САВОЛ: Лутфан ин изҳороти зоҳиран зиддиятнокро шарҳ диҳед: «Ту наметавонӣ рӯи Маро бубинӣ, зеро ҳеҷ кас Маро дида, зинда намемонад» (Хуруҷ 33:20 NKJV), ва «Зеро ки ман Худоро рӯ ба рӯ дидам, ва ҷони ман ҳифз шуд» (Ҳастӣ 32:30). «Худо инсон нест, ки дурӯғ гӯяд» (Ададҳо 23:19), ва «Ва Яъқуб танҳо монд: ва Марде бо ӯ гуштин гирифт» (Ҳастӣ 32:24).
ҶАВОБ: Худованди мо ба мо мегӯяд, ки «Худо Рӯҳ аст» (Юҳанно 4:24). Ҳеҷ кас наметавонад ба Худо дар вуҷуди аслии Ӯ нигоҳ кунад. Ӯ дар «нури дастнорас» (1 Тимотиюс 6:16) сокин аст, ва ҳеҷ кас Ӯро надидааст ва наметавонад бубинад. Ҳатто он мавҷудоти муқаддаси фариштагӣ, серафимҳо, дар ҳузури пуршукӯҳи Ӯ рӯи худро мепӯшанд ва ба якдигар фарёд мезананд: «Муқаддас, муқаддас, муқаддас аст Худованди лашкарҳо; тамоми замин аз ҷалоли Ӯ пур аст» (Ишаъё 6:1-3).
Аммо Худо дар файзи аҷиби худ ба инсон даст дароз кардааст. Муҳим аст, ки инро равшан нигоҳ дорем. Худо метавонад ба инсон даст дароз кунад. Инсон наметавонад ба Ӯ даст дароз кунад – шоҳиди анҷоми фалокатбори лоиҳаи бурҷи Бобил (Ҳастӣ 11). Аммо аз худи оғози таърихи инсон Худо ба ӯ даст дароз кардааст. Дар Адан, зану шавҳари гунаҳкор «садои Худованд Худоро шуниданд, ки дар боғ дар сардии рӯз роҳ мерафт, ва Одам ва занаш худро аз ҳузури Худованд Худо пинҳон карданд» (Ҳастӣ 3:8). Вақте ки Худо ба инсон даст дароз кардааст, Ӯ инро дар шакли намоён анҷом додааст.
Чунин зуҳурот баъзан теофания (зуҳуроти илоҳӣ) номида мешаванд. Мо метавонем, масалан, дар бораи «фариштаи Худованд» хонем, ки дар Аҳди Қадим ба касе зоҳир мешавад; вақте ки мо хонданро давом медиҳем, дарк мекунем, ки ин Худои Худаш дар шакли намоён буд. Худо (ва ду фаришта) ба Иброҳим зоҳир шуд (Ҳастӣ 18), бо Яъқуб гуштин гирифт (Ҳастӣ 32:24-30), рӯ ба рӯ бо Мусо сухан гуфт (Ададҳо 12:8), ба Еҳушаъ ҳамчун Сардори лашкари Худованд зоҳир шуд (Еҳушаъ 5:13-15), ба Ҷидъӯн (Доварон 6:11-18), ба зани Маноҳ (Доварон 3:3-9) ва дигарон дар Аҳди Қадим зоҳир шуд. Баъзеҳо метарсиданд. Онҳое, ки ба роҳ рафтан бо Худо одат карда буданд, эҳтиром нишон медоданд – тарси Худованд – аммо на даҳшат.
Намунаи олии даст дароз кардани Худо ба инсон, албатта, дар Аҳди Ҷадид аст: «Падар Писарро ҳамчун Наҷотдиҳандаи ҷаҳон фиристодааст» (1 Юҳанно 4:14). «Худо дар ҷисм зоҳир шуд, дар Рӯҳ сафед карда шуд, аз ҷониби фариштагон дида шуд» (1 Тимотиюс 3:16). Чӣ аҷиб аст, ки дарк кунем, ки фариштагон рӯи Офаридгори худро бори аввал диданд, вақте ки онҳо ба «Кӯдаке, ки дар матоъҳои печондашуда дар охур хобида буд» (Луқо 2:8-16) нигоҳ карданд. Яке аз ҳадафҳои бузурги Худованд Исо дар ин ҷо дар рӯи замин будан ин буд, ки Падарро дар тамоми дили муҳаббати Ӯ ошкор кунад. Ӯ гуфт: «Касе ки Маро дидааст, Падарро дидааст» (Юҳанно 14:9). Ва азбаски марг ва эҳёи Ӯ, Падари Ӯ акнун Падари мо низ ҳаст (Юҳанно 20:17).
Билаам дуруст гуфт, ки «Худо инсон нест, ки дурӯғ гӯяд» (Ададҳо 23:19). Аммо дар файзи бепоён ва аҷиби худ, Худо хам шуд, то инсон шавад. Ва Худованд Исо, ҳамчун инсон, акнун ба осмон сууд кардааст ва дар дасти рости Худо нишастааст (Ибриён 1:3,13). Ӯ дар он ҷо аз номи мо, Саркоҳини Бузурги мо ва Шафоатгари мо назди Падар аст (Ибриён 4:14; 1 Юҳанно 2:1). Дар ҳақиқат, ба гуфтаи забурнавис, «Ин кори Худованд буд; он дар назари мо аҷиб аст» (Забур 118:23).
Худо ба инсон фуруд омад, то инсонро ба ҳузури Худаш баланд бардорад: «Ва ҳамин тавр мо ҳамеша бо Худованд хоҳем буд» (1 Таслӯникиён 4:17). Дар тамоми абадият, «хаймаи Худо бо одамон аст, ва Ӯ бо онҳо сокин хоҳад шуд, ва онҳо қавми Ӯ хоҳанд буд. Худои Худаш бо онҳо хоҳад буд ва Худои онҳо хоҳад буд» (Ваҳй 21:3). Бо расул мо метавонем фарёд занем: «Оҳ, умқи сарватҳои ҳам ҳикмат ва ҳам дониши Худо! Чӣ қадар номуайян аст довариҳои Ӯ ва роҳҳои Ӯ, ки пайдо кардан ғайриимкон аст!» (Румиён 11:33).
