Худо дар Каломи Худ ба мо равшан нишон медиҳад, ки чӣ гуна ақлу дил ба Ӯ писанд аст. Якчанд Навиштаҳо мавҷуданд, ки дар онҳо Рӯҳи Худо ба мо мегӯяд, ки чӣ гуна рафтор ба дили Худо писанд аст ва Ӯ дар куҷо чунин муносибат ваъда додааст. Мақсади мо дар ин мақола мулоҳиза кардан дар бораи чор порчаи Аҳди Қадим аст, ки муносибатеро нишон медиҳанд, ки дар рӯзҳои мо барои ҳар яки мо мувофиқ аст. Вақте ки чунин муносибат рафтори моро тавсиф мекунад, мо аз ҳафт ваъдае, ки Худо дар робита бо ин ақли ба Ӯ писанд медиҳад, баҳра хоҳем бурд.
«Худованд ба шикастадилон наздик аст, ва наҷот медиҳад касонеро, ки рӯҳи пушаймон доранд» (Забур 34:18). Ақлу муносибате, ки Худо мехоҳад дар мо бубинад ва дар ҳар яке аз чор порчае, ки мо баррасӣ мекунем, зикр шудааст, бо истилоҳҳои зерин тавсиф мешавад: рӯҳҳо ва дилҳои мо бояд шикаста, пушаймон ва фурӯтан бошанд. Тамоми мавҷудияти мо, тамоми муносибати дили мо дар ҳузури Худо фурӯтан аст. Мо иродаи худро комилан ба иродаи Худо таслим мекунем. Мо нокомии худро амиқ эҳсос мекунем ва аз ғамгинӣ ва ҳолати бади қавми Худо мотам мегирем. Мо на танҳо баъзе рӯзҳо гиря ва мотам хоҳем гирифт (Наҳемё 1:4), мисли Наҳемё, балки дар дуо низ идома хоҳем дод, чунон ки он хизматгори содиқи Худованд кард. «Ва гуноҳҳои банӣ-Исроилро, ки мо бар зидди Ту кардаем, иқрор шавем: ҳам ман ва ҳам хонадони падарам гуноҳ кардаем. Мо бар зидди Ту хеле фасодкорона рафтор кардем ва аҳком, қонунҳо ва ҳукмҳоеро, ки Ту фармудаӣ, риоя накардем» (Наҳемё 1:6–7).
Вақте ки мо ба Худои худ чунин муносибат мекунем, ваъдаҳои Ӯро дар ҳаёти худ иҷрошуда хоҳем ёфт. Дутои аввали онҳо дар ояти мо зикр шудаанд:
1) Худо ба мо наздик аст
Агар Худованд чунин дили шикастаро бубинад, ба чунин кас мегӯяд: «Ман наздикам». Шогирдон дар роҳи худ ба Эммаус аз Худованд пурсиданд: «Бо мо бимон, зеро ки шом аст ва рӯз гузаштааст» (Луқо 24:29). Бо назардошти ҳолати шаҳодати Ӯ дар рӯи замин, оё мо набояд бигӯем, ки «шом аст» ва рӯзи файз «гузаштааст»? Оё дар дилҳои мо ҳамон хоҳиш нест, ки бипурсем: «Худованд, бо мо бимон, ба мо наздик бош»? Ин оят нишон медиҳад, ки муносибати дили шикаста кафолати наздикии Ӯро дорад.
2) Ман наҷот хоҳам дод
Вақте ки мо ин қадар ғамгинӣ ва ин қадар мушкилот ва озмоишҳоро мебинем, чӣ гуна муносибат мекунем? Оё мо ба таври ҷисмонӣ «ҳалли масъала» меҷӯем? Мо онро нахоҳем ёфт. Баръакс — мо метавонем вазъиятро бадтар кунем. Аммо шояд, мисли ҳавворӣ Павлус, мо дар нуқтае қарор дорем, ки «мо дар ҳайрат ҳастем» («набудани ҳалли зоҳирӣ», 2 Қӯринтиён 4:8). Агар дар чунин вазъият мо дар ҳақиқат рӯҳи пушаймон дар назди Худованд дошта бошем, пас Ӯ моро наҷот хоҳад дод, Ӯ ба мо роҳеро нишон хоҳад дод, то мо мисли ҳавворӣ илова кунем: «аммо на дар ноумедӣ» («аммо роҳи мо комилан баста нашудааст»). Худованд ба мо роҳеро нишон хоҳад дод. Ин шояд роҳи осон набошад — аммо мо итминон хоҳем дошт, ки ин роҳи Ӯст.
