Ду муносибати гуногун вуҷуд дорад, ки дар онҳо имондоронро бо истинод ба Худованд дидан мумкин аст — муносибатҳое, ки ба ҳамдигар чунон зич алоқаманданд, ки якеро метавон иловаи дигар гуфт; яъне, ҳамчун тобеони ҳокимияти Ӯ ва объектҳои муҳаббати Ӯ, ки аввалӣ масъулиятро ба миён меорад, дуюмӣ имтиёзро. Фаромӯш набояд кард, ки «Худо ҳамон Исоро ҳам Худованд ва ҳам Масеҳ гардонид» (Аъмол 2:36). Баландӣ, волоият, ҳукмронӣ, ҳокимият ва қудрат бо унвони аввал алоқаманданд, дар ҳоле ки муҳаббат, азоб ва фурӯтанӣ, ки барои имондор имтиёзҳои бепоёнро ба вуҷуд меорад, бо унвони дуюм алоқаманданд.
Ин муносибати дугона ба ҳокимият ва муҳаббати Масеҳро масеҳӣ даъват шудааст, ки ҳам дар забони лабонаш ва ҳам дар забони ҳаёташ эътироф кунад; дар махфияти ҳуҷраи худ ва дар хислати дастаҷамъии муносибатҳояш бо халқи Худованд. На яке ва на дигареро сатҳӣ дидан мумкин нест, бе он ки ба шахс ва ба ҷамъият зарари ҷиддӣ нарасад.
Аз бисёр сангҳое, ки дар онҳо ғарқ шудан мумкин аст, эҳтимолан бузургтарин хатар ва комилтарин фалокат ҷудо кардани ҳокимият аз муҳаббати Масеҳ аст. Тамоюли табиӣ ин аст, ки бо шодии беғаш ба он муҳаббат, ки чунон амиқ, чунон ҳақиқӣ аст ва дар марги Наҷотдиҳандаи муборак ифода ёфтааст, машғул шавем, вале фикреро, ки дар он омезиши аҷиби калимаҳо, ки Рӯҳ интихоб кардааст, фаромӯш кунем, ки он чизеро, ки барои ёдбуди сазовор ва эҳтиромонаи марги Ӯ муҳим аст, ифода мекунад, яъне «марги Худованд» (1 Қӯринтиён 11:26); зеро коса косаи Худованд аст (ояти 27); зиёфат зиёфати Худованд аст (ояти 20); ва миз мизи Худованд аст (боби 10:21). Он чизеро, ки метавон муҳити саҳна ва маврид номид, муҳити Худованд аст, дар ҳоле ки муошират ё ҳамкорӣ, ки дар қувваи муҳаббати илоҳӣ лаззат бурда мешавад, муоширати ҷисм ва хуни Масеҳ аст (боби 10:16).
Дар ин ҷо он муносибати рӯҳӣ дар назар дошта шудааст, ки итоат ба ҳокимияти Ӯ, ба фармонҳои Ӯ, ба калом ва иродаи Ӯро дар назар дорад, ки танҳо бо он муҳаббати мо метавонад худро аз эҳсосоти бесамар озод кунад ва он хоҳишҳои амиқи Худовандро, ки дар Юҳанно 14:21, 23 баён шудаанд, иҷро кунад: «Касе ки аҳкоми Маро дорад ва онҳоро риоя мекунад, ӯ Маро дӯст медорад»; ва «Агар касе Маро дӯст дорад, суханони Маро риоя хоҳад кард». Набудани ин ҳамчун одати ҳаёти рӯҳонии инсон — ва кӣ дар ин бора аз нокомӣ огоҳ нест? — на танҳо ба қадршиносии дил аз зиёфати Худованд таъсир мерасонад, балки рӯҳро беқувват мегузорад, то барои мубориза бо ҳолати фавқулоддае, ки метавонад ба миён ояд, ҳамчун озмоиш, ки худи Худованд онро иҷозат додааст, амал кунад.
