
Шарҳи боб
Павлус шаш далели қатъии эҳёро пешниҳод мекунад, ки барои хомӯш кардани баҳс бар зидди ин таълимот пешбинӣ шудаанд.
- Далели Китоби Муқаддас (оятҳои 1-4)
- Далели таърихӣ (оятҳои 5-11)
- Далели мантиқӣ (оятҳои 12-19)
- Далели теологӣ (оятҳои 20-28)
- Далели ахлоқӣ (оятҳои 29-34)
- Далели экологӣ (оятҳои 35-57)
Ин боби аъло бо баёнияи равшани он ки Инҷили наҷотбахш дар бораи чӣ аст, оғоз меёбад. Аз он ҷо, оятҳо мисли суханони суруди бузург якҷоя баланд мешаванд. Павлус борҳо ва борҳо ин нақши бузургро садо медиҳад: Исои Масеҳ дар ҳақиқат эҳё шудааст! Муқаддасон ба ёд меоранд, ки азбаски Исо зинда аст, онҳо низ зинда хоҳанд монд. Ба онҳо хотиррасон карда мешавад, ки ҳатто агар марг ин ҷисмҳои мирандаро бигирад ҳам, мо дар ҷисми нав дар ҷои наве бо номи Биҳишт зиндагӣ хоҳем кард. Чӣ ҳақиқатест, ки имрӯз моро рӯҳбаланд мекунад!
Солҳо пеш, Билл ва Глория Гайтер нақши суруди «Азбаски Ӯ зинда аст»-ро навиштанд. Ояти аввал ва нақш чунин аст:
Худо Писари Худро фиристод, онҳо Ӯро Исо номиданд; Ӯ омад, то дӯст дорад, шифо диҳад ва бахшад; Ӯ зиндагӣ кард ва мурд, то бахшиши маро бихарад; Қабри холӣ он ҷост, то исбот кунад, ки Наҷотдиҳандаи ман зинда аст!
Азбаски Ӯ зинда аст, ман метавонам ба фардо рӯ ба рӯ шавам. Азбаски Ӯ зинда аст, ҳама тарс аз байн рафтааст. Азбаски ман медонам, ки Ӯ ояндаро дар даст дорад Ва зиндагӣ арзиши зиндагӣ дорад, танҳо азбаски Ӯ зинда аст.
Ин суруд худи ҳақиқати эҳёро дар бар мегирад ва чунин умед ва итминон мебахшад!
Эълони пурқувват (15:20)
«Аммо акнун Масеҳ аз мурдагон эҳё шудааст ва нахустмеваи онҳое гардидааст, ки хобидаанд.» Ба «Аммо акнун» диққат диҳед, ин калимаи калидӣ аст, ки оятҳои 12-19-ро мепайвандад ва муқоиса мекунад. Дар он оятҳо Павлус ҳафт «агар»-ро (оятҳои 12, 13, 14, 15, 16, 17, 19) дод. Дар ояти 20 ӯ бо қатъият эълон мекунад, «Аммо акнун Масеҳ аз мурдагон эҳё шудааст!» Дигар «агар» нест. Ин як қисми муҳими Инҷил аст, чунон ки ӯ дар ёздаҳ ояти аввал таълим дода буд, ки дар он ҷонибҳои китобӣ ва таърихии Инҷилро дод.
Дар ин ҷо Павлус идома медиҳад, ки Худованд Исо, ки аз мурдагон эҳё шудааст, нахустмеваи онҳое гардидааст, ки хобидаанд. Ин ғояи нахустмева моро ба Ибодат 23:9-14 бармегардонад, ки дар он деҳқоне, ки тухмӣ кошта буд, пас аз пухта расидани он як мушт тухмӣ мегирифт ва он нахустмеваҳоро ба Худованд пешниҳод мекард. Ин нишон медод, ки ҳама чиз аз Худо бо қудрати Ӯ ва барои ҷалоли Ӯст! Он боқимондаи ҳосилро, ки дар ҳосили пурра пайравӣ мекард, интизор буд! Масеҳ ҳамчун нахустмеваи мо эҳёи моро кафолат медиҳад. Азбаски Масеҳ эҳё шудааст, мо низ эҳё хоҳем шуд!
