«Исои Масеҳ, маслубшуда, пеши назари шумо тасвир шудааст» (Ғалотиён 3:1). Феъли «пешниҳод кардан» дар ин ҷо ҳамчун «тасвир кардан» тарҷума шудааст. Ин калима метавонад воқеан маънои «эълон кардан», яъне ҳамчун плакат овехтан ё «ба таври оммавӣ таблиғ кардан»-ро дошта бошад. Калимаи аслӣ решаи маъмулии феъли кашидан ё навиштан, «графе»-ро дорад, ки ҳама аз истифодаи он дар як қатор истилоҳоти англисӣ ва префикси «про» мешиносанд, ки дар таркиб бо феъл метавонад маънои «пеши назари шумо»-ро дошта бошад. Баъзеҳо иддао доранд, ки ин ибора барои ишора ба одати продюсерҳои театри юнонӣ истифода мешуд, ки намоишҳои худро тавассути плакатҳо, ки дар онҳо тафсилоти намоиш тасвир шуда буданд, маълум мекарданд; шояд ба қадри кофӣ барои бедор кардани иштиҳои тамошобинони манфиатдор, ҳамон тавре ки имрӯзҳо дар матбуот ё дар плакатҳои оммавӣ анҷом дода мешавад. Пас, Масеҳ чӣ гуна метавонист пеши назари онҳо, маслубшуда, эълон карда шавад? Ин чанд сол пас аз марги Ӯ буд; пас ғалотиён чӣ гуна метавонистанд Худовандро ба таври графикӣ маслубшуда бубинанд?
Ман боварӣ дорам, ки онҳо инро дар Павлус ин қадар равшан дар пеши назари худ доштанд. Ҳавворӣ муддате дар миёни онҳо, чунон ки як марди маслубшуда зиндагӣ мекард, зиндагӣ карда буд. Пас мо метавонем пурсем, ки чӣ гуна як марди маслубшуда зиндагӣ мекард? Якчанд нуктаро қайд кардан мумкин аст, аммо ман дуторо пешниҳод мекунам.
Павлус ҳамчун марде зиндагӣ мекард, ки бо дунё тамом шуда буд
Марде, ки дар салиб овезон аст, назар ба ҳар як тамошобин бештар дарк мекунад, ки дар муддати хеле кӯтоҳ аз ин дунё ба саҳнаи пас аз марг мегузарад ва ҳатто дар азоби шадиди худ, ин сафари даҳшатнок барои ӯ ба таври равшан воқеӣ хоҳад буд. Азоби ҷисмонии ӯ шадид хоҳад буд, хусусан агар ӯ ба салиб мехкӯб шуда бошад, ки баъзан чунин буд, аммо вартаи даҳшатноке, ки даҳони худро дар пеши ҳиссиёти тарсидаи ӯ боз мекард, ҳатто аз азобҳои тасвирнопазире, ки ӯ таҳаммул мекард, даҳшатноктар хоҳад буд. Ҳеҷ чиз дар дунё ӯро ба худ ҷалб намекард, ба истиснои он ки агар ӯ марди оиладор бо зан ва фарзандони зинда мебуд, албатта, дар бораи онҳо фикр мекард ва дар бораи ояндаи онҳо азоб мекашид.
Аммо дунёи оддӣ, ба ин маъно, дигар барои ӯ ҳеҷ маъное надошт; назари ӯ ба ҳама чизе, ки дунё муаррифӣ мекард, маҳдуд мешуд. Кӣ дар интихоботи оянда ғолиб меояд, кадом даста дар Ҷоми ҷаҳонӣ ғолиб меояд – чунин масъалаҳо дигар таваҷҷӯҳи ӯро ба худ ҷалб намекарданд. Ин ҳамон чизест, ки ӯ бо он тамом карда буд. Павлус низ бо ин тамом кард: назари сиёсӣ ё иҷтимоӣ ба ҳавворӣ дахл надошт; ӯ комилан ба Малакути Худо ва адолати Ӯ машғул буд. Ӯ барои дунё маслуб шуда буд (Ғалотиён 2:20).