Рӯъёи Ваҳй 1
Дар идомаи ин хатти фикр, баъзе мулоҳизаҳо дар бораи Ваҳй 1 метавонанд бефоида набошанд, ки дар он ҷо ҳаввории маҳбуб, ки аз шуури муҳаббати Масеҳ ҳамчун Наҷотдиҳанда фаро гирифта шудааст, аз дили пур аз суханони ибодат берун меояд; суханоне, ки имондорон аз он рӯз то ин лаҳза, дар сари суфраи Худованд борҳо ба онҳо «Омин»-и самимии худро гуфтаанд. «Акнун ба Ӯ, ки моро дӯст медорад [тарҷумаи аслӣ] ва моро аз гуноҳҳоямон дар хуни Худ шуст», ва ғайра.
Аммо саҳнаи баъдӣ «дар ҷазираи Патмос» чизеро мерасонад, ки ҳам ҷолиб ва ҳам омӯзанда аст. Юҳанно «дар рӯзи Худованд дар Рӯҳ буд»: аммо рӯъё на аз он муҳаббати азобкашӣ аст, ки дили ӯ чанде пеш ба он посух дода буд, балки аз он ҷанбаи дигар ва ба ҳамин андоза муҳими ҳамон як Шахс аст, ки Рӯҳ, тавассути «овози бузурге мисли карнай» Юҳанноро комилан ба ақиб мегардонад, то мулоҳиза кунад; зеро овоз аз «пушти ӯ буд… ва ман рӯй гардондам, то овозро бубинам». Рӯъё рӯъёи шаҳомати бузургвор; муқаддасӣ, ҳокимият ва қудрати таъсирбахш; адолат ва ҷалол буд; ва таъсири он ба Юҳанно, ки дарки амиқи муҳаббати Масеҳро дошт, чунон буд, ки навишта шудааст: «Вақте ки Ӯро дидам, мисли мурда ба пойҳои Ӯ афтодам». Аммо ин касе набуд, ҷуз Он ки муҳаббати Ӯ, ки дар марг ифода ёфта буд, дили «шогирдеро, ки Исо дӯст медошт», ба ваҷд оварда, ӯро ба суханони ибодат ва парастиш водор карда буд.
Чунин ба назар мерасад, ки Худованд мехоҳад ба ин ҳисси шаҳомати бузургвори Худро, ки бо сифатҳои рамзии муқаддасии Ӯ ҳамроҳӣ мешавад, илова кунад, то ба ин васила ҳисси эҳтиромонаи ҳокимияти Ӯро ташвиқ кунад, бе он ки муҳаббати Ӯро паст занад. Зеро суханони файзбахш пайравӣ мекунанд: «Натарс, Ман» — ин Шахси бузургвор, ки дар шаҳомат, муқаддасӣ ва ҷалоли Худ таъсирбахш аст — «Ман аввалу охир ва Зинда ҳастам ва мурда будам, ва инак, то абад зинда ҳастам», ва ин бе он ки ягонтои он сифатҳои рамзиро пеш аз хидмат ба Юҳанно барои сабукӣ бахшидан аз худ дур кунад.
Он чизе, ки дар ин ду саҳна ба фикри инсон таъсир мерасонад, шабоҳати байни ҳолатҳое мебошад, ки ба Юҳанно рӯй доданд ва онҳое, ки дар онҳо халқи Худованд метавонанд худро пайдо кунанд, ва аз онҳо, бе ғурур, онҳо наметавонанд даъвои масуният кунанд, яъне, чунон ба мулоҳизаи муҳаббати Масеҳ дар марг ва посухи онҳо дар ибодат ва шукргузорӣ ғарқ шудан, ки онҳо метавонанд худро ба зудӣ ба фаромӯш кардани шаҳомати олӣ, муқаддасӣ ва хислати таҳқиқкунандаи ҷалоли шахсияти Он ки мурд, дучор кунанд.