«Қурбониҳои Худо рӯҳи шикаста аст: дили шикаста ва пушаймон, эй Худо, Ту онро нахоҳӣ хор кард» (Забур 51:17). Дар ин оят ду баракати дигар мавҷуд аст:
3) Қурбоние, ки ба Худо писанд аст
Ояти дар боло овардашуда бо калимаҳои зерин пеш аз он омадааст: «Зеро Ту қурбониро намехоҳӣ, вагарна ман онро медодам: Ту аз қурбонии сӯхтанӣ лаззат намебарӣ» (ояти 16). Якчанд порчаҳо дар Аҳди Қадим нишон медиҳанд, ки Худо аз қурбониҳое, ки бо муносибати нодурусти ақл пешниҳод мешуданд, лаззат намебурд. Чанд иқтибос инро тасвир мекунад. «Оё Худованд аз қурбониҳои сӯхтанӣ ва қурбониҳо ба андозаи итоат ба овози Худованд лаззат мебарад? Инак, итоат кардан аз қурбонӣ беҳтар аст, ва гӯш додан аз чарбуи қӯчқорҳо» (1 Подшоҳон 15:22). «Оё ман гӯшти говҳоро мехӯрам, ё хуни бузҳоро менӯшам? Ба Худо шукргузорӣ кун; ва назрҳои худро ба Ҳаққи Таоло адо кун» (Забур 50:13).
Дар Малокӣ, ки ҳолати пасти қавми Худо хеле ҷиддӣ буд, Худо ошкоро гуфт: «Ман аз шумо розигӣ надорам, мегӯяд Худованд лашкарҳо, ва на қурбониеро аз дасти шумо қабул хоҳам кард» (Малокӣ 1:10). Дар ин замина мо метавонем дар хотир дорем, ки дар Забур 51 Худо мегӯяд, ки қурбоние ҳаст, ки Ӯ қабул хоҳад кард — муносибати пушаймонии рӯҳи шикаста. На танҳо ҷисми имондор бояд «қурбонии зинда, муқаддас, ба Худо писанд» бошад (Румиён 12:1), балки муносибати дурусти дили мо низ барои Ӯ хеле арзишманд аст.
4) Ман туро хор нахоҳам кард
Навъи муносибате, ки мо баррасӣ мекунем, яке аз онҳоест, ки ҷаҳон онро хор медорад. Онҳое, ки танҳо ба Номи Худованд Исо ҷамъ меоянд, шояд дар ин ҷо ва он ҷо айнан «ду ё се нафар», ва онҳое, ки фурӯтанона аз ҳолати таҳқиромези шаҳодати масеҳӣ мотам мегиранд, аксар вақт дар назари ҷаҳони динӣ танҳо як шаҳодати камбағал ва хоршуда мебошанд. Аммо Забурнавис метавонист бигӯяд, ки чунин «дили шикаста ва пушаймон, эй Худо, Ту онро хор нахоҳӣ кард». Ва оё ризоияти Ӯ он чизе нест, ки мо бояд дар ҳақиқат қадр кунем?
«Зеро Худои Таоло, ки дар абадият сокин аст ва номаш Қуддус аст, чунин мегӯяд: Ман дар ҷои баланд ва муқаддас сокин ҳастам, ва ҳамчунин бо касе, ки рӯҳи пушаймон ва фурӯтан дорад, то рӯҳи фурӯтанонро эҳё кунам ва дили пушаймононро эҳё кунам» (Ишаъё 57:15). Худо худро ҳамчун Худои Таоло, ки номаш Қуддус аст, муаррифӣ мекунад. Ва вақте ки Ӯ мегӯяд, ки дар ҷои баланд ва муқаддас сокин аст, ки абадиятро ишғол мекунад, мо инро ба осонӣ фаҳмида метавонем. Ӯ Қуддус аст, «ки дар нуре сокин аст, ки ҳеҷ кас ба он наздик шуда наметавонад» (1 Тимотиюс 6:16). Сулаймон дуруст пурсид: «Аммо оё Худо дар ҳақиқат дар рӯи замин сокин хоҳад шуд? Инак, осмон ва осмонҳои осмонҳо Туро дар бар гирифта наметавонанд» (1 Подшоҳон 8:27). Оё мо дар ибодат ва парастиш сар хам намекунем, вақте ки мо идома медиҳем ва дар бораи ҷои дигари сокиншавии Худо мехонем?