Дунё бо Павлус тамом шуд
Хеле аҷиб аст, ки чӣ гуна он чизе ки дар бораи Худованд гуфта шуда буд, қариб ба таври ҳарфӣ дар бораи Павлус такрор шуд. Онҳо дар бораи Худованд Исо гуфтанд: «Оё мо хуб намегӯем, ки ту сомарӣ ҳастӣ ва дев дорӣ?» Яке дар бораи Павлус гуфт: «Ту девона шудаӣ; дониши зиёд туро девона мекунад.» Дар бораи Худованд Исо гуфтанд: «Ӯро дур кунед;» дар бораи Павлус гуфтанд: «Чунин шахсро аз рӯи замин дур кунед.» Дар бораи Худованд Исо гуфтанд: «Ӯро маслуб кунед;» ва дар бораи ҳавворӣ Павлус гуфтанд: «Ба ӯ зиндагӣ кардан лоиқ нест.»
Худованд Исо дар суханрониҳои худ дар бораи дунё ошкоро буд. Ӯ барои маҳкум кардани он наомада буд, аммо дар изҳороти худ дар бораи он воқеан таъкид мекард. Дунё дар радди худ ба мисли Ӯ мустақим буд. Дунё Ӯро намешинохт ва аз Ӯ нафрат дошт. Павлус, ҳамчун хизматгори Масеҳ, дар муносибат бо дунё ба мавқеи шабеҳи Худованди худ расида буд. Павлус ҳама чизеро, ки дар дунё метавонист ба ӯ фоида оварад, тарк карда буд.
Агар инсон дунёро беарзиш донад, обрӯи ӯ дар дунё зиёд намешавад. Ҳар қадар масеҳӣ ба Худованди худ наздиктар роҳ равад, радди ӯ аз ҷониби дунё ҳамон қадар муайянтар хоҳад буд. Павлус намунаи чунон равшани як масеҳии содиқ буд, ки радди ӯ комил буд. Ин чӣ гуна ба амал омад? Хуб, ӯ дар ин нома ба мо мегӯяд, бо истифода аз иборае, ки то ҷое ки ман медонам, дар ҷои дигар истифода нашудааст. Ӯ менависад: «Худо писари Худро дар ман ошкор карданро писандид.»
На танҳо Худованд Исои Масеҳ ба ӯ маълум шуд, балки Ӯ ДАР Ӯ маълум шуд. Ҳамин тариқ, Павлус дар ҷисми худ, ҳамчун инсон дар рӯи замин, тасвири зиндаи Масеҳ гардид. Ин аст, ки ӯ ба ғалотиён чӣ гуна зоҳир шуд. Павлус дар он ҷо буд, намояндагии равшани Худованди радшудаи худ; шояд ба қадри равшане, ки ҳар як инсон дар таърих ба даст овардааст. Павлус маслубшавиро бо Масеҳ ба таври айнан қабул карда буд, ки ҳар як фикр, ҳар як сухан, ҳар як амал ҳадафи устувори ӯро барои тамом кардан бо дунё ва танҳо ва комилан барои Масеҳ будан эълон мекард. Ӯ бо Масеҳ барои дунё маслуб шуда буд, ва дунё барои ӯ маслуб шуда буд. Ӯ худро дар ин ҷои радшуда медид, ва онҳо низ ӯро дар он ҷо медиданд. Ҳамин тариқ, радкунӣ аз ҳарду ҷониб комил буд. Ӯ барои худаш рад нашуда буд; ин марде набуд, ки онҳо рад карданд; ин Масеҳ ДАР Ӯ буд, ки боиси радкунӣ гардид. Ин на танҳо як масъалаи шахсӣ, балки як масъалаи намояндагӣ буд. Ман бо Масеҳ маслуб шудаам. Ҳама чиз дар Ӯ мутамарказ буд ва барои Ӯ буд.