Чунин фаромӯшӣ як қадами осон барои сабук донистани волоияти Ӯ ва инчунин ҳокимияти Ӯ дар Ҷамъомад ва бар шахс мебошад. Ба ибораи дигар, иҷозат додан ба ҳисси дуруст ва мубораки муҳаббати Масеҳ, ки дар рӯҳ ҳисси дуруст ва зарурии ҳокимияти Масеҳро сояафкан кунад, ва ба ин васила таъсири пурраи ибораи «марги Худованд»-ро бар дил ва виҷдон аз даст додан.
Албатта, имондор набояд ҳеҷ гоҳ фаромӯш кунад, ки муҳаббати Масеҳ ва ҳокимияти Масеҳ дар ҳама давру замон ва дар ҳама ҳолатҳо иловаи якдигаранд; ва набояд дар рӯҳи худ он чизеро, ки асосҳои ҳамкории илоҳиро амиқтар ва мустаҳкамтар мекунад, яъне шуури доимии ҳокимияти Масеҳро, ки бидуни он ҳамкории муҳаббат ба сабукӣ майл мекунад, аз сабаби бартарии муҳаббат бар он ҳисси муқаддас ва солимӣ масъулият, ки барои роҳи мутавозин, хоҳ инфиродӣ ва хоҳ дастаҷамъӣ, муҳим аст; қисми ҷудонашавандаи озодии ҳақиқии илоҳӣ ва дур аз ҳар гуна ҳисси ғуломӣ, боғайратона парвариш накунад.
Даъвои озодӣ аз масъулият ин даъвои ҳуқуқ ба ангеза ва тарҳи худсохт дар хидмати Худо, инчунин дахолат ба принсипест, ки маҳз мағзи куфр дар ҷаҳони зиддимасеҳӣ мебошад. Итоат меҳвари озодии масеҳӣ аст. Аз ин рӯ, арзиш ва аҳамияти дарки илоҳӣ ва қадршиносии ҳокимияти Масеҳ ва алоқамандии ҷудонашавандаи он бо муҳаббати Ӯ.
Ҳокимият дар идоракунӣ
Ҷанбаи дигари ҳокимияти Масеҳ вуҷуд дорад, ки бо он чизе, ки дар боло гуфта шуд, комилан мувофиқ аст, яъне он чизе, ки ба идоракунии Ӯ дар бораи корҳои Худо ва аз номи Ӯ дахл дорад. Масеҳ ҳамчун Худованд тақсимкунанда аст, чунон ки Ӯ нигоҳдорандаи баракатҳои ҳозира ва абадӣ аст, ки ҳокимияти Ӯ бо онҳо зич ва асосан алоқаманд аст.
Барои лаҳзае ба Юсуф ишора кунем, ки дар таърихи худ намунаи аҷиби Масеҳ буд, дар хотир хоҳем дошт, ки дар ҳоле ки ӯ ҳама чизро барои Фиръавн бо файз, ҳикмат ва баракат идора мекард, боз як хислати дигаре низ буд, ки бо хислати идоракунӣ комилан мувофиқ буд, ки дар он ӯ нисбат ба бародаронаш зоҳир мешуд, яъне дар шаҳомат ва ҷалоли мавқеи шахсии худ. Таъсири ин хуб буд, ки дарки файзи Юсуфро, ки дар суханон ва бӯсаи оштии ӯ ошкор шуда буд, амиқтар мекард.
Шуури эҳтиромонаи ҷалол, муқаддасӣ ва шаҳомати шахсияти Худованд ҳеҷ гоҳ ба тавлиди рӯҳи қонунӣ ё андешаҳои қонунӣ дар ҳузури Ӯ майл намекунад, балки ба озодӣ ва ҳамкорӣ бо Худованд дар сатҳи муносиби он мусоидат мекунад.