Муқоисаи мувозӣ (15:21-22)
«Зеро азбаски марг ба воситаи одам омад, эҳёи мурдагон низ ба воситаи Одам омад. Зеро чунон ки дар Одам ҳама мемиранд, ҳамин тавр дар Масеҳ ҳама зинда хоҳанд шуд.» Павлус ба тавсифи оқибатҳои доктринавии эҳёи Масеҳ идома медиҳад ва ӯ инро бо истифода аз ду ҳолати тавзеҳӣ, яке дар ояти 21 ва дигаре дар ояти 22, анҷом медиҳад. Ба калимаи «Зеро» дар ҳар ду оят диққат диҳед; ин як тавзеҳи дугонаи ояти 20-ро нишон медиҳад. Павлус ба мо хотиррасон мекунад, ки дар таърихи инсон ду мард ҳастанд. Худо ду мард, ду сарвар, Одам ва Масеҳро мебинад. Тамоми ҷаҳон ё дар Одам аст ё дар Масеҳ. Ҳамаи онҳое, ки ҳанӯз дар Одам ҳастанд, маргро аз сар мегузаронанд, аммо дар Масеҳ, ҳама зинда мешаванд. Ин дар Румиён 5:12-19 хеле равшан дида мешавад.
Тартиби дуруст (15:23-24)
«Аммо ҳар як дар тартиби худ: Масеҳ нахустмева, баъд онҳое, ки ҳангоми омадани Ӯ аз они Масеҳ ҳастанд. Сипас охир меояд, вақте ки Ӯ Малакутро ба Худои Падар месупорад, вақте ки Ӯ ба ҳамаи ҳукмронӣ ва ҳамаи ҳокимият ва қудрат хотима медиҳад.» Дар ин оятҳо, Павлус як ҷадвали замонӣ ё тартиби рӯйдодҳоро дар эҳё баён мекунад. Аввалан, Масеҳ нахустмева, сипас онҳое, ки ҳангоми омадани Ӯ аз они Масеҳ ҳастанд. Ин дар Румиён 8:23-24 зикр шудааст,
«мо низ, ки нахустмеваҳои Рӯҳро дорем, худамон дар даруни худ нола мекунем, бо шавқ интизори фарзандхондӣ, наҷоти ҷисми худ ҳастем. Зеро мо дар ин умед наҷот ёфтем, аммо умеде, ки дида мешавад, умед нест; зеро чаро касе ҳанӯз ба он чизе, ки мебинад, умед мебандад?» Ва он барои мо дар 1 Таслӯникиён 4:13-18 муфассал оварда шудааст,
«Аммо ман намехоҳам, ки шумо, бародарон, дар бораи онҳое, ки хобидаанд, бехабар бошед, то ки мисли дигарон, ки умед надоранд, ғамгин нашавед. Зеро агар мо имон дорем, ки Исо мурд ва дубора эҳё шуд, ҳамин тавр, Худо онҳоеро, ки дар Исо хобидаанд, бо Ӯ хоҳад овард. Зеро инро мо ба шумо бо каломи Худованд мегӯем, ки мо, ки зиндаем ва то омадани Худованд боқӣ мемонем, ҳеҷ гоҳ аз онҳое, ки хобидаанд, пеш нахоҳем рафт. Зеро Худованд худаш аз осмон бо фарёд, бо овози сарфаришта, ва бо карнаи Худо фуруд хоҳад омад. Ва мурдагон дар Масеҳ аввал эҳё хоҳанд шуд. Сипас мо, ки зиндаем ва боқӣ мемонем, якҷоя бо онҳо дар абрҳо баланд хоҳем шуд, то Худовандро дар ҳаво пешвоз гирем. Ва ҳамин тавр, мо ҳамеша бо Худованд хоҳем буд. Аз ин рӯ, якдигарро бо ин суханон тасаллӣ диҳед.» Ин дурнамо ҳамаи онҳоеро, ки дар Масеҳ ҳастанд, ҳамаи онҳоеро, ки ҳангоми омадани Ӯ аз они Ӯ ҳастанд, интизор аст!