Маҳбусонеро, ки бояд маслуб мешуданд, қамчинкорӣ кардан муқаррарӣ буд. Худованд дар ҷараёни мурофиаи худ дар назди Пилат қамчинкорӣ шуд. Ӯро яҳудиён дар тафтишоти бади худ таҳқир ва латукӯб карданд, гарчанде ки мо дар бораи қамчинкорӣ кардани Ӯ аз ҷониби яҳудиён намехонем. Павлус панҷ маротиба аз ҷониби яҳудиён ва се маротиба аз ҷониби ғайрияҳудиён қамчинкорӣ шуда буд. Ӯ маҷбур набуд, ки маслубшавиро ҳамчун тарзи марги худ таҳаммул кунад; марги ӯ бо шамшер буд, ки имтиёзи як румӣ буд.
Аммо ӯ то ҳадде бо Худованди пурҷалоли худ шинохта шуда буд, ки метавонист дар бораи худ бигӯяд: «Ман дар бадани худ нишонаҳои Худованд Исоро дорам.» Пас, ин изҳорот метавонад чунин хонда шавад: «Дар мавриди ман, ман дар бадани худ нишонаҳо (ё стигмата1)-и Худованд Исоро дорам.» Ҳарчанд як марди зинда (шояд дар замони худ воқеан ЗИНДАТАРИН мард дар рӯи замин), аммо ин Павлус набуд, ки зиндагӣ мекард, балки, чунон ки ӯ мегӯяд, ин Масеҳ буд, ки дар ӯ зиндагӣ мекард; Масеҳе, ки дунё то ҳол рад мекард, то ҳол таҳқир мекард ва то ҳол маслуб шуданашро дуруст медонист, аммо ҳоло ба баландтарин ҷалол баланд карда шуда буд: ҳам Худованд ва ҳам Масеҳ. Онҳо мехостанд, ки аз Масеҳ комилан халос шаванд. Вақте ки марде пайдо шуд, ки ҳаёти Исоро дар ҷисми азобдидаи худ ин қадар равшан зиндагӣ мекард, онҳо диданд, ки бояд аз ӯ низ халос шаванд. Дар акси ҳол, онҳо медонистанд, ки аз мушкилоти ҳаёти ӯ барои онҳо оромӣ нахоҳад буд. Вақте ки Масеҳ дар ин ҷо зиндагӣ мекард, онҳо наметавонистанд Ӯро ба ҳеҷ яке аз нақшаҳо ё схемаҳои худ ҷойгир кунанд. Ва онҳо барои Павлус низ ҷойе пайдо карда натавонистанд.
Аммо, Худованд ҷойгоҳ намеҷӯяд; Ӯ бояд олӣ бошад; Ӯ бояд бар ҳама ҳукмронӣ кунад, ва Павлус дар дунё ҷойгоҳ намеҷӯст. Он чизе ки ӯ меҷуст, ин буд, ки одамон ба Худованди ӯ бовар кунанд ва ба Ӯ дар ҳаёт ва муҳаббати худ ҷои олӣ диҳанд, ва ӯ ин Инҷилро бо тамоми нерӯ ва равшанӣ эълон кард (Филиппиён 2). Ӯ барои маълум кардани Ӯ ҳар гуна азобро таҳаммул мекард. Муаррифии Масеҳ аз ҷониби Павлус на танҳо дар мавъиза (чунон ки дар Ғалотиён 1:8; 1 Қӯринтиён 1:17-18) буд, балки ӯ дар ҷисми худ намояндагии зиндаи Масеҳе буд, ки ӯ мавъиза мекард. Оё Масеҳ рад карда шуд? Павлус рад карда шуд. Оё Масеҳ маслуб шуд? Павлус бо Ӯ ҳамроҳ маслуб шуд. Тамасхур, истеҳзо, муносибати баде, ки одамон Наҷотдиҳандаро бо он таҳқир мекарданд, ба Павлус аз сабаби шиносоии комили ӯ бо Худованд Исо омад.
Як усқуфи собиқи Калисои Англия дар суханронии худ дар як чорабинӣ гуфт: «Ҳар куҷое ки ман меравам, онҳо як зиёфати чой ташкил мекунанд; ҳар куҷое ки Павлус мерафт, ошӯб буд.» Павлус ба Худованди радшудаи худ чунон комилан шинохта шуда буд, ки онҳо ӯро ба мисли Худованди ӯ комилан рад карданд.