5) Ман бо ту сокин хоҳам шуд
«Ман сокин ҳастам… ҳамчунин бо касе, ки рӯҳи пушаймон ва фурӯтан дорад». Худо ҳузур ва муоширати худро ваъда медиҳад. Худованд Исо ба шогирдонаш гуфт: «Агар касе Маро дӯст дорад, суханони Маро риоя хоҳад кард: ва Падари Ман ӯро дӯст хоҳад дошт, ва Мо назди ӯ хоҳем омад, ва макони худро бо ӯ хоҳем сохт» (Юҳанно 14:23). Ин ду оятро пайваст карда, мо метавонем бигӯем, ки дар куҷо муҳаббати мо ба Худованд дар итоат ба Каломи Ӯ бо муносибати дурусти ақл ва дил зоҳир мешавад, мо ин муоширати шахсиро бо Падар ва Писар эҳсос хоҳем кард. «Ва дар ҳақиқат муоширати мо бо Падар ва бо Писари Ӯ Исои Масеҳ аст. Ва ин чизҳоро мо ба шумо менависем, то ки шодии шумо комил бошад» (1 Юҳанно 1:3–4).
6) Ман эҳё хоҳам кард
Ин муоширати наздики рӯҳ бо Худо боиси шодӣ ва эҳё мегардад. Агар Худо ваъда диҳад, ки эҳё хоҳад кард, имон метавонад бо итминон бо Забурнавис бигӯяд: «Ту, ки ба мо бисёр мушкилот ва андӯҳҳоро нишон додӣ, моро боз эҳё хоҳӣ кард» (Забур 71:20). «Гарчанде ки ман дар миёни мушкилот роҳ меравам, Ту маро эҳё хоҳӣ кард» (Забур 138:7). Воситае, ки Худо барои эҳёи мо истифода мебарад, одатан Каломи Ӯст: «Ман ҳеҷ гоҳ фармонҳои Туро фаромӯш нахоҳам кард: зеро бо онҳо Ту маро зинда кардӣ» (Забур 119:93). Ин рӯҳбаландии хеле шахсӣ дар муошират бо Худо хоҳишро дар дилҳои мо афзун хоҳад кард, ки тамоми қавми Худо эҳё шаванд, ва аз ин рӯ мо дуо мекунем, ҳамеша заъф ва нокомии худро ба назар гирифта: «Эй Худованд, кори Худро эҳё кун» (Ҳабаққуқ 3:2).
«Аммо ба ин мард ман назар хоҳам кард, ба касе, ки камбағал ва рӯҳи пушаймон дорад, ва аз Каломи Ман меларзад» (Ишаъё 66:2). Дар ин ҷо мо як хусусияти иловагии ақлеро дорем, ки Худо меҷӯяд: касе, ки «аз Каломи Ман меларзад». Мо аллакай дидем, ки Калом моро эҳё мекунад. Бале, мо метавонем дар Калом «ба андозаи ҳамаи сарватҳо» шодӣ кунем; «мисли касе, ки ғанимати бузургро меёбад»; «зеро онҳо шодии дили ман ҳастанд» (Забур 119:14, 162, 111). Аммо аз тарафи дигар, ин Каломи муқаддаси Худост, ки бо қудрат ба дилҳо ва виҷдонҳои мо сухан мегӯяд. Оё мо аз Каломи Ӯ «меларзем» ва кӯшиш мекунем, ки ҳаёти худро мувофиқи он танзим кунем? Ё мо кӯшиш мекунем, ки Каломи Худоро ба рафтори худ мутобиқ созем, вақте ки мо то андозае аз он дур шудаем?
7) Ман ба ту назар хоҳам кард
Пас, Худованд мегӯяд, агар дили шикаста ва рӯҳи пушаймон мавҷуд бошад, ки қудрати Каломи Маро эътироф мекунад, пас ман бо ризоияти илоҳӣ ба ту назар хоҳам кард. «Чашмони Худованд бар одилон аст, ва гӯшҳои Ӯ ба фарёди онҳо кушода аст» (Забур 34:15).
Биёед бори дигар назари худро аз вазъияти шахсии худ ба шаҳодати дастаҷамъӣ барои Ӯ ва ҷое, ки Ӯ Номи Худро гузоштааст, васеъ кунем. Ҳатто Сулаймон, подшоҳ, хоҳиш дошт, ки Худо ба ин ҷой назар кунад: «Акнун, Худои ман, илтимос мекунам, чашмони Ту кушода бошанд, ва гӯшҳои Ту ба дуое, ки дар ин ҷой карда мешавад, бодиққат бошанд» (2 Вақоеънома 6:40). Биёед ба ҷавоби Худо ба дуои Сулаймон гӯш диҳем: «Акнун чашмони Ман кушода хоҳанд буд, ва гӯшҳои Ман ба дуое, ки дар ин ҷой карда мешавад, бодиққат хоҳанд буд… ва чашмони Ман ва дили Ман ҳамеша дар он ҷо хоҳанд буд» (2 Вақоеънома 7:15–16). На танҳо чашмони Ман ва гӯшҳои Ман, мегӯяд Худованд, балки дили Ман низ дар ин ҷойест, ки муқаддасон ба Номи Ман ҷамъ омадаанд. Ин бешубҳа фикрест, ки моро дар ин рӯзҳои охир эҳё мекунад.