«Сипас охир меояд, вақте ки Ӯ Малакутро ба Худои Падар месупорад, вақте ки Ӯ ба ҳамаи ҳукмронӣ ва ҳамаи ҳокимият ва қудрат хотима медиҳад.» Ин моро ба охири тартиботи ҷаҳонӣ, пирӯзии ниҳоии Масеҳ бар ҳамаи бадӣ мебарад. Ин ба давраи мусибат ва подшоҳии ҳазорсола назар мекунад, ба замоне, ки ҳамаи ҳокимият (онҳое, ки ҳукмронӣ мекунанд) ва ҳамаи қудрат (чӣ тавр онҳо ҳукмронӣ мекунанд) доварӣ хоҳанд шуд. Масеҳ эҳё шудааст, то ҳамаи ҳокимият ва қудратро ба охир расонад!
Ҳукмронии ваъдашуда (15:25-28)
Дар Матто 28:18, Худованд Исо гуфт, «Ҳамаи ҳокимият ба Ман дода шудааст…» Дар Ибриён 2:9, мо мехонем,
«Зеро Ӯ ҷаҳони ояндаро, ки мо дар бораи он сухан меронем, ба фариштагон тобеъ накардааст. Аммо касе дар ҷое шаҳодат дода, гуфт: «Инсон чист, ки Ту ӯро дар хотир дорӣ, ё писари инсон чист, ки Ту ба ӯ ғамхорӣ мекунӣ? Ту ӯро каме аз фариштагон пасттар кардаӣ; Ту ӯро бо ҷалол ва шараф тоҷдор кардаӣ, ва ӯро бар корҳои дастҳои Худ гузоштаӣ. Ту ҳама чизро зери пойҳои ӯ тобеъ кардаӣ.» Зеро дар он ки Ӯ ҳама чизро зери ӯ тобеъ кард, Ӯ чизеро нагузошт, ки зери ӯ тобеъ набошад. Аммо акнун мо ҳанӯз ҳама чизро зери ӯ тобеъ намебинем. Аммо мо Исоро мебинем, ки каме аз фариштагон пасттар карда шуд, барои азоби марг бо ҷалол ва шараф тоҷдор шуд, то ки Ӯ, ба файзи Худо, маргро барои ҳама бичашад.» Аз сабаби марг, дафн ва эҳёи Худованд Исои Масеҳ, Худо ин ҳамон Исоро Худованд ва Масеҳ гардонид (Аъмол 2:36). Хуб мебуд, ки ба суханронии Петрус дар Аъмол 2 назар андозем, то бубинем, ки ин ҳамон Касе, ки маслуб шуд, Худо Ӯро эҳё кард, баланд бардошт ва ҷалол дод (оятҳои 24, 29-36). Нукта ин аст, ки Худованд Исо ҳоло ҳукмронӣ мекунад ва ҳамчун Подшоҳи Подшоҳон ва Худованди Худовандон ҳукмронӣ хоҳад кард. Имрӯз Ӯ дар дилҳои онҳое, ки ба Ӯ эътимод доранд, ҳукмронӣ мекунад. Мувофиқи Румиён 5:20-21, файз ба воситаи адолат ҳукмронӣ мекунад, ва онҳое, ки дар Масеҳ ҳастанд, файз бар мо ҳукмронӣ мекунад (Румиён 6:14). Аммо чунон ки дар Ибриён 2 мехонем, мо ҳанӯз ҳама чизро зери Ӯ намебинем. Аммо оятҳои мо дар 1 Қӯринтиён 15 ба он рӯз назар мекунанд! Ӯ барои ҳукмронӣ эҳё шуд! Наҷотдиҳандаи мурда наметавонад ҳукмронӣ кунад! Аммо Ӯ эҳё шудааст ва ҳукмронӣ хоҳад кард. Ҳам Петрус дар Аъмол 2 ва ҳам Павлус дар ин ҷо ба замоне ишора мекунанд, ки ҳамаи душманони Ӯ пойгоҳи пойҳои Ӯ хоҳанд шуд. Ин аз Забур 110 меояд ва ба рӯзи оянда назар мекунад!
Дар салиб, Худованд Исо Ӯро, ки қудрати марг дорад, шикаст дод (Ибриён 2:14-15), аммо дар рӯзи оянда, душмани охирин, Марг, нобуд хоҳад шуд, зеро Ӯ зинда аст! Он чизеро, ки Одами аввал аз даст дод, Худованд Исо, Одами қаблӣ, дубора ба даст овард! Он чизеро, ки инсони аввал аз даст дод, ба воситаи инсони дуюм ба даст оварда шуд! Ин қувваи ояти 27 аст, ки метавонад бо Забур 8 ва ояте, ки мо дар Ибриён 2 хондем, муқоиса карда шавад. Эҳё нест, сууд нест; сууд нест, баландбардорӣ нест; баландбардорӣ нест, тахтнишинӣ нест!
Ояти 28 ба ҳолати абадӣ назар мекунад, ки дар он Малакут дигар Малакути Писари Инсон нахоҳад буд, балки Малакути Худо дар шакли абадӣ вуҷуд хоҳад дошт! Писар, Худованд Исои Масеҳ, ки ҳама чиз ба Ӯ тобеъ хоҳад шуд, пас худаш низ ба Ӯ, ки ҳама чизро зери Ӯ гузошт, тобеъ хоҳад шуд, то Худо дар ҳама чиз ҳама бошад! Ҳамаи ин аз сабаби эҳёи Масеҳ!
Ин иҷрои ниҳоии Румиён 11:36 аст,
«Зеро аз Ӯ ва ба воситаи Ӯ ва ба Ӯ ҳама чиз аст, ки ҷалол то абад бод. Омин.»
Рӯзе, ки осмон аз ҳамду санои Ӯ пур буд, Рӯзе, ки гуноҳ сиёҳтарин буд, Исо омад, то аз бокира таваллуд шавад, Дар миёни одамон зист, Ӯ намунаи ман аст!
Зинда буда, Ӯ маро дӯст дошт; мурда, Ӯ маро наҷот дод; Дафншуда, Ӯ гуноҳҳои маро дур бурд; Эҳё шуда, Ӯ маро то абад озодона сафед кард: Рӯзе Ӯ меояд – Эй рӯзи пурҷалол!
Рӯзе онҳо Ӯро ба кӯҳи Ҷолҷота бурданд, Рӯзе онҳо Ӯро ба дарахт мехкӯб карданд, то бимирад; Азоб кашида, нафратшуда ва радшуда: Гуноҳҳои моро бардошта, Ӯ Наҷотдиҳандаи ман аст!
Рӯзе онҳо Ӯро дар боғ танҳо гузоштанд, Рӯзе Ӯ истироҳат кард, аз азоб озод; Фариштагон бар қабри Ӯ фуруд омада, посбонӣ карданд; Умеди беумедон, Ӯ Наҷотдиҳандаи ман аст!
Рӯзе қабр дигар Ӯро пинҳон карда натавонист, Рӯзе санг аз дар ғелид; Сипас Ӯ эҳё шуд, бар марг пирӯз шуд; Акнун Ӯ ба осмон баромадааст, Худованди ман то абад!
Рӯзе карнай барои омадани Ӯ садо хоҳад дод, Рӯзе осмонҳо бо ҷалоли Ӯ хоҳанд дурахшид; Рӯзи аҷоиб, Маҳбуби ман меорад; Наҷотдиҳандаи пурҷалол, ин Исо аз они ман аст! — «Як рӯз» аз Ҷон Вилбур Чапман (1910)
